Piratsetam — nootrop dori: miya faoliyatiga ta’sir qiladi. Xotira va diqqat pasayishi, bosh aylanishi, kortikal miokloniya va alkogolizmda, bolalarda o‘qish qiyinchiliklarida qo‘llanadi.
Xotira va diqqat pasayishi (kattalar)
Xotira pasayishi, bosh aylanishi va diqqat susayishi bilan kechadigan psixoorganik sindromni belgilarga qarab davolash.
Bosh aylanishi
Bosh aylanishi va u bilan bog‘liq muvozanat buzilishi (qon tomir-harakat va ruhiy sababli bosh aylanishidan tashqari).
Kortikal miokloniya
Kortikal miokloniyani yolg‘iz yoki boshqa dorilar bilan birga davolash. Keksalarda piratsetamga sezgir bemorlarda ham.
Alkogolizm
Surunkali alkogolizm va alkogol abstinensiyasini davolash.
Keksalarda fikrlash va xotira buzilishlari
Demensiya tashxisi qo‘yilmagan holatda aqliy va xotira buzilishlarini belgilarga qarab davolash.
Bolalarda o‘qish qiyinchiliklari
8 yoshdan katta bolalarda disleksiya — logopediya va boshqa usullar bilan birga; noto‘g‘ri o‘qitish yoki oilaviy sharoit bilan bog‘liq bo‘lmagan o‘zlashtirish buzilishlari (kompleks davo tarkibida).
Qancha va qanday qabul qilinadi
Rasmiy yo‘riqnoma bo‘yicha, dozalar grammda (g) berilgan; tabletkada 0,4 g piratsetam bor.
Kim uchunBir martadaNecha martaSutkasiga ko‘pi bilan
Psixoorganik sindrom
Bir martada:sutkasiga 2,4–4,8 g
Necha marta:2–3 martaga bo‘lib
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Ushlab turuvchi doza — sutkasiga 2,4 g. Davolash kamida 3 hafta.
Bosh aylanishi va muvozanat buzilishi
Bir martada:sutkasiga 2,4–4,8 g
Necha marta:2–3 martaga bo‘lib
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Kortikal miokloniya
Bir martada:boshlang‘ich doza sutkasiga 2–4 g, 3 kun
Necha marta:2–3 martaga bo‘lib
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Diqqat: o‘zbek tilidagi rasmiy matnda boshlang‘ich doza sutkasiga 24 g deb yozilgan, rus tilidagi matnda 2–4 g — dozani shifokor aniqlaydi. Samara kam bo‘lsa, shu dozada 7 sutkagacha davom ettiriladi. Natija bo‘lmasa, piratsetam to‘xtatilib, boshqa dori buyuriladi. Samara bo‘lsa, belgilar yo‘qolguncha davom ettiriladi. O‘tkir xurujli bemorlarga har 6 oyda takroriy kurslar.
Alkogolizm
Bir martada:o‘tkir davrda sutkasiga 1–2 g (rus tilidagi matn bo‘yicha)
Necha marta:—
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Samara olingach ushlab turuvchi doza sutkasiga 2,4 g. Diqqat: o‘zbek tilidagi matnda o‘tkir davr uchun sutkasiga 12 g yozilgan — dozani shifokor aniqlaydi.
Bolalar — disleksiya8 yoshdan katta
Bir martada:odatda sutkasiga 2–3 g (o‘zbek matnida 3,2 g)
Necha marta:2 martaga bo‘lib
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Kompleks davo tarkibida.
Bolalar8 yoshgacha
Mumkin emas
Mumkin emas.
Ichish uchun, ovqatdan oldin yoki ovqat paytida, yetarli suyuqlik (suv yoki sharbat) bilan.
Miokloniyada dorini birdan to‘xtatmang — xurujlar qaytishi mumkin. Dozani har 2–3 kunda 1–2 g ga kamaytiring (Lans-Adams sindromida har 3–4 kunda). Boshqa miokloniyaga qarshi dorilar bilan birga bo‘lsa, piratsetam dozasi kamaytirilmaydi.
Buyrak yetishmovchiligida kreatinin klirensiga qarab: 80 ml/min dan ko‘p — odatdagi doza; 50–79 — odatdagi dozaning 2/3 qismi; 30–49 — 1/3 qismi; 30 dan kam — 1/6 qismi; terminal bosqichda — mumkin emas.
Jigar faoliyati buzilganda doza o‘zgartirilmaydi. Jigar va buyrak birga buzilganda — buyrak jadvali bo‘yicha.
Keksalarda uzoq davolashda kreatinin klirensi muntazam tekshiriladi, doza to‘g‘rilanishi mumkin.
Piratsetam gemodializ apparatlarining membrana filtrlaridan o‘tadi.
Kimga mumkin, kimga mumkin emas
Homiladorlik Mumkin emas
Homiladorlikda qo‘llanmaydi.
Emizish davri Mumkin emas
Dori ona sutiga o‘tadi — davolanish davrida emizishdan saqlaning.
Bolalar Mumkin emas
8 yoshgacha mumkin emas. Qandli diabeti bor va ilgari meva sharbatlariga allergiyasi bo‘lgan bolalarga ham mumkin emas.
Buyrak Ehtiyotkorlik bilan
Terminal buyrak yetishmovchiligida (kreatinin klirensi 20 ml/min dan kam) mumkin emas. Boshqa buyrak yetishmovchiligida ehtiyotkorlik bilan, kreatinin klirensi nazoratida va doza kamaytiriladi.
Jigar Mumkin
Jigar faoliyati buzilganda doza o‘zgartirilmaydi.
Keksalar Ehtiyotkorlik bilan
Uzoq davolashda kreatinin klirensi muntazam tekshiriladi.
Qon ketish xavfi Ehtiyotkorlik bilan
Piratsetam trombotsitlar yopishishiga ta’sir qiladi: qon ivishi buzilganda, katta operatsiyalarda (jumladan stomatologik), og‘ir qon ketish belgilari bo‘lsa, antikoagulyant yoki antiagregant (jumladan kam dozali aspirin) ichayotganlarda ehtiyotkorlik bilan.
Haydovchilar Ehtiyotkorlik bilan
Asab tizimi tomonidan nojo‘ya ta’sirlar bo‘lishi mumkin — transport haydash va mexanizmlar bilan ishlashda ehtiyot bo‘ling.
Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar
Piratsetam, pirrolidon hosilalari yoki tabletka tarkibidagi boshqa moddaga yuqori sezuvchanlik
O‘tkir miya qon aylanishi buzilishi (gemorragik insult)
Buyrak yetishmovchiligining terminal bosqichi (kreatinin klirensi 20 ml/min dan kam)
Xantington xoreyasi
Homiladorlik va emizish davri
8 yoshgacha bolalar
Qandli diabeti bor va ilgari meva sharbatlariga allergiya bo‘lgan bolalar
Cheklovlar (ehtiyotkorlik bilan): og‘ir qon ketish buzilishlari, qon ketish xavfi, gemostaz buzilishi, ilgari miyaga qon quyilishi, jarrohlik (jumladan stomatologik) muolajalar, antikoagulyant va antiagregantlar (jumladan kam dozali aspirin) ichish, surunkali buyrak yetishmovchiligi (kreatinin klirensi 20–80 ml/min)
Tarkibi
0.4g li dorining barcha moddalari, yordamchi moddalar ham
ruhiy: qo‘zg‘aluvchanlik oshishi, ong chalkashligi, gallyutsinatsiyalarbolalarda, ayniqsa aqli zaiflarda: bezovtalik, o‘tira olmaslik, harakat tormozlanmasligi, diqqat susayishi, jahldorlik, janjalkashlikishtaha yo‘qolishi, qorin yoki qorin yuqori qismida og‘riq, ko‘ngil aynishi, ich ketishi, qusish, ich qotishiyuqori sezuvchanlik, jumladan anafilaksiya; Kvinke shishi, dermatit, qichishish, toshma, eshakemijinsiy faollik oshishivazn ortishi, holsizlik, stenokardiya kechishi og‘irlashishi, qon bosimi oshishi, tromboflebit, tana harorati ko‘tarilishi
Boshqa dorilar bilan birga
Qalqonsimon bez gormonlari ekstrakti (T3+T4) Ehtiyotkorlik
Jahldorlik, mo‘ljalni yo‘qotish va uyqu buzilishi bo‘lishi mumkin.
Atsenokumarol Ehtiyotkorlik
Piratsetamning katta dozalari (sutkasiga 9,6 g) venoz trombozli bemorlarda uning samarasini oshirishi mumkin.
Stenokardiyaga qarshi dorilar va antidepressantlar Ehtiyotkorlik
Keksalarda ularning ta’sirini kuchaytiradi.
Yurak-qon tomir va psixotrop dorilar Ehtiyotkorlik
Piratsetam miqdoriga ta’sir qilmaydi; 1,6 g piratsetam qondagi alkogol miqdorini o‘zgartirmaydi.
Ko‘p ichib qo‘ydingizmi?
Belgilari: nojo‘ya ta’sirlarning kuchayishi (hazm buzilishi, qonli kolit (gemokolit), qorin og‘rig‘i va boshqalar). Belgilarga qarab davolanadi; maxsus zaharga qarshi dori yo‘q, gemodializ qo‘llash mumkin (piratsetamning 50–60 % chiqariladi).
Ovqatdan oldin yoki ovqat paytida, yetarli suv yoki sharbat bilan. Sutkalik doza odatda 2–3 martaga bo‘linadi.
Xotira pasayishida Piratsetam qancha ichiladi?
Sutkasiga 2,4–4,8 g, 2–3 martaga bo‘lib; ushlab turuvchi doza sutkasiga 2,4 g. Davolash kamida 3 hafta.
Bolaga Piratsetam berish mumkinmi?
Faqat 8 yoshdan katta bolalarga, disleksiya va o‘zlashtirish buzilishida kompleks davo tarkibida. 8 yoshgacha mumkin emas.
Homiladorlikda Piratsetam ichsa bo‘ladimi?
Yo‘q. Emizish davrida ham — dori ona sutiga o‘tadi.
Buyrak kasalligida ichsa bo‘ladimi?
Ehtiyotkorlik bilan va kamaytirilgan dozada, kreatinin klirensiga qarab. Terminal buyrak yetishmovchiligida mumkin emas.
Piratsetamni birdan to‘xtatsa bo‘ladimi?
Miokloniyada — yo‘q, xurujlar qaytishi mumkin; doza har 2–3 kunda 1–2 g ga kamaytiriladi.
Rasmiy yo‘riqnoma
Rasmiy yo‘riqnomaning to‘liq matni
Tavsifi
Tabletkalar oq yoki oq bilan kremovat to‘s qo‘shg‘ichli rangda bo‘lib, yumshoq yuqorilik bilan ikki tomonda yasashgan davra shaklidagi, birinchi tomonida riska mavjud.
Qo‘llanilishi
Kattalar: - xotirani pasayishi, bosh aylanishi, diqqatni jamlashni pasayishi bilan kechuvchi psixoorganik sindromni simptomatik davolash; - kelib chiqishi vazomotor va ruxiy bosh aylanishidan tashqari bosh aylanishi va u bilan bog‘liq bo‘lgan muvozanatni buzilishini davolash; - kortikal miokloniyani monoterapiya yoki majmuaviy davolash tarkibida davolash; - surunkali alkogolizm va alkogol abstinensiyasini davolash. Chuqur yoshdagi bemorlar uchun: - Demensiya diagnozi o‘rnatilmagan holda intellektual-omilli qifoyalanish buzilishlarini simptomatik davolash; - Pirasetamga sehrli bemorlarda kortikal miokloniya alomatlarini kamaytirish, bu esa monoterapiya shaklida yoki ko‘p tarmoqli davolash kompleks qismi sifatida amalga oshiriladi. Bolalar 8 yoshdan boshlab: - bolalarda dizleksiyani boshqa tegishli usullar bilan, shu jumladan logopediyani ko‘shib davolash; - bolalarda o‘qish qobiliyatining buzilishlari, o‘qituvchilikning nomusoid tayyorgarligi yoki oilaviy muhitning o‘zgarishlari bilan bog‘liq bo‘lmagan hollar (kombinirovan davolash terapiyasi qismi sifatida).
Qo‘llash usuli va dozalari
Preparat ichga, ovqatdan oldin yoki ovqat vaqtida kabul kilinadi. Tabletkani suyuqlik bilan (suv yoki sharbat) ichish kerak. Psixoorganik sindromni davolash. Tavsiya qilingan sutkalik doza 2,4 g-4,8 g. Odatda doza 2-3 marta qabul qilishga bo‘linadi. Tutib turuvchi doza sutkada 2,4 g. Davolash kamida 3 xafta davom ettiriladi. Kortikal miokloniyani davolash. Odatda boshlang‘ich doza 3 kun davomida sutkada 24 g ni tashkil qiladi. Sutkalik doza 2-3 marta kabul qilishga taksimlanadi. Agar terapevtik samara kuchsiz yoki umuman bo‘lmasa - preparatni o‘sha dozada 7 sutkagacha ko‘llash davom ettiriladi. Agar shu muddatda kutilgan terapevtik samara kuzatilmasa, pirasetam bilan davolashni to‘xtatish va boshka antimioklonik vositalarni buyurish kerak. Kerakli terapevtik samara olinganda, davolash kasallikning belgilari yo‘kolguncha davom ettiriladi. Bemorlarning xolatini yomonlashishini oldini olish uchun preparatni kabul kilishni birdan to‘xtatish mumkin emas. Dozani asta-sekin xar 2-3 kunda 1 g-2 g ga pasaytirish kerak (Lans-Adams sindromi bo‘lgan holda xar 3-4 kunda). Davolash vaqtida boshqa antimioklonik vositalar ko‘llanganida pirasetamning dozasi kamaytirilmaydi, lekin klinik manzaraga karab, boshqa preparatlarning dozasi, agarda imkoniyat bo‘lsa kamaytiriladi. O‘tkir spontan xurujlari bo‘lgan bemorlarga har 6 oyda preparat bilan takroriy davolash kurslarini buyurish kerak, bunda doza pasiyentning xolati, kasallikning ko‘rinishini kamayishi yoki yo‘kolishiga karab to‘g‘rilanadi. Bosh aylanishi va u bilan bog‘liq muvozanatning buzilishini davolash. Tavsiya qilingan sutkalik doza 2,4 g-4,8 g ni tashkil qiladi. Odatda doza 2-3 marta qabul qilishga taqsimlanadi. Alkogolizm, shuningdek surunkali alkogolizmni davolash. O‘tkir davrida sutkada 12 g dan buyuriladi. Terapevtik samara olinganidan so‘ng tutib turuvchi doza sutkada 2,4 g ni tashkil qiladi. Bolalarada qo‘llash. Dizleksiyani majmuaviy davolash tarkibida. 8 yoshdan oshgan bolalarda ko‘llanadi. Sutkalik doza odatda 3,2 g ni tashkil qiladi, 2 marta qabul qilishga bo‘linadi. Buyraklar funksiyasi buzilishi bilan bemorlar uchun dozalash. Pirasetam organizmdan buyraklar orqali chiqarilganligi sababli, buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan bemorlarni davolashda ehtiyotkorlik bilan, kuyidagi tavsiyalarga amal qilish kerak: Buyrak yetishmovchiligini darajasi Kreatinin klirensi (ml/min) Dozalash Norma >80 Odatdagi doza Yengil 50-79 Odatdagi dozaning 2/3 qismi O‘rtacha 30-49 Odatdagi dozaning 1/3 qismi Og‘ir <30 Odatdagi dozaning 1/6 qismi Terminal bosqich - Qo‘llash mumkin emas Jigar funksiyasi buzilishi bilan bemorlar uchun dozalash: Jigar funksiyasi buzilishi bilan bemorlar dozani tuzatishga muhtoj emaslar. Jigar va buyraklar funksiyasi birga buzilishi bilan bemorlar uchun dozalash "Buyraklar funksiyasi buzilishi bilan bemorlar uchun dozalash" bo‘limini ko‘rish orqali amalga oshiriladi.
Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar
- pirasetam yoki pirrolidon hosilalari, shuningdek preparatning boshqa komponentlariga shaxsiy yuqori sezuvchanlik; - bosh miyada qon aylanishini o‘tkir buzilishi (gemorragik insult); - buyrak yetishmovchiligining terminal bosqichi (kreatinin klirensi 20 ml/min dan kam); - Xantington xoreyasi; - xomiladorlik va emiziklik davri; - 8 yoshgacha bo‘lgan bolalar; - qandli diabeta bo‘lgan va oldin mevali sharbatlarni iste’mol qilish bilan bog‘lik allergik reaksiyalar xaqida ma’lumotlar bo‘lgan bolalarda ko‘llanilmasin. Qo‘llashga cheklovlar: Og‘ir gemorragik buzilishlar; qon ketish xavfi; gemostaz buzilishlari; anamnezda gemorragik serebrovaskulyar buzilishlar; jarrohlik aralashuvlari, shu jumladan stomatologik muolajalar o‘tkazilgan bemorlar; antikoagulyantlar va antiagregantlar, jumladan asetilsalisil kislotasining kichik dozalarini qabul qiluvchi bemorlar; surunkali buyrak yetishmovchiligi (kreatinin klirensi 20–80 ml/min) bo‘lgan holatlar.
Nojo‘ya ta’sirlar
Nerv tizimi tomonidan: tez-tez – giperkineziya; ba’zida – ataksiya, asabiylik, qo‘zg‘alish, ta’sirchanlik, xavotirlik, uyquni buzilishi, bosh aylanishi, ekstrapiramid buzilishlar, bosh og‘rig‘i, depressiya, uyqusizlik, tutqanok xurujlarini tez-tezligini oshishi, tremor, tirishishlar, muvozanatni buzilishi, uyquchanlik. Ruxiy buzilishlar: yuqori ko‘zg‘aluvchanlik, uyquchanlik, depressiya, xavotirlik, ongni chalkashishi, gallyusinasiyalar. Bolalarda ayniqsa aqliy zaif bolalarda: tinib tinchimaslik, xavotirlik, serxarakatlik, diqqatni jamlash qobiliyatini pasayishi, ta’sirchanlik, janjalkashlik. Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: anoreksiya, qorin og‘rig‘i, korinning yuqori qismida og‘rik, ko‘ngil aynishi, diareya, kusish, qabziyat. Immun tizimi tomonidan: o‘ta yuqori sezuvchanlik, shu jumladan anafilaksiya. Jinsiy tizim tomonidan: jinsiy faollikni oshishi. Teri va teri osti to‘qimalari tomonidan: angionevrotik shish, dermatitlar, qichishish, toshma, eshakemi. Boshqalar: tana vaznini oshishi, asteniya, stenokardiyani kechishini yomonlashishi, arterial gipertenziya, tromboflebit, gipertermiya.
Maxsus ko‘rsatmalar
Pirasetamni trombositlar agregasiyasiga ta’siri sababli, gemostazi buzilgan bemorlarga, katta jarroxlik muolajalari vaqtida, yoki og‘ir qon ketishi simptomlari bo‘lgan bemorlarga preparatni extiyotkorlik bilan buyurish kerak. Kortikal miokloniyasi bo‘lgan bemorlarni davolashda, davolashni birdan to‘xtatishdan saqlanish kerak, bu xurujlarning qaytalanishini chaqirishi mumkin. Keksa yoshli bemorlarni uzoq vaqt davolashda doza kreatinin klirensini tekshirishlarining natijalariga karab to‘g‘rilanadi. Gemodializ apparatlarining membrana filtrlari orqali o‘tadi. Avtomobilni va murakkab mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta’siri. Markaziy nerv tizimi tomonidan nojo‘ya reaksiyalarning rivojlanishi mumkinligi sababli, avtotransportni boshkarish yoki boshqa mexanizmlar bilan ishlashda ehtiyotkorlikka rioya qilish kerak. Qariya yoshdagi shaxslarda qo‘llanilishi Qariya yoshdagi bemorlarda uzoq muddatli davolashda kreatinin klirensini muntazam nazorat qilish talab etiladi, dozani tuzatish zarur bo‘lishi mumkin. Homiladorlik va laktasiya davrida qo‘llanishi. Preparatni xomiladorlik vaqtida ko‘llash mumkin emas. Preparat ko‘krak sutiga o‘tadi. Preparat bilan davolanish vaqtida emizishdan saqlanish kerak. Jigar faoliyati buzilganda qo‘llanilishi Jigar faoliyati buzilgan bemorlarda dozalash tartibini tuzatish talab etilmaydi. Buyrak faoliyati buzilganda qo‘llanilishi Og‘ir darajadagi buyrak yetishmovchiligida qo‘llash mumkin emas. Buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan bemorlarga preparat ehtiyotkorlik bilan qo‘llanadi. Pirasetam qo‘llanish davrida kreatinin klirensi nazorati talab etiladi. Dozalash tartibini kreatinin klirensi ko‘rsatkichlariga muvofiq tuzatish tavsiya etiladi. Bolalarda qo‘llanilishi 8 yoshdan kichik bolalarga qo‘llash mumkin emas.
Boshqa dorilar bilan o‘zaro ta’siri
Zarurati bo‘lganida pirasetam bilan davolashni yurak-qon tomir dori vositalari bilan ko‘shib ko‘llash mumkin. Ruxiy kasalliklarni davolashda - tegishli psixotrop vositalar bilan birga buyuriladi. Qalqonsimon bezning ekstraktlari bilan (T3+T4) bir vaqtda ko‘llanganida quyidagilar bo‘lishi mumkin: yuqori ta’sirchanlik, dezoriyentasiya va uyquni buzilishi. Klonazepam, fenitoin, fenobarbital, natriy valproat bilan o‘zaro ta’siri kuzatilmagan. Pirasetamning yuqori dozalari (9,6 g/sut) venoz trombozi bo‘lgan bemorlarda asenokumarolning samaradorligini oshiradi: trombositlar agregasiyasining darajasini, fibrinogenning darajasini, Villebrand omilini, qon va plazmaning kovushkoqligini, faqat asenokumarol buyurgandagiga qaraganda ko‘prok pasayishi kuzatilgan. Boshka dori vositalarining ta’siri ostida pirasetamning farmakodinamikasini o‘zgarishini ehtimoli past, chunki preparatning 90 % siydik bilan o‘zgarmagan xolda chiqariladi. In vitro pirasetam 142, 426, 1422 mkg/ml konsentrasiyada sitoxrom R450 ning CYP1A2, 2V6, 2S8, 2S9, 2S19, 2D6, 2Ye1, va 4A9/11 izoshakllarni susaytirmaydi. 1422 mkg/ml konsentrasiyada CYP1A6 (21 %>) va ZA4/5 (11 %) ni katta biroz susayishi kuzatilgan. Biroq bu ikki CYP- izomerlarning Ki darajasi 1422 mkg/ml ga oshirilganda yetarli. Shuning uchun bu fermentlar tomonidan biotransformasiyaga uchraydigan preparatlar bilan metabolik o‘zaro ta’sirining ehtimoli kam. Pirasetamni 20 mg/sut dozada qabul qilish tutkanog‘i bo‘lgan bemorlarning kon zardobida tutqanoqqa qarshi preparatlarning (karbamazepin, fenitoin, fenobarbital, valproat) konsentrasiyasi darajalarining cho‘qqisini va egri chizig‘ini o‘zgartirmaydi. Alkogol bilan birga qabul kilish zardobda pirasetamning konsentrasiyasining darajasiga ta’sir qilmaydi. Qon zardobidagi alkogolning konsentrasiyasi 1,6 g pirasetam bir marta qabul qilinganida o‘zgarmaydi. Keksa odamlarda antianginal vositalarning ta’sirini kuchaytiradi, antidepressantlarning samaradorligini oshiradi.
Homiladorlik va emizish davrida
Preparatni xomiladorlik vaqtida ko‘llash mumkin emas. Preparat ko‘krak sutiga o‘tadi. Preparat bilan davolanish vaqtida emizishdan saqlanish kerak.
Transport boshqarishga ta’siri
Markaziy nerv tizimi tomonidan nojo‘ya reaksiyalarning rivojlanishi mumkinligi sababli, avtotransportni boshkarish yoki boshqa mexanizmlar bilan ishlashda ehtiyotkorlikka rioya qilish kerak.
Dozani oshirib yuborish
Simptomlari: Preparatning nojo‘ya ta’sirlarini (dispeptik ko‘rinishlar, gemokolit, qorin og‘rig‘i va boshq). Davolash: Simptomatik. Maxsus antidoti yo‘k, gemodializni ko‘llash mumkin (pirasetamning 50 %-60 % chiqariladi).
Farmakodinamikasi
Pirasetam tam bilish, xotira, diqqat, shuningdek aqliy ish qobiliyati kabi kognitiv (bilish, anglash) jarayonlarni yaxshilab, bosh miyaga ta’sir ko‘rsatuvchi nootrop vosita xisoblanadi. Pirasetam markaziy nerv tizimiga turli yo‘llar bilan ta’sir ko‘rsatadi: bosh miyada ko‘zg‘alishni tarqalishni tezligini o‘zgarishi, nerv xujayralarida metabolik jarayonlarni yaxshilanishi, konning reologik xususiyatlariga ta’sir qilib va tomirlarni kengaytiruvchi ta’sir ko‘rsatmasdan, mikrosirkulyasiyani yaxshilanishini chaqiradi. Bosh miya yarim sharlari orasidagi alokani va nokortikal tuzilmalarda sinaptik o‘tkazuvchanlikni yaxshilaydi. Pirasetam trombositlar agregasiyasini ingibirlaydi va eritrositlarning membranalarni elastikligini tiklaydi, eritrositlarning adgeziyasini kamaytiradi. 9,6 g dozada fibrinogenning darajasini va Villibrand omilini 30 %-40 % ga pasaytiradi va qon ketishi vaqtini uzaytiradi. Pirasetam vestibulyar nistagmning davomiyligini va yaqqolligini pasaytiradi.
Farmakokinetikasi
Preparat ichga qabul kilinganidan so‘ng pirasetam tez va deyarli to‘lik so‘riladi, yuqori konsentrasiyasiga qabul qilinganidan so‘ng 1 soatdan keyin erishiladi. Preparatning biokirishaolishligi 2 g bir martalik doza kabul kilingandan so‘ng taxminan 100 %) ni tashkil qiladi. Pirasetamning taqsimlanish xajmi - taxminan 0,6 l/kg. Preparatning yarim chiqarilish davri plazmadan 4-5 soatni va orka miya suyuqligidan 8,5 soatni tashkil qiladi, buyrak yetishmovchiligida uzayadi. Plazma oqsillari bilan bog‘lanmaydi, organizmda metabolizmga uchramaydi. Pirasetamning 80 %-100 % buyraklar orkali o‘zgarmagan xolda buyraklar filtrasiyasi yo‘li bilan chiqariladi. Sog‘lom ko‘ngillilarda pirasetamning buyrak klirensi minutiga 86 mlni tashkil qiladi. Pirasetamning farmakokinetikasi buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan pasiyentlarda o‘zgarmaydi. Pirasetam gematoensefalik va yo‘ldosh to‘siklari va gemodializda ishlatiladigan membranalar orqali o‘tadi. Hayvonlarda o‘tkazilgan tekshiruvlarda pirasetam bosh miyaning po‘stlog‘i to‘kimalarida tanlab, asosan peshona, chakka va ensa bo‘laklarida, miyachada va bazal gangliylarda to‘planadi.
Manba: Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Farmatsevtika mahsulotlari xavfsizligi markazi — dori vositalari davlat reyestri, ro‘yxat raqami DV/M 05156/08/25, ro‘yxatga olingan: 27.08.2025. Qadoq rasmlari — Farmatsevtika tarmog‘ini rivojlantirish agentligi. Ma’lumot tanishish uchun, shifokor maslahatining o‘rnini bosmaydi. Sahifa yangilangan: .