





Flukonazol
- Ishlab chiqaruvchi
- ООО Radiks
- Mamlakat
- O‘zbekiston
- Ro‘yxat raqami
- DV/M 00597/01/16
- Ruxsat muddati
- 28.08.2031 gacha
- Saqlash muddati
- 2 yil
- ATX kodi
- J02AC01
Flukonazol nima uchun ishlatiladi
Flukonazol — zamburug‘ga qarshi dori. Zamburug‘ hujayrasida sterollar hosil bo‘lishini to‘xtatadi va Candida turidagi zamburug‘larga qarshi ta’sir qiladi.
Jinsiy a’zolar kandidozi
Qin kandidozi (molochnitsa) — o‘tkir va surunkali qaytalanuvchi; yiliga 3 va undan ko‘p marta qaytalansa, oldini olish uchun. Candida chaqirgan balanit (erkaklarda).
Shilliq qavatlar kandidozi
Og‘iz va tomoq kandidozi (tish protezi bilan bog‘liq atrofik kandidoz ham), qizilo‘ngach kandidozi, noinvaziv bronx-o‘pka kandidozi, siydikda kandida (kandiduriya). OITS bemorlarida og‘iz-tomoq kandidozi qaytalanishining oldini olish.
Teri va tirnoq zamburug‘i
Oyoq panjasi, tana, chov sohasi mikozlari, kepaklanuvchi temiratki, tirnoq zamburug‘i (onixomikoz), teri kandidozi.
Tarqalgan (og‘ir) kandidoz
Kandidemiya, disseminatsiyalangan va invaziv kandidoz (qorin parda, yurak ichki qavati, ko‘z, nafas va siydik yo‘llari infeksiyalari) — jumladan o‘smasi bor, reanimatsiyadagi, sitotoksik yoki immunitetni pasaytiruvchi dori olayotgan bemorlarda.
Kriptokokkoz
Kriptokokk infeksiyasi, jumladan kriptokokkli meningit, o‘pka va teri infeksiyasi — immuniteti normal va pasaygan (OITS, a’zo ko‘chirib o‘tkazilgan) bemorlarda. OITS bemorlarida oldini olish uchun ham.
Zamburug‘ infeksiyasining oldini olish
Kimyoterapiya yoki nur terapiyasi sababli zamburug‘ infeksiyasiga moyil bo‘lgan xavfli o‘smali bemorlarda.
Qancha va qanday qabul qilinadi
Rasmiy yo‘riqnoma bo‘yicha. Bu sahifa — 200 mg li kapsula; yo‘riqnoma 50, 100, 150 va 200 mg li kapsulalar uchun umumiy; dozalar milligrammda berilgan. Sutkalik doza zamburug‘ infeksiyasining turi va og‘irligiga bog‘liq, kursni shifokor belgilaydi.
Kimga mumkin, kimga mumkin emas
Homiladorlik Mumkin emas
Mumkin emas. Faqat og‘ir yoki hayotga xavfli zamburug‘ infeksiyasida, kutilgan foyda homila uchun xavfdan katta bo‘lsa, shifokor qaror qiladi.
Emizish davri Mumkin emas
Mumkin emas: flukonazol ona sutida qondagi kabi miqdorda bo‘ladi.
Bolalar Ehtiyotkorlik bilan
4 yoshdan, vazniga qarab (mg/kg). 4 yoshgacha mumkin emas.
Jigar Ehtiyotkorlik bilan
Kamdan-kam jigarning toksik shikastlanishi, jumladan o‘lim holatlari kuzatilgan (asosan og‘ir yondosh kasalligi borlarda). Bu ta’sir dozaga, davolash muddatiga, jins va yoshga aniq bog‘liq emas, odatda qaytuvchan — dori to‘xtatilgach o‘tib ketgan. Jigar shikastlanishi belgilari paydo bo‘lsa, dori to‘xtatiladi. Jigar yetishmovchiligida va jigarga zararli dorilar bilan birga — ehtiyotkorlik bilan.
Buyrak Ehtiyotkorlik bilan
Buyrak yetishmovchiligida ehtiyotkorlik bilan; ko‘p marta ichilganda doza kamaytiriladi.
Yurak ritmi Ehtiyotkorlik bilan
QT intervalini uzaytirishi mumkin. Yurak kasalligi, elektrolitlar buzilishi yoki aritmiya chaqiradigan dorilar ichilganda ehtiyotkorlik bilan.
Alkogolizm Ehtiyotkorlik bilan
Alkogolizmda ehtiyotkorlik bilan qo‘llanadi.
Teri toshmasi Ehtiyotkorlik bilan
Yuza zamburug‘ infeksiyasida flukonazoldan toshma chiqsa, dori to‘xtatiladi. Og‘ir infeksiyada toshma chiqsa, kuzatiladi; pufakchalar yoki ko‘p shaklli eritema paydo bo‘lsa, to‘xtatiladi. OITS bemorlarida og‘ir teri reaksiyalari ko‘proq uchraydi.
Laktoza Ehtiyotkorlik bilan
Kapsula tarkibida laktoza (sut qandi) bor.
Haydovchilar Ehtiyotkorlik bilan
Mashina haydash va mexanizmlar bilan ishlashga ta’siri o‘rganilmagan.
Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar
- Flukonazolga yoki tuzilishi o‘xshash azol birikmalariga yuqori sezuvchanlik (allergiya)
- Terfenadin (flukonazol sutkasiga 400 mg va undan ko‘p doimiy ichilganda), astemizol yoki QT intervalini uzaytiradigan boshqa dorilar bilan birga qabul qilish
- 4 yoshgacha bolalar
- Homiladorlik va emizish davri
- Ehtiyotkorlik bilan: jigar yoki buyrak yetishmovchiligi, jigarga zararli dorilar bilan birga, alkogolizm, aritmiyaga moyillik (yurak kasalligi, elektrolitlar buzilishi, aritmiya chaqiruvchi dorilar)
Tarkibi
200 mg li dorining barcha moddalari, yordamchi moddalar ham
Nojo‘ya ta’sirlar
Qanchalik ko‘p uchrashi bo‘yicha
Boshqa dorilar bilan birga
Terfenadin, astemizol, QT intervalini uzaytiruvchi dorilar Birga ichilmaydi
Birga mumkin emas. Terfenadin va sizaprid bilan yurak qorinchalari taxikardiyasi xurujlari («piruet» aritmiyasi) kuzatilgan.
Varfarin va boshqa kumarin antikoagulyantlari Ehtiyotkorlik
Protrombin vaqti 12% ga uzaygan — qon ivishini nazorat qilish kerak.
Qand tushiruvchi tabletkalar (xlorpropamid, glibenklamid, glipizid, tolbutamid) Ehtiyotkorlik
Ular ta’siri uzayadi — qand keskin tushishi (gipoglikemiya) mumkin.
Fenitoin Ehtiyotkorlik
Qondagi fenitoin miqdori oshadi — uni nazorat qilib, dozasi to‘g‘rilanadi.
Rifampitsin Ehtiyotkorlik
Flukonazol ta’siri kamayadi (AUC 25% ga, yarim chiqarilish davri 20% ga) — flukonazol dozasini oshirish tavsiya etiladi.
Siklosporin Ehtiyotkorlik
Buyragi ko‘chirib o‘tkazilganlarda flukonazol sutkasiga 200 mg siklosporin miqdorini asta oshiradi — nazorat kerak.
Teofillin Ehtiyotkorlik
Teofillin organizmdan sekinroq chiqadi — yuqori dozada teofillin olayotganlar kuzatuvda bo‘lishi kerak.
Sizaprid Ehtiyotkorlik
Yurak ritmi buzilishi holatlari bo‘lgan — ehtiyotkorlik bilan.
Rifabutin Ehtiyotkorlik
Rifabutin miqdori oshadi, uveit (ko‘z yallig‘lanishi) holatlari kuzatilgan — sinchiklab kuzatish kerak.
Zidovudin Ehtiyotkorlik
Qondagi zidovudin miqdori oshadi.
Gidroxlortiazid Ehtiyotkorlik
Flukonazolning qondagi miqdori 40% ga oshishi mumkin (o‘zbekcha matnda keltirilgan).
Midazolam Ehtiyotkorlik
Psixomotor ta’sirlar xavfi oshadi.
Takrolimus Ehtiyotkorlik
Buyrakka zararli ta’sir xavfi oshadi.
Sitoxrom P450 orqali parchalanadigan boshqa dorilar Ehtiyotkorlik
Birga ichishda ehtiyotkorlik kerak.
Ko‘p ichib qo‘ydingizmi?
8,2 g ichgandan keyin gallyutsinatsiyalar va paranoid xulq kuzatilgan holat tasvirlangan; bemor shifoxonada 48 soat ichida tuzalgan. Oshqozon yuviladi, siydik haydash kuchaytiriladi, belgilarga qarab davolanadi; 3 soatlik gemodializ dori miqdorini 50% ga kamaytiradi.
Flukonazol narxi
Davlat belgilagan eng yuqori chakana narx (referent narx). Har bir qadoq yonida narx belgilangan sana.
Manba: Farmatsevtika tarmog‘ini rivojlantirish agentligi, referent narxlar ro‘yxati.
Analoglari: flukonazol
Tarkibida flukonazol bor 64 ta dori. Almashtirishdan oldin shifokor yoki farmatsevt bilan maslahatlashing.
FutsisTabletka · 100mg · HindistonRetseptsiz
FlukonazolTabletka · 100 mg · UkrainaRetseptli
FluzamedKapsula · 150 mg · TurkiyaRetseptsiz
FobosKapsula · 150 mg · MakedoniyaRetseptsiz
FuzarTabletka · 150 mg · HindistonRetseptsiz
Aksa-Zol FIn’yeksiya · 200 mg/100 ml · HindistonRetseptli
AlikonaIn’yeksiya · 200 mg/100 ml · HindistonRetseptliKo‘p beriladigan savollar
Molochnitsada Flukonazol qanday ichiladi?
Vaginal kandidozda 150 mg bir marta ichiladi — ko‘pincha shu yetarli. Kasallik tez-tez qaytalansa, shifokor 150 mg ni oyiga 1 marta, 4 dan 12 oygacha buyurishi mumkin.
Homiladorlikda yoki emizishda Flukonazol ichsa bo‘ladimi?
Yo‘q, ikkalasida ham mumkin emas. Homiladorlikda faqat og‘ir yoki hayotga xavfli zamburug‘ infeksiyasida shifokor qaror qiladi. Flukonazol ona sutiga o‘tadi.
Bolaga Flukonazol berish mumkinmi?
4 yoshdan, vazniga qarab: masalan, shilliq qavat kandidozida sutkasiga 3 mg/kg. Bolaning sutkalik dozasi kattalarnikidan oshmasligi kerak. 4 yoshgacha mumkin emas.
Flukonazolni ovqatdan oldin ichish kerakmi yoki keyin?
Ovqat so‘rilishiga ta’sir qilmaydi. Kapsula chaynamasdan, suv bilan yutiladi.
Tirnoq zamburug‘ida Flukonazol qancha ichiladi?
150 mg haftada 1 marta, zararlangan tirnoq o‘rniga sog‘ tirnoq o‘sib chiqquncha: qo‘lda odatda 3–6 oy, oyoqda 6–12 oy.
Flukonazol bilan qaysi dorilarni birga ichish mumkin emas?
Terfenadin, astemizol va QT intervalini uzaytiradigan dorilar bilan mumkin emas. Varfarin, qand tushiruvchi tabletkalar, fenitoin, rifampitsin, siklosporin, teofillin, rifabutin va boshqalar bilan faqat shifokor nazoratida.
Rasmiy yo‘riqnoma
Rasmiy yo‘riqnomaning to‘liq matni
Tavsifi
kapsula ichidagisi-oq yoki oq sariq tusli oq rangli granulalar. Oq/oq yoki oq/qizil rangli kapsulalar №0, №1 yoki №2 (50 mg, 100 mg, 150 mg dozalari uchun) yoki oq/oq yoki oq/qizil rangli kapsulalar №0, №1 (200 mg doza uchun).
Qo‘llanilishi
- kriptokokkoz, shu jumladan kriptokokkli meningit va shu infeksiyaning boshqa sohalarda joylashgan turlari (shu jumladan o‘pka, teri), ham immuniteti normal bo‘lgan bemorlarda, ham immunosupressiyaning turli shakllari bo‘lgan bemorlarda (shu jumladan OITS bo‘lgan bemorlarda, a’zolarni ko‘chirib o‘tkazishda):
- preparat OITS bo‘lgan bemorlarda kriptokokkli infeksiyani oldini olish uchun ishlatilishi mumkin;
- tarqalgan kandidoz, shu jumladan kandidemiya, disseminasiyalangan kandidoz va invaziv kandidoz infeksiyasiniig boshqa shakllari (qorin bo‘shlig‘i, endokard, ko‘z, nafas va siydik yo‘llarining infeksiyalari). Davolash xavfli o‘smalari bo‘lgan bemorlarda, jadal davolash bo‘limidagi bemorlarda, sitotoksik yoki immunosupressiv vositalarni olayotgan bemorlarda, shuningdek kandidozni rivojlanishiga olib keluvchi boshqa omillar bo‘lganida ham o‘tkazilishi mumkin;
- shilliq qavatlarning kandidozi, shu jumladan og‘iz bo‘shlig‘i va xalqumning kandidozi (shu jumladan tish protezlarini taqish bilan bog‘liq og‘iz bo‘shlig‘ining atrofik kandidozi), qizilo‘ngach kandidozi noinvaziv bronx-o‘pka kandidozlari, kandiduriya, OITSli bemorlarda orofaringeal kandidozning qaytalanishlarini oldini olish;
- genital kandidoz: vaginal kandidozi (o‘tkir va surunkali qaytalanuvchi), vaginal kandidozining qaytalanishlari sonini kamaytirish maqsadida profilaktik qo‘llash (yiliga 3 va undan ko‘p epizodlarda): kandidozli balanit;
- sitotoksik kimyoterapiya yoki nur terapiyasi natijasida zamburug‘li infeksiyalarga moyil bo‘lgan xavfli o‘smalar bilan xastalangan bemorlarda bunday infeksiyalarni oldini olish;
- teri mikozlari, shu jumladan oyoq panjasi, tana, chov sohasi mikozlari, kepaklanuvchi temiratki, onixomikozlar va teri kandidozida qo‘llaniladi.
Qo‘llash usuli va dozalari
Flukonazolning sutkalik dozasi zamburug‘li infeksiyaning tabiatiga va og‘irlik darajasiga bog‘liqdir. Vaginal kandidozlarni davolash uchun ko‘pgina hollarda bir martalik peroral doza yetarli hisoblanadi. Kasallikning boshqa shakllarini davolash uchun zamburug‘li infeksiyaning faol bosqichlarini yo‘qolishini klinik va laborator tasdiqlanganguniga qadar preparatni ko‘p marotaba qo‘llashni talab etadi.
Kapsulalarni chaynamasdan, suv yoki boshqa har qanday cuyuqliklar bilan birga ichga qabul qilinadi.
Kattalarga kriptokokkli meningitda va boshqa sohalarda joylashgan kriptokokkli infeksiyalarda birinchi kuni odatda 400 mg buyuriladi, so‘ngra esa, davolash sutkada 1 marta 200-400 mg dozada davom ettiriladi. Kriptokokkli infeksiyalarda davolashning davomiyligi mikologik tekshirishlar bilan tasdiqlangan klinik samaraga bog‘liq; kriptokokkli meningitda odatda kamida 6-8 hafta davom ettiriladi.
Kandidemiyada, disseminasiyalangan kandidoz va boshqa invaziv kandidozli ipfeksiyalarda doza odatda birinchi sutkada 400 mg ni, so‘ngra esa 200 mg ni tashkil etadi. Klinik samaradorligi yetarli bo‘lmaganida preparatning dozasi sutkada 400 mg gacha oshirilishi mumkin. Davolash davomiyligi klinik samaradorlikka bog‘liq.
Orofaringeal kandidozda preparat o‘rtacha 50-100 mg dan sutkada 1 marta buyuriladi; davolash davomiyligi 7-14 kun. Immuniteti yaqqol pasaygan bemorlarda zarurati bo‘lganida davolash yanada uzoqroq davom etishi mumkin.
Tish protezlarini taqish bilan bog‘liq bo‘lgan og‘iz bo‘shlig‘ining atrofik kandidozida, flukonazol o‘rtacha 50 mg dan sutkada 1 marta 14 kun davomida, protezga ishlov berish uchun mahalliy antiseptik vositalari bilan birga buyuriladi.
Kandidozning boshqacha sohalarda joylashgan turlarida (genital kandidozidan tashqari), masalan ezofagitda, noinvaziv bronx-o‘pka shikastlanishida, kandiduriyada, teri va shillik qavatlarining kandidozida, davolash davomiyligi 14-30 kun bo‘lganida, samarali doza sutkada o‘rtacha 50-100 mg ni tashkil etadi.
OITS li bemorlarda orofaringeal kandidozning qaytalanishlarini oldini olish uchun birlamchi davolashning to‘liq kursi tugatilganidan keyin, preparatni 150 mg dan haftada 1 marta buyurish mumkin.
Vaginal kandidozida flukonazol 150 mg dozada bir marta ichga qabul qilinadi. Vaginal kandidozining qaytalanishlari sonini kamaytirish uchun preparatni 150 mg dozada bir oyda 1 marta qo‘llash mumkin. Davolash davomiyligi individual ravishda belgilanadi; u 4 dan 12 oygacha o‘zgarib turadi. Ayrim bemorlarga ko‘proq qo‘llash talab qilinishi mumkin.
Candida chaqirgan balanitda flukonazol 150 mg dozada bir marta ichga qabul qilishga buyuriladi.
Kandidozni oldini olish uchun flukonazolning tavsiya qilinadigan dozasi zamburug‘li infeksiyaning rivojlanish darajasiga qarab, 50-400 mg dan sutkada 1 martani tashkil etadi. Tarqalgan infeksiyaning yuqori xavfi bo‘lganida, masalan kutilayotgan yaqqol yoki uzoq muddat davomida bo‘lgan neytropeniyasi bo‘lgan bemorlarda, tavsiya qiladigan doza sutkada 1 marta 400 mg ni tashkil etadi. Flukonazol kutilayotgan neytropeniyani paydo bo‘lishdan bir necha kun oldin buyuriladi. Neytrofillarning soni 1000/mm3 dan ko‘proqga oshganidan keyin davolash yana 7 sutka davomida davom ettiriladi.
Teri mikozlarida, oyok panjasi, yumshoq teri, chov sohasi mikozlari, teri kandidozlarida tavsiya kilinadigan doza haftada 1 marta 150 mg ni yoki sutkada 1 marta 50 mg ni tashkil etadi. Davolash davomiyligi odatdagi hollarda 2-4 haftani tashkil etadi, biroq oyoq panjasining mikozlarida yanada uzoqroq (6 haftagacha) davolash talab qilinishi mumkin.
Kepaklanuvchi temiratkida tavsiya qilinadigan doza 2 hafta davomida haftada 1 marta - 300 mg ni tashkil qiladi. Ayrim bemorlarga haftasiga 300 mg uchinchi doza talab qilinishi mumkin, ayni paytda, qator xollarda 300-400 mg ni bir marta qabul qilish yetarli bo‘ladi.
Davolashning alternativ sxemasi - 2-4 hafta davomida 50 mg dan sutkasiga 1 marta qo‘llashdir.
Onixomikozda tavsiya qilinadigan doza haftada 1 marta 150 mg ni tashkil etadi. Davolashni infeksiyalangan tirnoqni almashinuvigacha (infeksiyalanmagan tirnoq o‘sgunicha) davom ettirish lozim. Qo‘l va oyok panjalarining barmoqlarida tirnoqlarni qayta o‘sishi uchun normada muvofiq ravishda 3-6 oy va 6-12 oy talab qilinadi.
Bolalarda kattalardagiga o‘xshash infeksiyalarda bo‘lgani kabi, davolash davomiyligi klinik va mikologik samaraga bog‘liq. Bolalarda preparatni kattalardagidan ortiq sutkalik dozada qo‘llash mumkin emas. Flukonazol har kuni sutkada 1 marta qo‘llanadi.
Shilliq kavatlariniig kandidozida flukonazolning tavsiya qilinadigan dozasi sutkada 3 mg/kg ni tashkil etadi. Birinchi kuni tezroq doimiy muvozanat konsentrasiyasiga erishish maqsadida 6 mg/kg zarb dozani buyurish mumkin.
Tarqalgan kandidozni yoki kriptokokkli infeksiyalarni davolash uchun tavsiya qilinadigan doza kasallikning og‘irligiga qarab, sutkada 6-12 mg/kg ni tashkil etadi.
Immuniteti pasaygan bolalarda, infeksiyaning rivojlanish xavfi sitotoksik kimyoterapiya yoki nur bilan davolash natijasida rivojlanuvchi neytropeniya bilan bog‘liq zamburug‘li infeksiyalarni oldini olish uchun, preparat kuchaygan neytropeniyaning yaqqolligi va davomiyligini saqlanishiga qarab, sutkada 3-12 mg/kg dan buyuriladi.
Buyrak funksiyasini buzilishi bo‘lgan bolalarda preparatning sutkalik dozasi buyrak yetishmovchiligining og‘irligining darajasiga muvofiq (kattalardagi proporsional bog‘liqlik bilan bir xil) kamaytirilishi kerak.
Keksa yoshdagi pasiyentlarda buyrak funksiyasini buzilishlari bo‘lmaganida preparatning odatdagi dozalash tartibiga rioya kilish lozim.
Preparatni buyrak funksiyasini buzilishi bo‘lgan pasiyentlarda bir marta qabul qilinganida dozaga tuzatish kiritish talab qilinmaydi. Preparat ko‘p marta qo‘llanganda kreatinin klirensi (KK) minutiga 50 ml dan ortiq bo‘lganida preparat o‘rtacha dozada qo‘llanadi. KK minutiga 11 dan 50 ml gacha bo‘lsa, avval 50 mg dan 400 mg gacha bo‘lgan zarb dozada yuborish lozim, so‘ngra tavsiya qilinadigan dozaning 50% ni tashkil qiluvchi dozasi qo‘llanadi. Muntazam dializda bo‘lgan pasiyentlarda preparatning bir dozasi gemodializning har bir seansidan keyin qo‘llanadi.
Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar
Terfenadin yoki astemizolni (flukonazolni sutkada 400 mg va undan ortiq dozada doimiy qabul qilish fonida) yoki QT intervalini uzaytiruvchi boshqa preparatlar bilan bir vaqtda qabul qilish.
Preparatga yoki tuzilishi bo‘yicha azol birikmalariga yaqin bo‘lgan preparatlarga yuqori sezuvchanlik.
4 yoshgacha bo‘lgan bolalar.
Homiladorlik, laktasiya davrida qo‘llash mumkin emas.
Ehtiyotkorlik bilan: jigar va/yoki buyrak yetishmovchiligi, potensial gepatotoksik dori vositalarini bir vaqtda qabul qilish, alkogolizm, ko‘p sonli xavf omillari bo‘lgan pasiyentlardagi proaritmogen holatlar (yurakning organik kasalliklari, elektrolit muvozanatini buzilishi, aritmiyalarni chaqiruvchi dori vositalarni bir vaktda kabul qilish).
Nojo‘ya ta’sirlar
Ovqat hazm qilish tizimi tomonidan: ta’mni o‘zgarishi, qusish, ko‘ngil aynishi, diareya, meteorizm, abdominal og‘riklar, kam hollarda - jigar funksiyasini buzilishi (sariqlik, gepatit, gepatonekroz, giperbilirubinemiya, alaninaminotransferaza, aspartataminotransferaza va ishqoriy fosfatazaning faolligini oshishi).
Nerv tizimi tomonidan: bosh og‘rig‘i, bosh aylanishi, kam hollarda - tirishishlar.
Qon yaritish a’zolari tomonidan: kam hollarda - leykopeniya, trombositopeniya, neytropeniya, agranulositoz.
Yurak qon-tomir tizimi tomonidan: QT intervali davomiyligini oshishi: yurak qorinchalarining xilpillashi, lipillashi.
Allergik reaksiyalir: teri toshmasi, kam hollarda - xavfli ekssudativ eritema (Stivens-Djonson sindromi), toksik epidermal nekroliz (Layella sindromi), anafilaktoid reaksiyalar.
Boshqalar: kam hollarda - buyrak funksiyasini buzilishi, alopesiya, giperxolesterinemiya, gipertrigliseridemiya, gipokaliyemiya kuzatilishi mumkin.
Maxsus ko‘rsatmalar
Flukonazolni qo‘llanishi kam hollarda, asosan jiddiy yondosh kasalliklari bo‘lgan bemorlarda jigarning toksik o‘zgarishlari bilan, shu jumladan o‘lim bilan yakunlangan. Flukonazol bilan bog‘liq gepatotoksik samaralar bo‘lgan hollarda, ularni umumiy sutkalik dozasiga, davolash davomiyligiga, bemorning jinsi va yoshiga aniq bog‘liqligi aniqlanmagan. Flukonazolning gepatotoksik ta’siri odatda qaytuvchan bo‘lgan: uning belgilari davolash to‘xtatilganidan keyin yo‘qolgan. Jigarning flyukonazol bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin bo‘lgan shikastlanishining klinik belgilari paydo bo‘lganida, preparatni bekor qilish lozim. OITS bo‘lgan bemorlar ko‘pchilik preparatlar ko‘llanganida og‘ir teri reaksiyalarining rivojlanishiga ko‘prok moyil bo‘ladilar. Yuza joylashgan zamburug‘li infeksiyalari bo‘lgan bemorlarda toshma rivojlangan hollarda va u flyukonazol bilan aniq bog‘liq deb baholanganida preparatni bekor qilish lozim. Invaziv/tizimli zamburug‘li infeksiyalari bo‘lgan bemorlarda toshma paydo bo‘lganida sinchiklab kuzatish va bullyoz o‘zgarishlar yoki ko‘p shaklli eritema paydo bo‘lganida flukonazolni bekor qilish kerak.
Buyrak funksiyasi buzilgan bemorlarda preparat bir marta qo‘llanganda dozaga tuzatish kiritish talab qilinmaydi. Takror qo‘llanganda KK qarab mo‘ljallanadi. Agar KK minutiga 50 ml dan ko‘p bo‘lsa, dozaga to‘g‘rilash kiritish kerak bo‘lmaydi; KK minutiga 11 dan 20 ml gacha bo‘lganda odatdagi dozani 33% 72 soat interval bilan qabul qilinadi; KK minutiga 21 dan 40 ml gacha bo‘lganda odatdagi dozaning yarmi, 48 soat interval bilan qabul qilinadi. Dializda bo‘lgan bemorlarda, dializning har bir seansidan so‘ng bir doza qabul qilinadi.
Flukonazol sizaprid, rifabutin yoki R450 sitoxrom tizimi orqali metabolizmga uchraydigan boshqa preparatlar bilan vaqtda qabul qilinganida ehtiyotkorlikka rioya qilish kerak. Davolashni klinik - gematologik remissiya paydo bo‘lgunigacha davom ettirish kerak, chunki uni barvaqt to‘xtatilishi qaytalanishlarga olib kelishi mumkin.
Boshqa dorilar bilan o‘zaro ta’siri
Flukonazol varfarin bilan qo‘llanganida protrombin vaqti oshadi, o‘rtacha 12% ga oshishi aniqlangan. Shuning uchun preparatni kumarin antikoagulyantlari bilan birga qabul qilayotgan bemorlarda protrombin vaqtini sinchiklab tekshirish lozim. Bir vaqtda qo‘llanganda flukonazol peroral gipoglikemik vositalar - sulfonilmochevina hosilalari (xlorpropanid, glibenklamid, glipizid, tolbutamid) ning plazmadan T1/2 yarim chiqarilish davrini oshiradi. Flukonazol va peroral gipoglikemik vositalarni birga qo‘llashga ruxsat beriladi, ammo bunday hollarda gipoglikemiya rivojlanishi mumkinligini hisobga olish kerak.
Flukonazol va fenitoinni bir vaqtda qo‘llash fenitoinning plazmadagi konsentrasiyasini klinik axamiyatli darajagacha o‘sishi bilan kechishi mumkin. Shuning uchun bu preparatlarni birga qo‘llash zarurati tug‘ilganida, fenitoinni qon plazmasida terapevtik konsentrasiyasini ta’minlash maqsadida, uning dozasiga tuzatish kiritish bilan birga konsentrasiyasini monitoring qilish kerak.
Flyukonazolning va rifampisinni bir vaqtda qo‘llanishi flyukonazolning “konsentrasiya – vaqt” (AUC) egri chizig‘i ostidagi maydonni 25% ga pasayishiga va flukonazolning plazmadan T1/220% ga qisqarishiga olib keladi. Shuning uchun rifampisinni bir vaqtda qabul qilayotgan pasiyentlarda flukonazolning dozasini oshirish tavsiya qilinadi.
Flukonazol qabul qilayotgan pasiyentlarda qonda siklosporinning konsentrasiyasini nazorat qilish tavsiya qilinadi, chunki flukonazol va siklosporinni buyragi ko‘chirib o‘tkazilgan bemorlarda qo‘llanganda flukonazolni sutkada 200 mg dozada qabul qilish qon plazmasida siklosporinning konsentrasiyasini asta-sekin oshishiga olib keladi.
Teofillinni yuqori dozalarda qabul qilayotgan yoki teofillin intoksikasiyasini rivojlanish ehtimoli bo‘lgan bemorlar teofillinning dozasini oshirib yuborilishini erta aniqlash maqsadida kuzatuv ostida bo‘lishlari kerak, chunki flukonazolni bir vaqtda qabul qilish plazmada teofillinning klirensini o‘rtacha tezligini kamayishiga olib keladi. Flukonazol va terfenadin, sizaprid bir vaqtda qo‘llanganida yurak tomonidan noxush reaksiyalar, shu jumladan yurak qorinchalari taxikardiyasining paroksizmi (torsades de points) hollari ta’riflangan. Flukonazol va gidroxlortiazidni bir vaqtda ko‘llash flukonazolning plazmadagi konsentrasiyasini 40% ga o‘sishiga olib kelishi mumkin. Rifabutinning zardobdagi darajasini oshishi bilan kechuvchi Flukonazol va rifabutinni o‘zaro ta’siri to‘g‘risida xabarlar bor. Flukonazol va rifabutin bir vaqtda qo‘llanganida uveit hollari ta’riflangan. Rifabutin va flukonazolni bir vaktda qabul qilayotgan bemorlarni sinchiklab kuzatish kerak.
Flukonazol va zidovudinnnng kombinasiyasini qabul qilayotgan bemorlarda zidovudinning konsentrasiyasini oshishi kuzatiladi, bu zidovudinni uning metabolitiga aylanishini pasayishi bilan yuz beradi. Midozolam bilan bir vaqtda qo‘llanganida psixomotor samaralarning xavfi oshadi, takrolimus bilan - nefrotoksiklik xavfi oshadi.
Homiladorlik va emizish davrida
Preparatni homiladorlarda, agar taxmin qilinayotgan samara homila uchun mumkin bo‘lgan xavfdan ustun bo‘lgan og‘ir yoki xayot uchun xavf tug‘diruvchi zamburug‘li infeksiyalarning shakllaridan tashqari hollarda, ko‘llash maksadga muvofiq emas. Flukonazol ko‘krak sutida plazmadagi konsentrasiyasidagidek bo‘ladi, shuning uchun uni laktasiya davrida buyurish tavsiya kilinmaydi
Transport boshqarishga ta’siri
Transport vositasini boshqarish va mexanizmlar bilan ishlash qobiliyatiga ta’siri bo‘yicha tadqiqotlar o‘tkazilmagan
Dozani oshirib yuborish
Simptomlari
8,2 g preparat qabul qilinganida gallyusinasiya va paranoidal hatti - harakatlar paydo bo‘lgan hollar ta’riflangan. Bemor shifoxonaga yotqizilgan va uning holati 48 soat ichida normallashgan.
Davolash
Doza oshirib yuborilganida me’dani yuvish, jadalashtirilgan diurezni ta’minlash va simptomatik davolash o‘tkazish kerak. 3 soat gemodializ seansi o‘tkazilganidan so‘ng preparatning plazmadagi konsentrasiyasi 50% ga kamayadi.
Farmakodinamikasi
Flukonazol umumy ravishda ziyonli zamburug‘ hujayrasidagi sterollar patogen mikroorganizmlar ishlab chiqarilishini susaytiradi.
Flukonazol Candida turlariga nisbatan zamburug‘larga qarshi samaradorlikka ega.
Farmakokinetikasi
Ichga qabul qilinganda me’da-ichak yo‘llaridan yaxshi so‘riladi, uning biokiraolishligi 90% ni tashkil etadi. Och qoringa 150 mg ichga qabul qilingandan keyin maksimal konsentrasiyasi (Cmax), plazmadagi miqdorining 90% ni tashkil etadi.
Bir vaqtda ovqatni birga qabul qilish preparatning so‘rilishiga ta’sir qilmaydi.
Plazmadagi konsentrasiyasi qabul qilingandan so‘ng 0,5 - 1,5 soatdan keyin cho‘qqisiga erishiladi, flukonazolning yarim chiqarilish davri (T1/2) taxminan 30 soatni tashkil etadi. Plazmadagi konsentrasiyasi dozaga to‘g‘ri proporsionaldir. Muvozanat konsentrasiyasining (Sss) 90% li darajasiga davolashning 4-5 kunida erishiladi (sutkada 1 marta qabul qilinganida).
Odatdagi sutkalik dozadan 2 marta yuqori bo‘lgan zarb dozani (birinchi kuni) yuborish, ikkinchi kunga kelib, 90% ga mos keluvchi Sss darajasiga erishish imkonini beradi. Tabiiy taqsimlanish hajmi (Vd) organizmdagi suvning umumiy miqdoriga yaqinlashadi. Plazma oqsillari bilan bog‘lanishi- 11-12% ni tashkil etadi.
Flukonazol organizmning barcha biologik suyuqliklariga yaxshi kiradi. Preparatning so‘lak va balg‘amdagi konsentrasiyasi uning plazmadagi darajasi bilan bir xil. Zamburug‘li meningiti bo‘lgan bemorlarda flukonazolning orqa miya suyuqligidagi miqdori, uning plazmadagi darajasining 80% ni tashkil etadi.
Shox qavatda, epidermisda, dermada va ter suyuqligida zardobdagiga qaraganda yuqori konsentrasiyalarga erishiladi.
Flukonazol asosan buyraklar orqali chiqariladi; yuborilgan dozaning taxminan 80% siydik bilan o‘zgarmagan holda chiqariladi. Flukonazolning klirensi kreatinin klirensiga (KK) proporsionaldir. Periferik qonda flukonazolning metabolitlari aniqlanmagan.