Kasallik.uz
  • Bosh sahifa
  • Dorilar
  • Statistika
  • Maqolalar
  • Bo'limlar
  • Biz haqimizda
Ру
  1. Bosh sahifa
  2. Ayollar salomatligi

Kesariya kesish operatsiyasi: ko‘rsatmalar, jarayon va tiklanish

Kesariya kesish operatsiyasi qachon kerak, qanday o‘tadi va undan keyin qanday tiklanish kerak? Chok parvarishi, emizish, xavfli belgilar va keyingi homiladorlik haqida.

Nozima IdrokovaN
Nozima IdrokovaYangilangan: 24-oktabr, 2026
Tahririyat tekshirgan7 daqiqada o'qiladi
3
Kesariya kesish operatsiyasidan keyin ona chaqalog‘ini bag‘riga bosmoqda

Davomini o'qing

Homilador ayol tug‘ruqxonada tibbiyot xodimi bilan tug‘ruqqa tayyorlanmoqda
Ayollar salomatligi

Tug‘ruq bosqichlari: tug‘ish jarayonida nimani kutish kerak?

8-may, 2023·7 daq
Ayol shifokor qabulida maslahatlashmoqda — kandidoz belgilari va davolash
Ayollar salomatligi

Kandidoz: belgilari, sabablari va davolash, homiladorlikda kandidoz

25-oktabr·7 daq
Devor kalendarida sanani belgilayotgan qo‘l — hayz kechikishini kuzatish
Ayollar salomatligi

Hayz kechikishi sabablari: homiladorlikdan tashqari nimalar sabab bo‘ladi

25-oktabr·8 daq
Odam stol ustida namuna olish naychasini ushlab turibdi
Ayollar salomatligi

Uy sharoitida HPV testi: o’zingizni qanday tekshirish mumkin

12-may, 2023·6 daq
Shalfey barglari, damlama va shifokor maslahati
Ayollar salomatligi

Bepushtlikni shalfey bilan davolash: foyda va cheklovlar

23-may, 2023·6 daq
Ayol gilamchada tos tubi mushaklarini mustahkamlovchi mashq bajarmoqda
Ayollar salomatligi

Tos mushaklari zaifligi belgilari: sabablari va davolash usullari

18-aprel, 2023·7 daq

Sayt pastki qismi

Kasallik.uz

Kasalliklar, ularning belgilari, sabablari, tashxis va davolash usullari haqida o'zbek va rus tillarida sodda va ishonchli ma'lumotlar.

РусскийO'zbekcha

Sayt

  • Bosh sahifa
  • Dorilar
  • Statistika
  • Maqolalar
  • Bo'limlar
  • Homiladorlik kalendari
  • Ovulyatsiya kalendari
  • O'g'il yoki qiz kalendari
  • Tana vazni indeksi
  • Kaloriya kalkulyatori
  • Bolalar uchun dori dozasi
  • Mualliflar

Loyiha

  • Biz haqimizda
  • Tahririyat
  • Tahririyat siyosati
  • Aloqa

Huquqiy ma'lumot

  • Maxfiylik siyosati
  • Foydalanish shartlari
  • Tibbiy ogohlantirish
  • Cookie siyosati

Saytdagi ma'lumotlar faqat tanishish uchun mo'ljallangan va shifokor maslahati, tashxisi yoki davolashining o'rnini bosmaydi. Sog'lig'ingiz bilan bog'liq har qanday savol bo'yicha mutaxassisga murojaat qiling. Shoshilinch holatda 103 raqamiga qo'ng'iroq qiling. Batafsil

© 2026 Kasallik.uz. Barcha huquqlar himoyalangan.

Materiallardan foydalanilganda Kasallik.uz saytiga faol havola berilishi shart.

Bosh sahifaMavzular
Dorilar
Mundarija▾
  1. Kesariya kesish qachon kerak bo‘ladi
  2. Operatsiyaga tayyorgarlik
  3. Operatsiya qanday o‘tadi
  4. Ehtimoliy xavf va asoratlar
  5. Kasalxonada dastlabki kunlar
  6. Uyda tiklanish: amaliy maslahatlar
  7. Ruhiy holat va tug‘ruqdan keyingi depressiya
  8. Keyingi homiladorlik va tabiiy tug‘ruq
  9. Qachon shifokorga murojaat qilish kerak
  10. Xulosa
  11. Ko‘p beriladigan savollar

Kesariya kesish operatsiyasi — chaqaloqni qorin devori va bachadondagi kesik orqali tug‘dirish usuli. Xalq orasida u ko‘pincha «kesar» yoki «kesariya keshi» deb ataladi. Bu operatsiya ona yoki bola hayotini saqlab qolish uchun zarur bo‘lgan holatlarda bajariladi va zamonaviy tug‘ruq bo‘limlarida xavfsiz, yaxshi o‘rganilgan muolaja hisoblanadi.

Shunga qaramay, kesariya — bu jiddiy jarrohlik amaliyoti, undan keyin tiklanish tabiiy tug‘ruqqa qaraganda ko‘proq vaqt oladi. Quyida operatsiya qachon kerak bo‘lishi, qanday o‘tishi, undan keyin uyda nimalarga e’tibor berish va qaysi belgilar xavotirli ekanini tushuntiramiz.

Kesariya kesish qachon kerak bo‘ladi

Operatsiya oldindan rejalashtirilgan (rejali) yoki tug‘ruq vaqtida kutilmagan vaziyatda shoshilinch bajarilishi mumkin. Qaror shifokor tomonidan ona va homila holatiga qarab qabul qilinadi.

Rejali kesariyaga misollar

  • yo‘ldoshning bachadon bo‘yni ustida joylashuvi (yo‘ldosh oldinda kelishi);
  • homilaning ko‘ndalang yoki ayrim hollarda dumba bilan kelishi;
  • egizak yoki ko‘p homilalikning ayrim holatlari;
  • bachadonda oldingi operatsiyalar izi, ayniqsa bir necha marta kesariya qilingan bo‘lsa;
  • onada tabiiy tug‘ruqqa to‘sqinlik qiladigan ayrim kasalliklar yoki infeksiyalar;
  • chanoq va homila o‘lchamlari mos kelmasligi.

Shoshilinch kesariyaga misollar

  • homila kislorod yetishmovchiligi belgilari;
  • tug‘ruq faoliyatining to‘xtab qolishi yoki samarasizligi;
  • yo‘ldoshning vaqtidan oldin ko‘chishi, kuchli qon ketish;
  • kindik tizimchasining tushib qolishi;
  • onada og‘ir preeklampsiya va boshqa xavfli holatlar.

Operatsiyaga tayyorgarlik

Rejali kesariyadan oldin ayol qon va siydik tahlillarini topshiradi, anesteziolog bilan suhbatlashadi va og‘riqsizlantirish usuli tanlanadi. Operatsiya kuni odatda och qoringa kelish so‘raladi — aniq ko‘rsatmani tug‘ruqxona beradi. Doimiy ichiladigan dorilar, allergiya va oldingi operatsiyalar haqida shifokorga albatta ayting.

Operatsiya qanday o‘tadi

Og‘riqsizlantirish

Ko‘pincha spinal yoki epidural anesteziya qo‘llaniladi: belga ukol qilinadi, tananing pastki qismi sezgini yo‘qotadi, ona esa hushida bo‘ladi va chaqaloqning birinchi yig‘isini eshitadi. Ayrim shoshilinch holatlarda umumiy narkoz kerak bo‘lishi mumkin.

Jarrohlik bosqichlari

Siydik pufagiga kateter qo‘yiladi, qorin terisi antiseptik bilan tozalanadi. Ko‘pincha kesik qorinning pastki qismida, ko‘ndalang yo‘nalishda qilinadi. Chaqaloq olingach, yo‘ldosh ajratiladi, bachadon va qorin devori qatlamma-qatlam tikiladi. Ahvoli yaxshi bo‘lsa, chaqaloqni imkon qadar tezroq onaning ko‘kragiga qo‘yishadi.

Ehtimoliy xavf va asoratlar

Har qanday jarrohlik amaliyoti kabi kesariyaning ham o‘z xavflari bor. Ular ko‘pchilik ayollarda kuzatilmaydi, lekin ular haqida bilish belgilarni o‘z vaqtida payqashga yordam beradi:

  • Chok yoki bachadon infeksiyasi — isitma, og‘riq va noxush hidli ajralma bilan namoyon bo‘ladi;
  • Qon ketishi — operatsiya paytida yoki undan keyin;
  • Oyoq venalarida qon laxtasi (tromboz) — kamharakatlikda xavf ortadi, shuning uchun erta turish muhim;
  • Ichak faoliyatining vaqtincha sekinlashishi — qorin dam bo‘lishi, gaz chiqmasligi;
  • Anesteziyaga bog‘liq holatlar — bosh og‘rig‘i, ko‘ngil aynishi, bosimning pasayishi;
  • Keyingi homiladorliklarda yo‘ldoshning noto‘g‘ri joylashuvi va chok bilan bog‘liq muammolar ehtimoli biroz yuqoriroq.

Shu sababli tibbiy ko‘rsatmasiz, faqat istak bo‘yicha kesariya qilish tavsiya etilmaydi. Tug‘ruq usulini homiladorlik davomida shifokoringiz bilan ochiq muhokama qiling.

Kasalxonada dastlabki kunlar

  • Og‘riq qoldiruvchi dorilar shifokor ko‘rsatmasiga ko‘ra beriladi — og‘riqqa chidab yurish shart emas.
  • Shifokor ruxsat bergach, imkon qadar erta turib yurish ichak faoliyatini tiklaydi va oyoq venalarida qon laxtasi paydo bo‘lish xavfini kamaytiradi.
  • Siydik kateteri odatda qisqa muddatda olib tashlanadi.
  • Avval suyuqlik, keyin yengil ovqat beriladi.
  • Tug‘ruqdan keyingi qonli ajralma (loxiya) tabiiy tug‘ruqdagi kabi kuzatiladi.

Uyda tiklanish: amaliy maslahatlar

Chok parvarishi

Chokni toza va quruq saqlang. Dush qabul qilish mumkin bo‘lgan muddatni shifokordan so‘rang, cho‘milgandan keyin chokni yumshoq sochiq bilan bosib quriting. Chokka uy usulidagi surtmalar qo‘ymang. Qorinni qo‘llab-quvvatlovchi bandajni shifokor tavsiya qilsa, ishlatishingiz mumkin.

Jismoniy faollik

Har kuni qisqa sayr qiling, lekin chaqaloqdan og‘irroq narsalarni ko‘tarmang. Yo‘talish, aksirish yoki kulishda chokni yostiq yoki qo‘l bilan ehtiyotkorlik bilan bosib turing. Qorin mushaklari uchun mashqlar, sport va og‘ir uy ishlariga qaytishni shifokor bilan kelishing.

Emizish

Kesariyadan keyin ham emizish mumkin va tavsiya etiladi. Qorinni bosmaydigan qulay holatni tanlang: yonboshlab yotib yoki chaqaloqni qo‘ltiq ostidan ushlab emizish. Og‘riq qoldiruvchi dorilarning emizishga mosligini shifokor tanlaydi.

Ovqatlanish va ich kelishi

Ko‘proq suyuqlik iching, sabzavot, meva va yorma iste’mol qiling — bu ich qotishining oldini oladi. Kuchanish chokka noqulaylik keltirishi mumkin.

Dam olish va yordam

Chaqaloq uxlaganda dam oling. Oila a’zolaridan uy ishlarida yordam so‘rang. Shifokor ruxsatisiz mashina haydamang va jinsiy hayotni tug‘ruqdan keyingi nazorat ko‘rigidan so‘ng tiklang.

Tug‘ruqdan keyingi nazorat ko‘rigiga albatta boring. Unda shifokor chokni, bachadon qisqarishini, qon bosimi va umumiy ahvolingizni tekshiradi, emizish va kontratseptsiya bo‘yicha savollaringizga javob beradi.

Ruhiy holat va tug‘ruqdan keyingi depressiya

Tug‘ruqdan keyingi dastlabki kunlarda ko‘z yoshlari, kayfiyatning tez o‘zgarishi va charchoq ko‘p ayollarda uchraydi va odatda o‘tib ketadi. Biroq tushkunlik ikki haftadan ortiq davom etsa, chaqaloqqa qiziqish yo‘qolsa yoki o‘ziga yo bolaga zarar yetkazish haqida fikrlar paydo bo‘lsa, bu tug‘ruqdan keyingi depressiya belgisi bo‘lishi mumkin va darhol mutaxassis yordami kerak.

Keyingi homiladorlik va tabiiy tug‘ruq

Bachadondagi chok to‘liq mustahkamlanishi uchun vaqt kerak, shuning uchun keyingi homiladorlikni rejalashtirishni ginekolog bilan muhokama qiling va kontratseptsiya usulini tanlang. Bir marta kesariya bo‘lgan ayol keyingi safar har doim ham operatsiya qilinishi shart emas: ayrim hollarda shifokor kuzatuvi ostida tabiiy tug‘ruq mumkin. Bu qaror chok holati, oldingi operatsiya sababi va boshqa omillarga qarab individual qabul qilinadi.

Qachon shifokorga murojaat qilish kerak

Quyidagi belgilar paydo bo‘lsa, zudlik bilan shifokorga yoki tug‘ruqxonaga murojaat qiling:

  • harorat ko‘tarilishi, titroq;
  • chokning qizarishi, shishishi, ochilishi yoki undan yiring chiqishi;
  • qorindagi og‘riqning kuchayishi;
  • qinda qon ketishining birdan kuchayishi, yirik laxtalar yoki noxush hidli ajralma;
  • siydik qilishda achishish yoki og‘riq;
  • sut bezida og‘riqli qizargan joy va isitma;
  • bitta oyoqda shish, og‘riq va qizarish;
  • uzoq davom etayotgan tushkunlik.

Kuchli qon ketish, ko‘krakda og‘riq, to‘satdan nafas qisishi, kuchli bosh og‘rig‘i bilan ko‘z oldi qorong‘ilashishi yoki hushdan ketish holatida darhol tez yordamni — 103 raqamini chaqiring.

Xulosa

Kesariya kesish operatsiyasi ona va bola hayotini saqlab qolishga yordam beradigan muhim usul. Undan keyin to‘liq tiklanish uchun bir necha hafta kerak bo‘ladi: chok parvarishi, erta va ehtiyotkor harakat, to‘g‘ri ovqatlanish, dam olish va yaqinlarning yordami bunda muhim. Xavotirli belgilarni e’tiborsiz qoldirmang va nazorat ko‘riklariga o‘z vaqtida boring.

Ko‘p beriladigan savollar

Kesariyadan keyin qancha vaqtda tiklanish mumkin?

Ko‘pchilik ayollar bir necha hafta ichida kundalik faoliyatga qaytadi, ammo ichki choklarning to‘liq bitishi ko‘proq vaqt oladi. Tiklanish sur’ati umumiy sog‘liq va operatsiya qanday o‘tganiga bog‘liq. Faollikni oshirishni shifokor bilan kelishib oling.

Kesariyadan keyin emizish mumkinmi?

Ha, kesariyadan keyin ham emizish mumkin va tavsiya etiladi. Qorinni bosmaydigan holatlarni tanlash qulayroq. Og‘riq qoldiruvchi dorilarning emizishga mosligini shifokor tanlaydi.

Kesariya qilingan ayol keyingi safar tabiiy tug‘a oladimi?

Ayrim hollarda ha, lekin bu chok holati, oldingi operatsiya sababi va homiladorlik kechishiga bog‘liq. Qaror ginekolog tomonidan individual qabul qilinadi. Bunday tug‘ruq faqat tug‘ruqxonada, kuzatuv ostida o‘tishi kerak.

Kesariya chokidan qanday belgilar xavotirli?

Chokning qizarishi, shishishi, ochilishi, yiring yoki noxush hidli suyuqlik chiqishi va harorat ko‘tarilishi infeksiya belgisi bo‘lishi mumkin. Bunday holatda tezda shifokorga murojaat qiling. O‘zingiz davolashga urinmang.

Bu maqola sizga foydali bo'ldimi?

Foydali bo‘lsa, yaqinlaringizga ham yuboring:

TelegramWhatsApp

Muhim eslatma

Saytdagi ma'lumotlar faqat tanishish uchun mo'ljallangan va shifokor maslahati, tashxisi yoki davolashining o'rnini bosmaydi. Sog'lig'ingiz bilan bog'liq har qanday savol bo'yicha mutaxassisga murojaat qiling. Shoshilinch holatda 103 raqamiga qo'ng'iroq qiling. Tibbiy ogohlantirish

Shoshilinch holatda — 103
Nozima IdrokovaN
MUALLIF

Nozima Idrokova

Ushbu sahifada

1/11
  1. Kesariya kesish qachon kerak bo‘ladi
  2. Operatsiyaga tayyorgarlik
  3. Operatsiya qanday o‘tadi
  4. Ehtimoliy xavf va asoratlar
  5. Kasalxonada dastlabki kunlar
  6. Uyda tiklanish: amaliy maslahatlar
  7. Ruhiy holat va tug‘ruqdan keyingi depressiya
  8. Keyingi homiladorlik va tabiiy tug‘ruq
  9. Qachon shifokorga murojaat qilish kerak
  10. Xulosa
  11. Ko‘p beriladigan savollar

Foydali kalkulyatorlar

  • Homiladorlik kalendari
  • Tana vazni indeksi
  • Ovulyatsiya kalendari
  • O'g'il yoki qiz kalendari
  • Kaloriya kalkulyatori
  • Bolalar uchun dori dozasi