Kasallik.uz
  • Bosh sahifa
  • Dorilar
  • Statistika
  • Maqolalar
  • Bo'limlar
  • Biz haqimizda
Ру
Dorilar katalogi
Dorilar katalogiInfeksiyaga qarshi dorilarTsiprolet
Qadoq rasmi reyestrda yo‘q
Davlat reyestrida ro‘yxatdan o‘tgan

Tsiprolet

siprofloksatsin · 500mg · tabletka
Retsept bilan beriladiAntibiotiklar
Ishlab chiqaruvchi
АО АЛИУМ
Mamlakat
Rossiya
Ro‘yxat raqami
DV/X 11115/10/25
Ruxsat muddati
31.10.2030 gacha
Saqlash muddati
3 yil
ATX kodi
J01MA02
Analoglari (33) Rasmiy yo‘riqnoma
Homiladorlik va emizishdaMumkin emas
Bolalarga18 yoshgacha mumkin emas (alohida holatlardan tashqari)
Sut mahsulotlariSut, qatiq bilan birga ichmang
PaylarPay og‘rig‘ida darhol to‘xtating
Nima uchunDozasiKimga mumkin emasTarkibiNojo‘ya ta’sirlarBoshqa dorilar bilanNarxiAnaloglari · 33SavollarRasmiy yo‘riqnoma

Tsiprolet nima uchun ishlatiladi

Tsiprolet — ftorxinolonlar guruhiga kiruvchi antibiotik, tarkibida siprofloksatsin bor. Unga sezgir mikroblar keltirib chiqargan oddiy va asoratli infeksiyalarni davolaydi.

  • Nafas yo‘llari va quloq

    Zotiljam (Klebsiella, Enterobacter, Proteus, ichak tayoqchasi, Pseudomonas, Haemophilus, Moraxella, Legionella, stafilokokklar), o‘rta otit; o‘tkir sinusitda — faqat boshqa dorilarga muqobil sifatida.

  • Buyrak, siydik va jinsiy a’zolar

    Buyrak va asoratli siydik yo‘llari infeksiyalari; adneksit, gonoreya, prostatit. Asoratsiz siydik yo‘llari infeksiyasida — faqat muqobil sifatida.

  • Qorin bo‘shlig‘i, teri, suyak va bo‘g‘imlar

    Oshqozon-ichak va o‘t yo‘llari bakterial infeksiyalari, peritonit; teri va yumshoq to‘qimalar, suyak va bo‘g‘im infeksiyalari; ko‘z infeksiyalari; sepsis.

  • Immuniteti pasayganlar va maxsus holatlar

    Immuniteti pasaygan bemorlarda infeksiyalarni davolash va oldini olish, ichakni tanlab zararsizlantirish; kuydirgining o‘pka shakli; meningokokk infeksiyasining oldini olish. 5–17 yoshli bolalarda: mukovissidozda Pseudomonas asoratlari va kuydirgining o‘pka shakli.

Qancha va qanday qabul qilinadi

Rasmiy yo‘riqnoma bo‘yicha. Dozalar siprofloksatsin mg ida berilgan; Tsiprolet tabletkasi 500 mg li. Doza va muddatni shifokor belgilaydi.

Kim uchunBir martadaNecha martaSutkasiga ko‘pi bilan
Kattalar — nafas yo‘llari infeksiyalari
Bir martada:500 mg dan 750 mg gacha
Necha marta:kuniga 2 marta
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Kattalar — siydik-jinsiy infeksiyalar
Bir martada:o‘tkir asoratsiz: 250–500 mg kuniga 2 marta; menopauzagacha ayollarda sistit: 500 mg kuniga 1 marta; asoratli, adneksit, prostatit, orxit, epididimit: 500–750 mg kuniga 2 marta
Necha marta:—
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
O‘tkir asoratsiz gonoreya (jinsiy a’zolardan tashqari): 500 mg bir marta.
Kattalar — boshqa infeksiyalar
Bir martada:500 mg (1 tabletka)
Necha marta:kuniga 2 marta
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Ich ketishi, boshqa infeksiyalar, kuydirgining o‘pka shakli (davolash va oldini olish). Meningokokk infeksiyasining oldini olish — 500 mg kuniga 1 marta.
Kattalar — o‘ta og‘ir, hayot uchun xavfli infeksiyalar
Bir martada:750 mg
Necha marta:kuniga 2 marta
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Streptokokkli zotiljam, mukovissidozda qaytalanuvchi infeksiyalar, suyak va bo‘g‘im infeksiyalari, septitsemiya, peritonit.
Bolalar va o‘smirlar (5–17 yosh)
Bir martada:mukovissidozda: 20 mg/kg kuniga 2 marta (ko‘pi bilan 1500 mg), 10–14 kun; kuydirgining o‘pka shakli (kontaktdan keyin): 15 mg/kg kuniga 2 marta (ko‘pi bilan 1000 mg)
Necha marta:—
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Faqat foyda va bo‘g‘imlarga xavf baholangandan keyin.
Bolalar5 yoshgacha; 18 yoshgacha boshqa infeksiyalarda
Mumkin emas
Mumkin emas.
Buyrak yetishmovchiligi
Bir martada:—
Necha marta:—
Sutkasiga ko‘pi bilan:kreatinin klirensi 30–60 (kreatinin 1,4–1,9 mg/100 ml) — ko‘pi bilan 1000 mg; 30 dan past (kreatinin 2,0 dan yuqori) va peritoneal dializda — ko‘pi bilan 500 mg
Gemodializ kunlari dori protseduradan keyin ichiladi. Keksalarga (65 yoshdan katta) kamroq doza. Jigar buzilishida doza o‘zgarmaydi.
Ichish uchun, ovqatga bog‘liq emas, chaynamasdan, oz suyuqlik bilan. Och qoringa ichilsa, sut mahsulotlari yoki kalsiyli ichimliklar (sut, qatiq, kalsiy qo‘shilgan sharbat) bilan ichmang. Oddiy ovqatdagi kalsiy xalaqit bermaydi.
Kalsiy, magniy, alyuminiy, temirli dorilar, sukralfat, antatsidlar, sevelamer, lantan karbonat, didanozin: Tsiproletni ulardan 1–2 soat oldin yoki 4 soat keyin iching.
Isitma va belgilar yo‘qolgandan keyin kamida 3 kun davom ettiring. O‘rtacha muddat: asoratsiz gonoreya va sistitda 1 kun; buyrak, siydik yo‘llari, qorin infeksiyalarida 7 kungacha; osteomiyelitda 2 oydan oshmaydi; boshqa infeksiyalarda 7–14 kun; streptokokk va xlamidiya infeksiyalarida kamida 10 kun; neytropeniyada butun davr davomida; kuydirgida jami 60 kun.
Dozani o‘tkazib yuborsangiz — keyingi dozagacha 6 soatdan ko‘p bo‘lsa, darhol iching; kamroq qolgan bo‘lsa, ichmang. Ikki baravar doza ichmang.
Siydikda kristallar hosil bo‘lmasligi uchun dozadan oshirmang va yetarli suyuqlik iching.

Kimga mumkin, kimga mumkin emas

  • Homiladorlik Mumkin emas

    Mumkin emas.

  • Emizish davri Mumkin emas

    Mumkin emas.

  • Bolalar Mumkin emas

    18 yoshgacha (skelet shakllanib bo‘lguncha) mumkin emas — faqat 5–17 yoshda mukovissidozdagi Pseudomonas asoratlari va kuydirgining o‘pka shaklida, bo‘g‘imlarga xavf baholangach. Bolalarda bo‘g‘im zararlanishi tez-tez uchraydi.

  • Paylar va bo‘g‘imlar Mumkin emas

    Pay yallig‘lanishi va yirtilishi (ko‘pincha Axill payi), hatto birinchi 48 soatda yoki to‘xtatgandan bir necha oy keyin ham bo‘lishi mumkin. Bo‘g‘im atrofida og‘riqli shish paydo bo‘lsa — oyoq-qo‘lni zo‘riqtirmang, dorini to‘xtating, shifokorga murojaat qiling. Xavf keksalarda, kortikosteroid ichayotganlarda, buyrak yetishmovchiligida yuqori.

  • Uzoq va qaytmas nojo‘ya ta’sirlar Ehtiyotkorlik bilan

    Juda kam hollarda oylar-yillar davom etuvchi, nogironlikka olib keluvchi reaksiyalar (paylar, nervlar, ruhiyat, ko‘rish, eshitish, ta’m, hid) kuzatilgan. Har qanday jiddiy reaksiyaning ilk belgisida darhol to‘xtating.

  • Yurak va aorta Ehtiyotkorlik bilan

    QT oralig‘ini uzaytiradi — ayollar, keksalar, yurak kasalliklari, kaliy yoki magniy kamligida ehtiyot bo‘ling. Aorta anevrizmasi va qatlamlanishi, yurak klapanlari yetishmovchiligi xavfi oshgan. Qorin, ko‘krak yoki belda to‘satdan og‘riq — darhol tez yordamga. To‘satdan hansirash, yurak tez urishi, qorin yoki oyoq shishi — darhol shifokorga.

  • Nerv tizimi va ruhiyat Ehtiyotkorlik bilan

    Tutqanoq chaqirishi mumkin — epilepsiya, insult, miya kasalliklarida faqat foyda xavfdan ustun bo‘lsa. Ruhiy reaksiyalar birinchi dozadan keyin ham bo‘lishi, o‘z joniga qasd qilish fikrlarigacha borishi mumkin — darhol to‘xtating. Og‘riq, achishish, uvishish, holsizlik sezilsa — davom ettirishdan oldin shifokorga ayting.

  • Qand miqdori Ehtiyotkorlik bilan

    Qonda qand pasayishi yoki oshishi mumkin, gipoglikemik komagacha — ayniqsa keksalar va qand tushiruvchi dori yoki insulin olayotgan diabetiklarda. Qand miqdorini nazorat qiling; gipoglikemiyada darhol to‘xtating.

  • Jigar Ehtiyotkorlik bilan

    Jigar nekrozi va xavfli jigar yetishmovchiligi holatlari bo‘lgan. Ishtaha yo‘qolishi, sariqlik, siydik qorayishi, qichishish, qorin og‘rig‘i bo‘lsa — to‘xtating.

  • Quyosh nuri Ehtiyotkorlik bilan

    To‘g‘ridan-to‘g‘ri quyosh va ultrabinafsha nurlardan saqlaning. Quyosh kuyishiga o‘xshash teri o‘zgarishi bo‘lsa — to‘xtating.

  • Haydovchilar Ehtiyotkorlik bilan

    Nerv tizimiga ta’siri tufayli mashina haydash va xavfli ishlarni bajarish qobiliyati buzilishi mumkin.

  • Keksalar Ehtiyotkorlik bilan

    65 yoshdan kattalarga kamroq doza; pay zararlanishi, QT uzayishi, qand o‘zgarishi va aorta anevrizmasi xavfi yuqori.

Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar

  • Siprofloksatsin, boshqa ftorxinolonlar yoki tabletka tarkibidagi moddalarga yuqori sezuvchanlik
  • 18 yoshgacha bolalar (5–17 yoshda mukovissidozdagi Pseudomonas asoratlari va kuydirgining o‘pka shaklidan tashqari; 5 yoshgacha — umuman mumkin emas)
  • Tizanidin bilan birga (bosim tushishi, uyquchanlik)
  • Homiladorlik
  • Emizish davri
  • Ehtiyotkorlik bilan: epilepsiya, tutqanoqqa moyillik, miya tomirlari aterosklerozi, miya qon aylanishi buzilishi, insult, ruhiy kasalliklar (tushkunlik, psixoz)
  • Ehtiyotkorlik bilan: og‘ir buyrak va/yoki jigar yetishmovchiligi, keksalik, ilgari xinolonlardan pay zararlanishi, miasteniya, G6FD yetishmovchiligi
  • Ehtiyotkorlik bilan: QT uzayishi yoki «piruet» aritmiyasi xavfi (tug‘ma QT uzayishi, yurak yetishmovchiligi, infarkt, bradikardiya, kaliy yoki magniy kamligi), QT ni uzaytiruvchi dorilar, CYP1A2 orqali almashinuvchi dorilar (teofillin, kofein, duloksetin, klozapin, ropinirol, olanzapin, agomelatin)
  • Ehtiyotkorlik bilan: qand tushiruvchi dori yoki insulin olayotgan diabet; aorta anevrizmasi yoki qatlamlanishi, yurak klapan kasalliklari va ularga moyil holatlar (Marfan, Elers-Danlos, Terner sindromlari, Bexchet kasalligi, gipertoniya, revmatoid artrit, Takayasu arteriiti, gigant hujayrali arteriit, ateroskleroz, Shegren sindromi, infeksion endokardit)

Tarkibi

500mg li dorining barcha moddalari, yordamchi moddalar ham

Tsiprofloksatsina gidroxlorida monogidratta’sir qiluvchi582.211 mg
Makkajo‘xori kraxmali37.289 mg
Kroskarmelloza natriy20 mg
Polisorbat 800.072 mg
Kolloid kremniy dioksidi5 mg
Makrogol 60001.216 mg
Sorbin kislotasi0.072 mg
Gipromelloza 6% cps5 mg
Dimetikon0.072 mg
Titan dioksidi1.784 mg
Mikrokristall sellyuloza5 mg
Magniy stearat4.5 mg
Talk7.784 mg

Nojo‘ya ta’sirlar

Qanchalik ko‘p uchrashi bo‘yicha

Tez-tez100 kishidan 1 tadan 10 tagacha
ko‘ngil aynishi, ich ketishibolalarda bo‘g‘im zararlanishi (artropatiya)
Ba’zan1000 kishidan 1 tadan 100 tagacha
zamburug‘ superinfeksiyalari; eozinofiliyaishtaha pasayishibezovtalik, haddan tashqari faollikbosh aylanishi, bosh og‘rig‘i, uyqu buzilishi, ta’m buzilishiqusish, qorin og‘rig‘i, hazm buzilishi, qorin dam bo‘lishijigar transaminazalari, bilirubin, ishqoriy fosfataza oshishitoshma, qichishish, eshakemibo‘g‘im og‘rig‘isababsiz og‘riq, behollik, isitma
Kamdan-kam10 000 kishidan 1 tadan 1000 tagacha
psevdomembranoz kolit (juda kamdan-kam o‘lim bilan)leykopeniya, neytropeniya, leykotsitoz, trombotsitopeniya, kamqonlik, trombotsitemiyaallergik reaksiyalar, Kvinke shishiqonda qand oshishi yoki pasayishihushning chalkashishi, mo‘ljalni yo‘qotish, xavotir, qo‘rqinchli tushlar, tushkunlik (o‘ziga zarar yetkazishgacha), gallyutsinatsiyalaruvishish, sezgi buzilishi, titroq, tutqanoq, vertigoko‘rish buzilishi; quloqda shovqin, eshitish yo‘qolishiyurak tez urishi, tomirlar kengayishi, bosim tushishi, hushdan ketishnafas buzilishi, bronxospazmjigar faoliyati buzilishi, sariqlik, gepatitquyoshga sezuvchanlik, pufakchalarmushak og‘rig‘i, artrit, mushak tonusi oshishi, mushak tortishishibuyrak faoliyati buzilishi, buyrak yetishmovchiligi, siydikda qon va kristallar, tubulointerstitsial nefritshishlar, ko‘p terlashprotrombin o‘zgarishi, amilaza oshishi
Juda kam10 000 kishidan 1 tadan kam
gemolitik kamqonlik, agranulotsitoz, pansitopeniya, suyak ko‘migi susayishi (hayot uchun xavfli)anafilaktik reaksiya va shok, zardob kasalligipsixotik reaksiyalarmigren, harakat koordinatsiyasi buzilishi, hid sezish buzilishi, kalla ichi bosimi oshishiranglarni ajratish buzilishi; eshitish buzilishivaskulit; pankreatitjigar nekroziteri ostida qon dog‘lari, multiform va tugunli eritema, Stivens-Jonson va Layell sindromlarimushak holsizligi, pay yallig‘lanishi va yirtilishi (ko‘pincha Axill payi), miasteniya zo‘rayishiyurish buzilishi
Chastotasi noma’lumaniq chastota baholanmagan
antidiuretik gormon noto‘g‘ri ajralishi sindromiog‘ir gipoglikemiya, gipoglikemik komagachadiqqat va xotira buzilishi, asabiylik, alahsirash, maniyaperiferik nevropatiya va polinevropatiyaQT uzayishi, qorinchalar aritmiyasi, jumladan «piruet»o‘tkir generalizatsiyalangan pustulyoz ekzantema, DRESS sindromiantikoagulyant (K vitamini antagonistlari) olayotganlarda MNO oshishiaorta anevrizmasi va qatlamlanishi (yorilish bilan), yurak klapanlari yetishmovchiligi
Rasmiy yo‘riqnomada alohida aytilgan holatlar: allergiya yoki anafilaksiya belgilari — darhol to‘xtating va shifokorga ayting; pay og‘rig‘i yoki bo‘g‘im atrofida shish — to‘xtating; kuchli va uzoq ich ketishi — psevdomembranoz kolit bo‘lishi mumkin, to‘xtating (ich to‘xtatuvchi dorilar mumkin emas); tutqanoq, ruhiy buzilishlar, o‘z joniga qasd qilish fikrlari — darhol to‘xtating; gipoglikemiya belgilari (hushning chalkashishi, bosh aylanishi, kuchli ochlik, terlash, titroq) — to‘xtating; sariqlik, siydik qorayishi, qorin og‘rig‘i — to‘xtating; qorin, ko‘krak yoki belda to‘satdan kuchli og‘riq — darhol tez yordam.

Boshqa dorilar bilan birga

  • Tizanidin Birga ichilmaydi

    Tizanidin miqdori ko‘p baravar oshadi, bosim tushishi va uyquchanlik — birga mumkin emas.

  • Zolpidem Birga ichilmaydi

    Uning qondagi miqdori oshishi mumkin — tavsiya etilmaydi.

  • Sut, qatiq, kalsiy qo‘shilgan sharbatlar Birga ichilmaydi

    Siprofloksatsin so‘rilishi kamayadi — birga ichmang.

  • Kalsiy, magniy, alyuminiy, temirli dorilar va qo‘shimchalar, antatsidlar, sukralfat, sevelamer, lantan karbonat, didanozin Ehtiyotkorlik

    So‘rilish kamayadi — Tsiproletni 1–2 soat oldin yoki 4 soat keyin iching.

  • QT ni uzaytiruvchi dorilar (IA va III sinf antiaritmiklar, triyiklik antidepressantlar, makrolidlar, neyroleptiklar) Ehtiyotkorlik

    Aritmiya xavfi oshadi.

  • Teofillin Ehtiyotkorlik

    Teofillin miqdori oshib, juda kamdan-kam hayot uchun xavfli reaksiyalar — qondagi miqdori nazorati.

  • Kofein, pentoksifillin, duloksetin, ropinirol, klozapin, lidokain, agomelatin, sildenafil Ehtiyotkorlik

    Ularning qondagi miqdori va nojo‘ya ta’sirlari oshishi mumkin.

  • NYQD (aspirindan tashqari) juda yuqori dozada Ehtiyotkorlik

    Tutqanoq chaqirishi mumkin.

  • Siklosporin Ehtiyotkorlik

    Kreatinin vaqtincha oshadi — haftasiga ikki marta tekshirish.

  • Qand tushiruvchi dorilar (glibenklamid, glimepirid) Ehtiyotkorlik

    Gipoglikemiya xavfi.

  • Varfarin va boshqa K vitamini antagonistlari Ehtiyotkorlik

    Antikoagulyant ta’sir kuchayadi — MNO ni tez-tez tekshirish.

  • Fenitoin, metotreksat, probenetsid, omeprazol Ehtiyotkorlik

    Dorilar miqdori o‘zgaradi — nazorat kerak.

  • Tizimli glyukokortikosteroidlar Ehtiyotkorlik

    Pay yirtilishi va aorta anevrizmasi xavfi oshishi mumkin.

Ko‘p ichib qo‘ydingizmi?

Bir necha holatda buyrakka qaytar zaharli ta’sir kuzatilgan. Oshqozon yuviladi, faollashtirilgan ko‘mir, ko‘p suyuqlik beriladi, siydik nordonlashtiriladi; buyrak faoliyati nazorat qilinadi; magniy va kalsiyli antatsidlar so‘rilishni kamaytiradi. Dializ dorining 10% dan kamini chiqaradi.

103

Tsiprolet narxi

Davlat belgilagan eng yuqori chakana narx (referent narx). Har bir qadoq yonida narx belgilangan sana.

SIPROLET Plyonka qobiq bilan qoplangan tabletkalar 500mg PVX/alyuminiy blister №10(1x10)25.11.202521 551 so‘m

Manba: Farmatsevtika tarmog‘ini rivojlantirish agentligi, referent narxlar ro‘yxati.

Analoglari: siprofloksatsin

Tarkibida siprofloksatsin bor 33 ta dori. Almashtirishdan oldin shifokor yoki farmatsevt bilan maslahatlashing.

SiprofloksatsinTabletka · 250 mg · O‘zbekistonRetseptli
SiprofloksatsinTabletka · 500mg · O‘zbekistonRetseptsiz
AksatsipIn’yeksiya · 200 mg/100 ml · HindistonRetseptli
Alisip-500Tabletka · 500 mg · HindistonRetseptli
AyfloksTomchi · 0,3% · O‘zbekistonRetseptli
FloksimedTomchi · 0,3 % · TurkiyaRetseptli
SiprofloksatsinTomchi · 3 mg · O‘zbekistonRetseptli
SiprofloksatsinTabletka · 500 mg · O‘zbekistonRetseptli

Ko‘p beriladigan savollar

Tsiproletni ovqatdan oldin yoki keyin ichish kerakmi?

Ovqatga bog‘liq emas. Chaynamasdan, oz suyuqlik bilan iching. Sut, qatiq va kalsiyli ichimliklar bilan birga ichmang.

Tsiproletni necha kun ichish kerak?

Shifokor belgilaydi. Belgilar yo‘qolgandan keyin kamida 3 kun davom ettiriladi. Odatda: sistit va asoratsiz gonoreyada 1 kun, buyrak va siydik yo‘llarida 7 kungacha, boshqa infeksiyalarda 7–14 kun.

Antatsid yoki temir preparati bilan birga ichsa bo‘ladimi?

Ular so‘rilishni kamaytiradi: Tsiproletni ulardan 1–2 soat oldin yoki 4 soat keyin iching.

Bolalarga Tsiprolet berish mumkinmi?

18 yoshgacha mumkin emas. Faqat 5–17 yoshda mukovissidoz asoratlari va kuydirgida, shifokor foyda va xavfni baholagach.

Homiladorlikda Tsiprolet ichsa bo‘ladimi?

Yo‘q, homiladorlik va emizish davrida mumkin emas.

Dozani o‘tkazib yuborsam nima qilaman?

Keyingi dozagacha 6 soatdan ko‘p bo‘lsa — darhol iching. Kamroq qolgan bo‘lsa — ichmang, keyingisini vaqtida iching. Ikki baravar doza ichmang.

Rasmiy yo‘riqnoma

Rasmiy yo‘riqnomaning to‘liq matni

Tavsifi

oq yoki deyarli oq rangli, dumaloq shaklli, ikki tomonlama qavariq, ikki tomonlama silliq yuzali, plyonka qobiq bilan qoplangan tabletkalar. Sindirilganda ko‘rinishi – oq yoki deyarli oq rangli massa.

Qo‘llanilishi

Siprofloksasinga sezgir mikroorganizmlar chaqirgan asoratlanmagan va asoratlangan infeksiyalar. Kattalar: Nafas yo‘llari infeksiyalari. Siprofloksasinni Klebsiella spp., Enterobacter spp., Proteus spp., Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa, Haemophilus spp., Moraxella catarrhalis, Legionella spp. va stafilokokklar chaqirgan pnevmoniyalarda buyurish tavsiya etiladi; O‘rta quloq infeksiyalari (o‘rta otit), ayniqsa ushbu infeksiyalarni grammanfiy mikroorganizmlar, shu jumladan Pseudomonas aeruginosa chaqirgan bo‘lsa; Ko‘z infeksiyalari; Buyrak infeksiyalari va/yoki siydik chiqarish yo‘llarining asoratlangan infeksiyalari; Jinsiy a’zolar infeksiyalari, shu jumladan adneksit, gonoreya, prostatit; Qorin bo‘shlig‘i infeksiyalari (me’da-ichak yo‘llarining, o‘t chiqarish yo‘llarining bakterial infeksiyalari, peritonit); Teri va yumshoq to‘qimalar infeksiyalari; Suyaklar va bo‘g‘imlar infeksiyalari; sepsis; immuniteti pasaygan pasiyentlarda (immunodepressantlarni qabul qilayotgan pasiyentlar yoki neytropeniyasi bo‘lgan pasiyentlarda) infeksiyalar yoki infeksiyalarni oldini olish; - immuniteti pasaygan pasiyentlarda ichakni selektiv dekontaminasiyasi; Kuydirgining o‘pka shaklini oldini olish va davolash (Bacillus anthracis bilan infeksiyalanish); - Neisseria meningitidis chaqirgan invaziv infeksiyalarni oldini olish. Quyidagi infeksion-yallig‘lanish kasalliklarini davolash uchun siprofloksasinni faqat boshqa mikroblarga qarshi preparatlarga muqobil sifatida qo‘llash mumkin: - o‘tkir sinusit; - siydik chiqarish yo‘llarining asoratlanmagan infeksiyalari. Antibakterial vositalarni qo‘llash qoidalari haqida amaldagi rasmiy yo‘riqnomalarni e’tiborga olish kerak. Bolalar va o‘smirlar (5 yoshdan 17 yoshgacha): - o‘pka mukovissidozi bo‘lgan bolalarda Pseudomonas aeruginosa chaqirgan asoratlarni davolash; Kuydirgining o‘pka shaklini oldini olish va davolash (Bacillus anthracis bilan infeksiyalanish)da qo‘llanadi. Bolalarda siprofloksasinni qo‘llashni faqatgina bo‘g‘imlar va bo‘g‘im atrofidagi to‘qimalarga kuzatilishi mumkin bo‘lgan nojo‘ya ta’siri tufayli foyda/xavf nisbatini baholagandan keyingina boshlash mumkin.

Qo‘llash usuli va dozalari

Dozalash tartibi Tabletkalarni ovqatlanishdan qat’iy nazar, chaynamasdan, oz miqdordagi suyuqlik bilan ichga qabul qilish kerak. Agar preparat och qoringa qabul qilinsa, faol substansiya tezroq so‘riladi. Bunday holatlarda tabletkani sut mahsulotlari yoki kalsiy bilan boyitilgan ichimliklar (masalan sut, yogurt, kalsiy miqdori yuqori bo‘lgan sharbatlar) bilan qabul qilish mumkin emas. Odatdagi ovqatda mavjud bo‘lgan kalsiy siprofloksasinning so‘rilishiga ta’sir ko‘rsatmaydi. Agar holatning og‘irligi yoki boshqa sabablar tufayli pasiyent tabletkani qabul qilolmasa, unga siprofloksasinning infuzion eritmasi bilan parenteral davolashni amalga oshirish, holat yaxshilangandan keyin esa preparatning tabletka shaklini qabul qilishga o‘tish tavsiya etiladi. Boshqa ko‘rsatmalar bo‘lmaganida quyidagi dozalash tartibiga rioya qilish kerak. Kattalar Kattalarda dozalash tartibi 3 jadvalda keltirilgan. 3 jadval. Kattalarda dozalash tartibi Ko‘rsatmalar Siprofloksasinning sutkalik dozasi (bir martalik doza × karra) Nafas yo‘llari infeksiyalari (infeksiyaning og‘irlik darajasi va pasiyentning holatiga qarab) sutkada 2 marta 500 mg dan sutkada 2 marta 750 mg gacha Siydik-tanosil tizimi infeksiyalari -o‘tkir, asoratlanmagan sutkada 2 marta 250 mg dan sutkada 2 marta 500 mg gacha -ayollarda sistit (menopauzagacha) Sutkada 1 marta 500 mg -asoratlangan Sutkada 2 marta 500 mg dan sutkada 2 marta 750 mg gacha - adneksit, prostatit, orxit, epididimit Sutkada 2 marta 500 mg dan sutkada 2 marta 750 mg gacha Gonoreya - ekstragenital - o‘tkir, asoratlanmagan Sutkada 1 marta 500 mg bir marta Diareya Sutkada 2 marta 500 mg Boshqa infeksiyalar (“Qo‘llanilishi” bo‘limiga qarang) Sutkada 2 marta 500 mg Juda og‘ir darajadagi, hayot uchun xavf tug‘diruvchi (ayniqsa Pseudomonas, Staphylococcus ili Streptococcus mavjud bo‘lganida), shu jumladan: -streptokokkli pnevmoniya - o‘pka mukovissidozida qaytalanuvchi infeksiyalar -suyaklar va bo‘g‘imlar infeksiyalari -septisemiya -peritonit Sutkada 2 marta 750 mg Kuydirgining o‘pka shakli (davolash va oldini olish) Sutkada 2 marta 500 mg Neisseria meningitidis chaqirgan invaziv infeksiyalarni oldini olish Sutkada 2 marta 500 mg Pasiyentlarning alohida guruhlari Keksa yoshdagi pasiyentlar Keksa yoshdagi (65 yoshdan oshgan) pasiyentlarda kasallikning og‘irlik darajasi va kreatinin klirensi ko‘rsatkichlariga qarab siprofloksasinning pastroq dozalarini buyurish kerak. Buyrak funksiyasini buzilishi bo‘lgan pasiyentlar Buyrak funksiyasini buzilishi bo‘lgan pasiyentlar uchun tavsiya etilgan dozalar 4 jadvalda keltirilgan. 4 jadval. Buyrak funksiyasini buzilishi bo‘lgan pasiyentlar uchun tavsiya etilgan dozalar Kreatinin klirensi (tana yuzasi maydoniga ml/minut/1,73 m2) Plazmadagi kreatinin (mg/100 ml) Peroral qabul qilganda siprofloksasinning maksimal sutkalik doza 30 dan 60 gacha 1,4 dan 1,9 gacha 1000 mg 30 dan pastroq > 2,0 500 mg Buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan gemodializdagi pasiyentlar Kreatinin klirensi tana yuzasi maydoniga 30 dan 60 ml/minut/1,73 m2 gacha (o‘rtacha darajadagi buyrak yetishmovchiligi) bo‘lganida yoki uning qon plazmasidagi konsentrasiyasi 1,4 dan 1,9 mg/100 ml gacha bo‘lganida siprofloksasinning maksimal peroral dozasi sutkada 1000 mg ni tashkil qilishi kerak. Kreatinin klirensi tana yuzasi maydoniga 30 ml/minut/1,73 m2 va undan kamroq (og‘ir darajadagi buyrak yetishmovchiligi) bo‘lganida yoki uning qon plazmasidagi konsentrasiyasi 2 mg/100 ml yoki undan yuqori bo‘lganida siprofloksasinning maksimal peroral dozasi sutkada 500 mg ni tashkil qilishi kerak. Gemodializ o‘tkaziladigan kuni siprofloksasin muolajadan keyin qabul qilinadi. Buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan uzluksiz peritoneal dializdagi ambulator pasiyentlar: Siprofloksasinning maksimal sutkalik dozasi 500 mg ni tashkil qiladi. Jigar funksiyasini buzilishi bo‘lgan pasiyentlar Dozaga tuzatish kiritish talab etilmaydi. Bolalar va o‘smirlar Pseudomonas aeruginosa chaqirgan o‘pka mukovissidozining asoratlarini davolash uchun (5 yoshdan 17 yoshgacha bo‘lgan bolalarda) davolash davomiyligi 10-14 kunni tashkil qiladi. Bolalar uchun tavsiya etilgan dozalar 5 jadvalda keltirilgan. 5 jadval. Bolalar uchun tavsiya etilgan dozalar Ko‘rsatmalar Siprofloksasinning sutkalik dozasi (mg) Fibroz- kistoz degenerasiya (mukovissidoz)da infeksiyalar 20 mg/kg 2 raza v sutki (maksimalnaya doza 1500 mg) Kuydirgining o‘pka shakli (postkontakt ta’sir) Sutkada 2 marta 15 mg/kg (maksimal doza 1000 mg) Buyrak va/yoki jigar funksiyasini buzilishi bo‘lgan bolalar Burak va/yoki jigar funksiyasini buzilishi bo‘lgan bolalarda dozalash tartibi o‘rganilmagan. Kuydirgining o‘pka shaklida dozalash tartibi (davolash va oldini olish) Dozalash tartibini 3 jadval va 5 jadvalga qarang. Taxmin qilingan yoki tasdiqlangan infeksiyalanishdan keyin darhol preparatni qabul qilishni boshlash kerak. Kuydirgining o‘pka shaklida siprofloksasinni qabul qilishning umumiy davomiyligi 60 kunni tashkil qiladi. Davolash davomiyligi Davolash davomiyligi kasallikning og‘irlik darajasi, klinik va bakteriologik nazoratga bog‘liq. Isitma yoki boshqa klinik simptomlar bartaraf etilgandan keyin kamida 3 kun davomida davolashni tizimli davom ettirish muhim. Davolashning o‘rtacha davomiyligi: - 1 kun – o‘tkir asoratlanmagan gonoreya va sistit; - 7 kungacha – buyrak, siydik chiqarish yo‘llari, qorin bo‘shlig‘i infeksiyalari; - immuniteti susaygan pasiyentlarda butun neyropeniya davri; - 2 oygacha - osteomiyelitda; - 7 dan 14 kungacha – boshqa infeksiyalarda. Kechki asoratlar xavfi tufayli Streptococcus spp. chaqirgan infeksiyalarda davolash kamida 10 kun davom etishi kerak; Chlamydia spp. chaqirgan infeksiyalarda ham davolashni kamida 10 kun davom ettirish kerak. Preparatning dozasi o‘tkazib yuborilganda o‘ktazib yuborilgan dozani har qanday vaqtda, ammo navbatdagi dozani qabul qilish rejalashtirilgan vaqtdan oldin 6 soatdan kechiktirmasdan qabul qilish kerak. Agar navbatdagi dozani qabul qilguncha 6 soatdan kamroq vaqt qolgan bo‘lsa, o‘tkazib yuborilgan dozani qabul qilmaslik kerak; davolashni navbatdagi rejalashtirilgan dozani qabul qilishni buyurishga muvofiq davom ettirish kerak. O‘tkazib yuborilgan dozani o‘rnini to‘ldirish uchun dozani ikki marta qabul qilish mumkin emas.

Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar

- siprofloksasinga va ftorxinolonlar guruhiga mansub boshqa preparatlarga va yordamchi moddalarga o‘ta yuqori sezuvchanlik (“Tarkibi” bo‘limiga qarang); - o‘pka mukovissidozi bo‘lgan bolalarda Pseudomonas aeruginosa chaqirgan asoratlarni davolashdan (5 yoshgacha bo‘lgan bolalarda qo‘llash mumkin emas), shuningdek kuydirgining o‘pka shaklini oldini olish va davolashdan (5 yoshgacha bo‘lgan bolalarda qo‘llash mumkin emas) tashqari barcha ko‘rsatmalar bo‘yicha 18 yoshgacha bo‘lgan bolalar (skeletni shakllanishi jarayoni yakunlanguncha). - qon plazmasida tizanidinning konsentrasiyasini oshishi bilan bog‘liq klinik ahamiyatli nojo‘ya samaralar (gipotenziya, uyquchanlik) tufayli siprofloksasin va tizanidinni bir vaqtda qo‘llash (“Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri” bo‘limiga qarang); - homiladorlik, - laktasiya (emizish) davrida qo‘llash mumkin emas. Ehtiyotkorlik bilan Markaziy nerv tizimi (MNT) kasalliklarida: tutqanoq, tirishishga tayyorgarlik bo‘sag‘asini pasayishida (yoki anamnezida tirishish hurujlari); bosh miya qon-tomirlarining yaqqol aterosklerozi; bosh miyada qon aylanishini buzilishi; bosh miyaning organik shikastlanishi yoki insult; ruhiy kasalliklar (depressiya, psixoz); yaqqol buyrak va/yoki jigar yetishmovchiligi; keksalar; avval xinolonlar bilan davolaganda paylarni shikastlanishi; QT intervalini uzayishi yoki “piruet” tipidagi aritmiyalar rivojlanishining yuqori xavfi (masalan QT intervalini tug‘ma uzayishi sindromi, yurak kasalliklari [yurak yetishmovchiligi, miokard infarkti, bradikardiya] yoki suv-elektrolit disbalansi [masalan gipokaliyemiya, gipomagniyemiyada]); QT intervalini uzaytiruvchi dori preparatlarini (shu jumladan IA va III sinf antiaritmik preparatlar, trisiklik antidepressantlar, makrolidlar, neyroleptiklar) bir vaqtda qo‘llash; CYP450 1A2 izofermentlari ingibitorlari (shu jumladan teofillin, metilksantin, kofein, duloksetin, klozapin, ropinirol, olanzapin, agomelatin) bilan bir vaqtda qo‘llash; miasteniya gravis; glyukozo-6-fosfatdegidrogenaza tanqisligi. Keksa yoshdagi pasiyentlarda, peroral gipoglikemik preparatlar (masalan sulfonilmochevina preparatlari) yoki insulin bilan yondosh davolanayotgan qandli diabeti bo‘lgan pasiyentlarda; aorta anevrizmasi, oilaviy anamnezida yurak klapanlarini tug‘ma nuqsoni bo‘lgan pasiyentlarda yoki aorta anevrizmasi va/yoki aortani qavatlarga ajralishi diagnostika qilingan, yurak kasalliklari bo‘lgan pasiyentlarda yoki aorta anevrizmasi yoki aortani qavatlarga ajralishi yoki yurak klapanlari regurgitasiyasi/yetishmovchiligi rivojlanishiga moyil holatlar (masalan Marfan sindromi, Elers–Danlos sindromi, Terner sindromi, Bexchet kasalligi, arterial gipertenziya, revmatoid artrit, Takayasu arteriiti, gigant xujayrali arteriit, tasdiqlangan ateroskleroz, Shegren sindromi, infeksion endokardit kabi qon-tomir kasalliklari)da qo‘llash (“Maxsus ko‘rsatmalar” bo‘limiga qarang).

Nojo‘ya ta’sirlar

Noxush reaksiyalar rivojlanishi tez-tezligi quyidagi gradasiya ko‘rinishida keltirilgan: juda tez-tez (≥ 1/10); tez-tez (≥ 1/100 dan < 1/10 gacha); tez-tez emas (≥ 1/1000 dan < 1/100 gacha); kam xollarda (≥ 1/10000 dan < 1/1000 gacha); juda kam xollarda (< 1/10000); noma’lum (mavjud ma’lumotlar asosida baholab bo‘lmaydi). Faqat postregistrasion kuzatuv jarayonida qayd etilgan va tez-tezligi baholanmagan noxush reaksiyalar “noma’lum” sifatida belgilangan. Infeksiyalar va invaziyalar Tez-tez emas – mikotik superinfeksiya; kam xollarda – soxtamembranoz kolit (juda kam xollarda o‘limga olib keluvchi). Qon va limfatik tizim tomonidan buzilishlar Tez-tez emas – eozinofiliya; kam xollarda – leykopeniya, neytropeniya, leykositoz, trombositopeniya, anemiya, trombositemiya; juda kam xollarda – gemolitik anemiya, agranulositoz, pansitopeniya (hayotga xavf soluvchi), suyak ko‘migini susayishi (hayotga xavf soluvchi). Immun tizimi tomonidan buzilishlar Kam xollarda – allergik reaksiyalar, allergik shish / angionevrotik shish; juda kam xollarda – anafilaktik reaksiyalar, anafilaktik shok (hayotga xavf soluvchi), zardob kasalligi. Endokrin buzilishlar Noma’lum – antidiuretik gormonni noadekvat sekresiyasi sindromi (ADGNAS). Metabolizm va oziqlanish tomonidan buzilishlar Tez-tez emas – ishtahani va qabul qilinayotgan ovqat miqdorini kamayishi, kam xollarda – giperglikemiya, gipoglikemiya; tez-tezligi noma’lum – og‘ir darajadagi gipoglikemiya, hatto gipoglikemik koma rivojlanguncha, ayniqsa keksa pasiyentlarda, peroral gipoglikemik preparatlar va insulin qabul qilayotgan qandli diabeti bo‘lgan pasiyentlarda. Ruhiy buzilishlar* Tez-tez emas – psixomotor giperfaollik/ajitasiya, kam xollarda – ongni chalkashishi, dezoriyentasiya, xavotirlik, tush ko‘rishni buzilishlari (tungi dahshatlar), depressiya (o‘z joniga qasd qilish hulqi/fikrlari, shuningdek o‘z joniga qasd qilishga urinish yoki amalga oshgan o‘z joniga qasd qilish kabi o‘z-o‘ziga shikast yetkazish maqsadida hulqni kuchayishi), gallyusinasiya; juda kam xollarda – psixotik reaksiyalar (o‘z joniga qasd qilish hulqi/fikrlari, shuningdek o‘z joniga qasd qilishga urinish yoki amalga oshgan o‘z joniga qasd qilish kabi o‘z-o‘ziga shikast yetkazish maqsadida hulqni kuchayishi); noma’lum – diqqatni va xotirani buzilishi, asabiylik, deliriy, maniya, shu jumladan gipomaniya. Nerv tizimi tomonidan buzilishlar* Tez-tez emas – bosh aylanishi, bosh og‘rig‘i, uyquni buzilishi, ta’m bilishni buzilishi; kam xollarda – paresteziya va dizesteziya, gipesteziya, tremor, tirishishlar (shu jumladan tutqanoq xurujlari), vertigo; juda kam xollarda – migren, harakat koordinasiyasini buzilish, hid bilishni buzilishi, giperesteziya, bosh miya ichki bosimini oshishi (bosh miya soxtatumoroz simptomatikasi); noma’lum – periferik neyropatiya va polineyropatiya. Ko‘rish a’zosi tomonidan buzilishlar* Kam xollarda – ko‘rishni buzilishi; juda kam xollarda – rang ajratishni buzilishi. Eshitish a’zosi va labirint tomonidan buzilishlar* Kam xollarda – quloqlarda shovqin, karlik; juda kam xollarda – eshitishni buzilishi. Yurak tomonidan buzilishlar** Kam xollarda – taxikardiya; noma’lum – QT intervalini uzayishi, qorinchalar aritmiyalari, shu jumladan “piruet” tipida***. Qon-tomirlar tomonidan buzilishlar** Kam xollarda – vazodilatasiya, arterial bosimni pasayishi, hushdan ketish; juda kam xollarda – vaskulit. Nafas tizimi, ko‘krak qafasi va ko‘ks oralig‘i a’zolari tomonidan buzilishlar Kam xollarda – nafasni buzilishi (shu jumladan bronxospazm). Me’da-ichak yo‘llari tomonidan buzilishlar Tez-tez – ko‘ngil aynishi, diareya; tez-tez emas – qusish, qorinda og‘riq, dispepsiya, meteorizm; juda kam xollarda – pankreatit. Jigar va o‘t chiqarish yo‘llari tomonidan buzilishlar Tez-tez emas – “jigar” transaminazalari faolligini oshishi, bilirubin konsentrasiyasini oshishi; kam xollarda – jigar funksiyasini buzilishi, sariqlik, gepatit (noinfeksion); juda kam xolllarda – jigar to‘qimasi nekrozi (juda kam xollarda hayotga xavf soluvchi jigar yetishmovchiligigacha avj oluvchi). Teri va teri osti to‘qimalari tomonidan buzilishlar Tez-tez emas – toshma, qichishish, eshakemi; kam xollarda – fotosensibilizasiya, pufaklarni hosil bo‘lishi; juda kam xollarda – petexiya, kichik shakldagi ko‘p shakli eritema, tugunli eritema, Stivens – Djonson sindromi (xavfli ekssudativ eritema), shu jumladan potensial hayotga xavf soluvchi, Layell sindromi (toksik epidermal nekroliz), shu jumladan hayotga xavf soluvchi; noma’lum – o‘tkir tarqalgan pustulyoz ekzantema, eozinofiliya va tizimli ko‘rinishlar bilan kechuvchi doriga toshma (DRESS-sindrom). Mushak, skelet va biriktiruvchi to‘qima tomonidan buzilishlar* Tez-tez – artropatiya (bolalarda); tez-tez emas – artralgiya; kam xollarda – mialgiya, artrit, mushak tonusini oshishi, mushak tortishishlari, juda kam xollarda – mushak kuchsizligi, tendinit, paylarni uzilishi (asosan axill), miasteniya simptomlarini zo‘rayishi. Buyrak va siydik chiqarish yo‘llari tomonidan buzilishlar Kam xollarda – buyrak funksiyasini buzilishi; kam xollarda – buyrak yetishmovchiligi, gematuriya, kristalluriya, tubulointerstisial nefrit. Umumiy buzilishlar va yuborish joyidagi reaksiyalar* Tez-tez emas – nospesifik etiologiyali og‘riq sindromi, umumiy lohaslik, isitma; kam xollarda – shishlar, terlash (gipergidroz); juda kam xollarda – yurishni buzilishi. Laborator va instrumental ma’lumotlar Tez-tez emas – qonda ishqoriy fosfataza faolligini oshishi; kam xollarda – protrombin miqdorini o‘zgarishi, amilaza faolligini oshishi; noma’lum – K vitamini antagonistlarini qabul qilayotgan pasiyentlarda halqaro normallashgan nisbat (HNN) oshishi. * Juda kam xollarda xinolonlar va ftorxinolonlarni qo‘llaganda, ayrim holatlarda xavf omillarini dastlab mavjud bo‘lishidan qat’iy nazar bir nechta, ayrim holatlarda esa ko‘plab a’zolar tizimi sinfi va sezgir a’zrolarini jalb qiluvchi uzoq vaqt saqlanuvchi (bir necha oy yoki yil), nogironlikka olib keluvchi va potensial qaytmas preparatga jiddiy nojo‘ya reaksiyalar (shu jumladan tendinit, paylarni uzilishi, artralgiya, qo‘l-oyoqlarda og‘riq, yurishni buzilishi, paresteziyalar bilan bog‘liq neyropatiya, depressiya, yuqori toliqish, xotirani buzilishi, uyquni buzilishi, shuningdek eshitish, ko‘rish, ta’m va hid bilishni buzilishi kabi) qayd etilgan (“Maxsus ko‘rsatmalar” bo‘limiga qarang). ** Ftorxinolonlarni qabul qilgan pasiyentlarda ayrim holatlarda yorilish (shu jumladan o‘lim holati) bilan asoratlangan aorta anevrizmasi va qavatlarga ajralishini rivojlanishi holatlari kuzatilgan. Shuningdek yurakning har qanday klapani regurgitasiyasi/yetishmovchiligi (“Maxsus ko‘rsatmalar” bo‘limiga qarang). *** Ko‘pincha QT intervalini uzayishiga moyiligi bo‘lgan pasiyentlarda. Alohida noxush reaksiyalar ta’rifi Preparatni ichga qabul qilganga nisbatan vena ichiga yuborganda va siprofloksasin bilan bosqichma-bosqich davolashni qo‘llaganda (preparatani vena ichiga yuborganda keyinchalik uni ichga qabul qilish bilan) quyidagi noxush reaksiyalarni rivojlanishi tez-tezligi yuqori: • tez-tez – qusish, “jigar” transaminazalari faolligini oshishi, toshma; • tez-tez emas – trombositopeniya, trombositemiya, ongni chalkashishi va dezoriyentasiya, gallyusinasiya, paresteziya va dizesteziya, tirishishlar, vertigo, ko‘rishni buzilishi, karlik, taxikardiya, vazodilatasiya, arterial bosimni pasayishi, jigar funksiyasini qaytuvchan buzilishlari, sariqlik, buyrak yetishmovchigi, shishlar; • kam xollarda – pansitopeniya, suyak ko‘migi depressiyasi, anafilaktik shok, psixotik reaksiyalar, migren, hid bilishni buzilishi, eshitishni buzilishi, vaskulit, pankreatit, jigar to‘qimalari nekrozi, petexiya, paylarni uzilishi. Bolalar Bolalarda ko‘pincha artropatiya rivojlanishi haqida xabar berilgan. Yuqoridagi jadvalda ko‘rsatilgan artropatiya (artralgiya, artrit) tez-tezligi katta pasiyentlardagi klinik tadqiqotlarga asoslangan. Bolalarda artropatiya ko‘rinishi tez-tezligi tez-tez sifatida baholanadi.

Maxsus ko‘rsatmalar

Og‘ir darajadagi infeksiyalar, stafilokokkli infeksiyalar va grammusbat va anaerob bakteriyalarga bog‘liq infeksiyalar Og‘ir darajadagi infeksiyalar, stafilokokkli infeksiyalar va anaerob bakteriyalar bilan bog‘liq infeksiyalarni davolaganda siprofloksasinni tegishli antibakterial vositalar bilan majmuada qo‘llash kerak. Streptococcus pneumoniae ga bog‘liq infeksiyalar Qo‘zg‘atuvchiga nisbatan cheklangan samaradorlik tufayli Streptococcus pneumoniae chaqirgan infeksiyalarni davolash uchun siprofloksasinni qo‘llash tavsiya etilmaydi. Jinsiy yo‘llar infeksiyalari Ftorxinolonlarga chidamli Neisseria gonorrhoeae ning shtammlari chaqirganligi taxmin qilingan genital infeksiyalarda siprofloksasinga rezistentlik haqida mahalliy ma’lumotni e’tiborga olish va qo‘zg‘atuvchining sezuvchanligini laborator testlar bilan tasdiqlash kerak. Siydik chiqarish yo‘llari infeksilari Siydik chiqarish ylllari infeksiyasini chaqiruvchi eng keng tarqalgan patogen mikroorganizm Escherichia coli ning ftorxinolonlarga chidamliligi RF ning mintaqasiga qarab o‘zgaradi. Buyurganda Escherichia coli ning ftorxinolonlarga rezistentligini mahalliy tarqalganligini e’tiborga olish tavsiya etiladi. Yurak tomonidan buzilishlar Siprofloksasin QT intervalini uzayishiga ta’sir ko‘rsatadi. Ayollarga erkaklarga nisbatan QT intervalini kattaroq o‘rtacha davomiyligi xarakterli ekanligini e’tiborga olib, ular QT intervalini uzayishini chaqiruvchi preparatga sezgirroqdirlar. Keksa pasiyentlarda ham shunga o‘xshash preparatlarning ta’siriga yuqori sezuvchanlik kuzatiladi. Siprofloksasinni QT intervalini uzaytiruvchi preparatlar (masalan IA va III sinf antiaritmik preparatlar, trisiklik antidepressantlar, makrolidlar va antipsixotik preparatlar, “Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri” bo‘limiga qarang) majmuada yoki QT intervalini uzayishi yoki “piruet” tipidagi aritmiyalar rivojlanishining yuqori xavfi (masalan QT intervalini tug‘ma uzayishi sindromi, gipokaliyemiya yoki gipomagniyemiya kabi elektrolitlarning muvofiqlashtirilmagan disbalansi, shuningdek yurak yetishmovchiligi, miokard infarkti, bradikardiya kabi yurak kasalliklari) bo‘lgan pasiyentlarda ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak. Bolalarda qo‘llanishi Ushbu sinfga mansub boshqa preparatlar kabi siprofloksasin hayvonlarda yirik bo‘g‘imlar artropatiyasini chaqiradi. Ko‘pchiligida o‘pka mukovissidozi bo‘lgan 18 yoshgacha bo‘lgan bolalarda siprofloksasinni qo‘llashning xavfsizligi haqidagi bugungi kunda mavjud bo‘lgan ma’lumotlarni tahlil qilganda tog‘ay yoki bo‘g‘imni shikastlanishini preparatni qabul qilish o‘rtasida bog‘liqlik aniqlanmagan. Pseudomonas aeruginosa chaqirgan o‘pka mukovissidoz asoratlarini davolash uchun (5 yoshdan 17 yoshgacha bo‘lgan bolalarda) va kuydirgining o‘pka shaklini (Bacillus anthracis bilan infeksiyalanish taxmin qilinganda yoki tasdiqlanganda) davolash va oldini olishdan tashqari 18 yoshgacha bo‘lgan bolalarda siprofloksasinni qo‘llash tavsiya etilmaydi. Bo‘g‘imlar va paylarga kuzatilishi mumkin bo‘lgan nojo‘ya ta’sirlari tufayli, bolalarda siprofloksasinni qo‘llashni faqat foyda/xavf nisbatini baholagandan keyingina boshlash kerak. O‘ta yuqori sezuvchanlik Ayrim holatlarda hatto siprofloksasinning birinchi dozasini qabul qilgandan keyin preparatga o‘ta yuqori sezuvchanlik (“Nojo‘ya ta’sirlari” bo‘limiga qarang), shu jumladan allergik reaksiyalar rivojlanishi mumkin, bu haqida darhol davolovchi shifokorga xabar berish kerak. Kam holatlarda birinchi marta qo‘llagandan keyin hatto anafilaktik shokkacha anafilaktik reaksiya yuzaga kelishi mumkin. Bunday holatlarda siprofloksasinni qo‘llashni darhol to‘xtatish va tegishli davolashni amalga oshirish kerak. Me’da-ichak yo‘llari Davolash vaqtida yoki davolagandan keyin og‘ir darajadagi va davomli diareya yuzaga kelganida soxtamembranoz kolit diagnozini inkor etish kerak, u preparatni darhol bekor qilishni va tegishli davolashni (sutkada 4 marta 250 mg dozada vankomisinni ichga qabul qilish) buyurishni talab etadi. Bunday holatlarda ichak peristaltikasini susaytiruvchi preparatlarni qo‘llash mumkin emas. Gepatobiliar tizim Siprofloksasinni qo‘llaganda jigar nekrozi va hayotga xavf soluvchi jigar yetishmovchiligi holatlari kuzatilgan. Anoreksiya, sariqlik, siydikni to‘qlashishi, qichishish, qorin sohasida og‘riq kabi jigar kasalliklarining simptomlari mavjud bo‘lganida siprofloksasinni qo‘llashni to‘xtatish kerak. Siprofloksasin qabul qilayotgan va jigar kasalliklarini o‘tkazgan pasiyentlarda “jigar” transaminazalari va ishqoriy fosfataza faolligini vaqtincha oshishi yoki xolestatik sariqlik kuzatilishi mumkin. Og‘ir darajadagi miasteniya Og‘ir darajadagi miasteniyasi bo‘lgan pasiyentlarda siprofloksasinni ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak, chunki simptomlar zo‘rayishi mumkin. Tendinit va paylarni uzilishi Tendinitning birinchi belgilarida (og‘riqli shish, bo‘g‘im sohasida yallig‘lanish) shikastlangan qo‘l-oyoqqa yuklamani bartaraf etish, har qanday ortiqcha jismoniy faollikdan saqlanish kerak. Siprofloksasinni qo‘llashni to‘xtatish kerak, chunki paylarni uzilishi xavfi mavjud, shuningdek shifokor bilan maslahatlashish kerak. Siprofloksasinni qo‘llaganda, ayrim holatlarda bilateral, davolash boshlangandan keyin birinchi 48 soat davomida tendinit va paylarni uzilishi (asosan axill payini) holatlari kuzatilishi mumkin. Davolash to‘xtatilgandan keyin bir necha oy davomida yuzaga kelgan holatlar ta’riflangan (“Nojo‘ya ta’siri” bo‘limiga qarang). Kuchli jismoniy yuklama vaqtida keksa pasiyentlarda, kortikosteroidlar bilan yondosh davolanayotgan pasiyentlarda, buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan yoki solid a’zolari transplantasiya qilingandan keyingi pasiyentlarda tendinopatiya rivojlanishi xavfi oshishi mumkin. Anamnezida xinolonlarni qabul qilish bilan bog‘liq paylar kasalliklarigi ishoralar bo‘lgan pasiyentlarda siprofloksasinni ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak. Tirishishlar Boshqa ftorxinolonlar kabi siprofloksasin tirishishlarni qo‘zg‘atishi va tirishishga tayyorgarlik bo‘sag‘asini pasaytirishi mumkin. MNT tomonidan nojo‘ya reaksiyalar rivojlanishi xavfi tufayli tutqanoq va MNT kasalliklarini o‘tkazgan (tirishishga tayyorgarlik bo‘sag‘asini pasayishi, anamnezida tutqanoq xurujlari, bosh miyada qon aylanishini buzilishi, bosh miyaning organik shikastlanishi yoki insult) pasiyentlarda siprofloksasinni faqat kutilgan klinik samara preparatning nojo‘ya ta’siri rivojlanishining kuzatilishi mumkin bo‘lgan ehtimolidan yuqori bo‘lgan holatlardagina qo‘llash kerak. Siprofloksasinni qo‘llaganda tutqanoq xuruji rivojlanishi holatlari haqida xabar berilgan (“Nojo‘ya ta’sirlari” bo‘limiga qarang). Tirishishlar yuzaga kelganida preparatni qo‘llashni to‘xtatish kerak. Ruhiy reaksiyalar Ruhiy reaksiyalar ftorxinolonlarni, shu jumladan siprofloksasinni hatto birinchi marta qo‘llagandan keyin ham yuzaga kelishi mumkin. Kam holatlarda depressiya yoki psixotik reaksiyalar o‘z joniga qasd qilish fikrlari va o‘z joniga qasd qilishga urinishlar, shu jumladan amalga oshgan holatlargacha avj olishi mumkin (“Nojo‘ya ta’sirlari” bo‘limiga qarang). Pasiyentda markaziy nerv tizimi tomonidan biron-bir nojo‘ya samaralar, shu jumladan ruhiy buzilishlar rivojlangan holatlarda siprofloksasinni darhol bekor qilish va tegishli davolashni boshlash kerak. Bunday holatlarda agar buning iloji bo‘lsa, ftorxinolonlardan farq qiluvchi boshqa antibiotik bilan davolashga o‘tish tavsiya etiladi. Periferik neyropatiya Ftorxinolonlarni, shu jumladan siprofloksasin qabul qilayotgan pasiyentlarda sensor yoki sensomotor polineyropatiya, gipesteziya, dizesteziya yoki holsizlik holatlari kuzatilgan. Og‘riq, achishish, sanchish, uvishish, holsizlik kabi simptomlar yuzaga kelganida pasiyent siprofloksasinni qo‘llashni davom ettirishidan oldin shifokorga xabar berishi kerak. Disglikemiya Boshqa ftorxinolonlar bilan bo‘lgani kabi siprofloksasinni qo‘llaganda qonda glyukoza konsentrasiyasini o‘zgarishi, shu jumladan gipo- va giperglikemiya kuzatilishi mumkin. Siprofloksasin bilan davolash fonida disglikemiya ko‘pincha keksa pasiyentlarda va peroral gipoglikemik preparatlar (masalan sulfonilmochevina preparatlari) yoki insulin bilan yondosh davolanayotgan qandli diabeti bo‘lgan pasiyentlarda yuzaga kelishi mumkin. Bunday pasiyentlarda siprofloksasinni qo‘llaganda hatto gipoglikemik komagacha gipoglikemiya rivojlanishi xavfi oshadi. Pasiyentlarni gipoglikemiya simptomlari (ongni chalkashishi, bosh aylanishi, “bo‘ri” ishtahasi, bosh og‘rig‘i, asabiylik, yurak urishini his qilish yoki pulsni tezlashishi, teri qoplamalarini oqarishi, terlash, qaltirash, holsizlik) haqida ogohlantirish kerak. Agar pasiyentda gipoglikemiya rivojlansa, siprofloksasin bilan davolashni darhol to‘xtatish va tegishli davolashni boshlash kerak. Bunday holatlarda agar buning iloji bo‘lsa, ftorxinolonlardan farq qiluvchi boshqa antibiotik bilan davolashga o‘tish tavsiya etiladi. Keksa pasiyentlarni, qandli diabeti bo‘lgan pasiyentlarni siprofloksasin bilan davolaganda qonda glyukoza konsentrasiyasini sinchkovlik bilan monitoring qilish tavsiya etiladi. Teri qoplamalari Davolash davrida fotosensibilizasiya reaksiyalari yuzaga kelishi mumkin, shuning uchun pasiyentlar bevosita quyosh nurlari va ultrabinafsha nurlar bilan kontaktdan saqlanishlari kerak. Agar fotosensibilizasiya simptomlari kuzatilsa (masalan agar teri qoplamalari quyoshdan kuyishni eslatsa, “Nojo‘ya ta’sirlari” bo‘limiga qarang) davolashni to‘xtatish kerak. Sitoxrom R450 tizimi Siprofloksasin CYP450 1A2 izofermentining o‘rtacha ingibitori bo‘lib hisoblanadi. Siprofloksasin va ushbu izofermentlar tomonidan metabolizmga uchraydigan preparatlarni (shu jumladan teofillin, metilksantin, kofein, duloksetin, ropinirol, klozapin, olanzapin, agomelatin) bir vaqtda qo‘llaganda ehtiyotkorlikka rioya qilish kerak, chunki siprofloksasin tomonidan ushbu preparatlarning metabolizmini susayi bilan bog‘liq qon zardobida ularning konsentrasiyasini oshishi spesifik noxush reaksiyalarni chaqirishi mumkin. Kristalluriyani oldini olish Kristalluriyadan saqlanish uchun tavsiya etilgan sutkalik dozani oshirishga yo‘l qo‘yilmaydi, shuningdek yetarli miqdorda suyuqlik iste’mol qilish va siydikning kislotali muhitini tutib turish zarur. Mycobacterium spp. ga bog‘liq infeksiyalar diagnostikasi In vitro sharoitda siprofloksasin Mycobacterium tuberculosis o‘sishini susaytirib, bakteriologik tekshiruvga halaqit qilishi mumkin, bu siprofloksasinni qabul qilayotgan pasiyentlarda ushbu qo‘zg‘atuvchini diagnostikasida soxtamanfiy natijalarga olib kelishi mumkin. Davomli, nogironlikka olib keluvchi va potensial qaytmas jiddiy noxush reaksiyalar Yoshi va avval xavf omillarini mavjud bo‘lishidan qat’iy nazar xinolonlar va ftorxinolonlarni qabul qilayotgan pasiyentlarda organizmning turli (ayrim holatlarda ko‘plab) tizimlariga (tayanch-harakat apparati, nerv tizimi, ruhiyat va sezgi a’zolariga) ta’sir ko‘rsatuvchi davomli (bir necha oy yoki yil davom etuvchi), nogironlikka olib keluvchi va potensial qaytmas jiddiy noxush reaksiyalarning juda kam holatlari qayd etilgan. Har qanday jiddiy noxush reaksiyalarning birinchi belgilari yoki simptomlari paydo bo‘lganida siprofloksasinni darhol bekor qilish va shifokorga murojaat etish kerak. Aorta anevrizmasi va qavatlarga ajralishi, yurak klapanlari regurgitasiyasi/yetishmovchiligi Epidemiologik tadqiqot natijalari bo‘yicha ftorxinolonlarni qo‘llagandan keyin, ayniqsa keksa yoshdagi pasiyentlarda aorta anevrizmasi va aortani qavatlarga ajralishi, shuningdek aortal va mitral klapanlar regurgitasiyasi rivojlanishining yuqori xavfi haqida xabar berilgan. Ftorxinolonlarni qabul qilgan pasiyentlarda ayrim holatlarda yorilish (shu jumladan o‘lim) bilan asoratlangan aorta anevrizmasi va qavatlarga ajralishi, shuningdek yurak klapanlaridan birontasini regurgitasiyasi/yetishmovchiligi rivojlanishi holatlari kuzatilgan (“Nojo‘ya ta’sirlari” bo‘limiga qarang). Shuning uchun aorta anevrizmasi yoki oilaviy anamnezida yurak klapanlarini tug‘ma nuqsonlari bo‘lgan pasiyentlarda yoki aorta anevrizmasi va/yoki aortani qavatlarga ajralishi yoki yurak klapanlari kasalliklari diagnostika qilingan pasiyentlarda yoki quyidagilarni rivojlanishiga moyil boshqa xavf omillari yoki holatlar bo‘lganida foyda-xavf nisbatini sinchkovlik bilan baholagandan va davolashning boshqa variantlari ko‘rib chiqilgandan keyingina ftorxinolonlarni qo‘llash kerak: – ham aorta anevrizmasi va qavatlarga ajralishi, ham yurak klapanlari regurgitasiyasi/yetishmovchiligi (masalan Marfan sindromi yoki Elers–Danlos sindromi, Terner sindromi, Bexchet kasalligi, arterial gipertenziya, revmatoid artrit kabi biriktiruvchi to‘qima kasalliklari); – aorta anevrizmasi va qavatlarga ajralishi (masalan Takayasu arteriiti, gigant xujayrali arteriit, tasdiqlangan ateroskleroz, Shegren sindromi kabi qon-tomir kasalliklari); – yurak klapanlari regurgitasiyasi/yetishmovchiligi (masalan infeksion endokardit). Tizimli glyukokortikosteroidlarni qabul qilayotgan pasiyentlarda aorta anevrizmasi va qavatlarga ajralishini rivojlanishi, shuningdek ularni yorilishi xavfi oshishi mumkin. Qorinda, ko‘krakda yoki belda to‘satdan og‘riq paydo bo‘lganida pasiyentlar shoshilinch tibbiy yordam bo‘limidagi shifokorga darhol murojaat etishlari kerak. Pasiyentlarga o‘tkir hansirash, birinchi marta yuzaga kelgan yurak urishini tezlashishi hissi yoki qorin yoki oyoqlarni shishi rivojlanishi paydo bo‘lganida darhol shifokorga murojaat etishni tavsiya qilish kerak.

Boshqa dorilar bilan o‘zaro ta’siri

QT intervalini uzayishini chaqiruvchi dori preparatlari Boshqa ftorxinolonlar kabi siprofloksasinni QT intervalini uzayishini chaqiruvchi dori preparatlarini (masalan IA va III sinf antiaritmik preparatlar, trisiklik antidepressantlar, makrolidlar, neyroleptiklar) bir vaqtda qabul qilayotgan pasiyentlarda ehtiyokorlikka rioya qilish kerak (“Maxsus ko‘rsatmalar” bo‘limiga qarang). Xelat birikmalarni hosil bo‘lishi Siprofloksasinning tabletka shakllarini va kation saqlovchi preparatlar, kalsiy, magniy, alyuminiy, temir saqlovchi mineral qo‘shimchalarni; sukralfat, antasidlar, polimer fosfat birikmalar (sevelamer, lantan karbonati) va magniy, alyuminiy yoki kalsiy saqlovchi katta bufer sig‘imga ega preparatlarni (didanozin) bir vaqtda qabul qilish siprofloksasinni so‘rilishini pasaytiradi. Bunday holatlarda siprofloksasinni ushbu preparatlarni qabul qilishdan 1-2 soat oldin yoki 4 soatdan keyin qabul qilish kerak. Ushbu cheklov N2-gistamin reseptorlari blokatorlari sinfiga mansub dori preparatlariga mansub emas. Ovqat va sut mahsulotlarini qabul qilish Siprofloksasinni va sut mahsulotlarini yoki minerallar bilan boyitilgan ichimliklarni (sut, yogurt, kalsiy bilan boyitilgan apelsin sharbati) bir vaqtda qabul qilishdan saqlanish kerak, chunki bunda siprofloksasinni so‘rilishi kamayishi mumkin. Ammo boshqa ozuqa mahsulotlari tarkibiga kiruvchi kalsiy siprofloksasinni so‘rilishiga ahamiyatli ta’sir ko‘rsatmaydi. Omeprazol Siprofloksasinni va omeprazol saqlovchi preparatlarni birga qo‘llaganda siprofloksasinning plazmadagi Smax ni ahamiyatsiz pasayishi va “konsentrasiya-vaqt” farmakokinetik egri chizig‘i ostidagi maydonni (AUC) kamayishi kuzatilishi mumkin. Teofillin Siprofloksasinni va teofillin saqlovchi preparatlarni bir vaqtda qo‘llash qon plazmasida teofillinning konsentrasiyasini va muvofiq ravishda teofillin induksiya qilgan noxush ko‘rinishlarni yuzaga kelishini noxush oshishini chaqirishi mumkin; juda kam xollarda ushbu noxush ko‘rinishlar pasiyentning hayotiga xavf solishi mumkin. Agar ushbu ikkala preparatlarni bir vaqtda qo‘llash zarur bo‘lsa, qon plazmasida teofillinning konsentrasiyasini doimiy nazorat qilish va agar zarur bo‘lsa teofillinning dozasini pasaytirish kerak (“Maxsus ko‘rsatmalar” bo‘limiga qarang). Ksantinning boshqa hosilalari Siprofloksasin va kofein yoki pentoksifillin (okspentifillin)ni bir vaqtda qo‘llash qon zardobida ksantin hosilalarining konsentrasiyasini oshishiga olib keladi. Nosteroid yallig‘lanishga qarshi preparatlar Xinolonlar (DNK-giraza ingibitorlari)ning yuqori dozalari va ayrim nosteroid yallig‘lanishga qarshi preparatlarni (NYaQP) (asetilsalisil kislotasidan tashqari) birga qo‘llash tirishishlarni qo‘zg‘atishi mumkin. Siklosporin Siprofloksasin va siklosporin saqlovchi preparatlarni bir vaqtda qo‘llaganda qon plazmasida kreatinin konsentrasiyasini qisqa muddatli o‘tuvchan oshishi kuzatilgan. Bunday holatlarda xaftada ikki marta qonda kreatinin konsentrasiyasini aniqlash kerak. Ichga qabul qilish uchun gipoglikemik vositalar Siprofloksasin va ichga qabul qilish uchun gipoglikemik vositalarni, eng avvalo sulfanilmochevina preparatlarini (masalan glibenklamid, glimepirid) bir vaqtda qo‘llaganda gipogldikemiyani rivojlanishi peroral gipoglikemik vositalarning ta’siri kuchayishi bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin (“Nojo‘ya ta’siri” bo‘limiga qarang). Probenesid Probenesid buyraklar orqali siprofloksasinni chiqarilishi tezligini sekinlashtiradi. Siprofloksasin va probenesid saqlovchi preparatlarni bir vaqtda qo‘llash qon zardobida siprofloksasinning konsentrasiyasini oshishiga olib keladi. Fenitoin Siprofloksasin va fenitoinni bir vaqtda qo‘llaganda qon plazmasida fenitoinning miqdorini o‘zgarishi (oshishi yoki pasayishi) kuzatilgan. Fenitoinning konsentrasiyasini pasayishi oqibatida uning tirishishga qarshi samarasini susayishidan saqlanish uchun, shuningdek siprofloksasinni qabul qilish to‘xtatilganda fenitoin dozasini oshirib yuborilishi bilan bog‘liq noxush ko‘rinishlarning oldini olish uchun ikkala preparatlarni qabul qilayotgan pasiyentlarda fenitoin bilan nazoratni amalga oshirish, shu jumladan ikkala preparatlarni bir vaqtda qo‘llashning butun davri davomida va majmuaviy davolash yakunlangandan keyin qisqa vaqt davomida qon plazmasida fenitoinning miqdorini aniqlash tavsiya etiladi. Metotreksat Metotreksat va siprofloksasinni bir vaqtda qo‘llaganda metotreksatning buyrak-kanalchalar transporti sekinlashishi mumkin, bu qon plazmasida metotreksatning konsentrasiyasini oshishi bilan kechishi mumkin. Bunda metotreksatning nojo‘ya samaralarini rivojlanishi ehtimoli oshishi mumkin. Shuning uchun metotreksat va siprofloksasin bilan bir vaqtda davolanayotgan pasiyentlarni sinchkovlik bilan kuzatish kerak. Tizanidin Siprofloksasin va tizanidin saqlovchi preparatlarni bir vaqtda qo‘llaganda sog‘lom ko‘ngillilar ishtirokidagi klinik tadqiqot natijasida qon plazmasida tizanidinning konsentrasiyasini oshishi aniqlangan: Smax ni 7 marta (4 dan 21 martagacha) oshishi, AUC ni 10 marta (6 dan 24 martagacha) oshishi. Qon zardobida tizanidinning konsentrasiyasini oshishi arterial bosimni pasayishini va uyquchanlikni chaqirishi mumkin. Shuning uchun siprofloksasin va tizanidin saqlovchi preparatlarni bir vaqtda qo‘llash mumkin emas. Duloksetin Klinik tadqiqotlarni o‘tkazish vaqtida duloksetin va CYP450 1A2 izofermentining kuchli ingibitorlarini (fluvoksamin kabi) bir vaqtda qo‘llash duloksetinning AUC va Smax ni oshishiga olib kelishi mumkinligi aniqlangan. Siprofloksasin bilan kuzatilishi mumkin bo‘lgan o‘zaro ta’siri haqidagi klinik ma’lumotlarni yo‘qligiga qaramasdan, siprofloksasin va duloksetinni bir vaqtda qo‘llaganda shunga o‘xshash o‘zaro ta’sir ehtimolini taxmin qilish mumkin. Ropinirol Ropinirol va CYP450 1A2 izofermentining o‘rtacha ingibitori siprofloksasinni bir vaqtda qo‘llash ropinirolning Smax va AUC ni muvofiq ravishda 60 va 84% ga oshishiga olib keladi. Ropinirolni siprofloksasin bilan birga qo‘llash vaqtida va majmuaviy davolash yakunlangandan keyin qisqa vaqt davomida uning noxush samaralarini nazorat qilish kerak. Lidokain Sog‘lom ko‘ngillilar ishtirokidagi tadqiqotlarda lidokain saqlovchi preparatlarni va CYP450 1A2 izofermentining o‘rtacha ingibitori siprofloksasinni bir vaqtda qo‘llash, lidokainni vena ichiga yuborilganda uning klirensini 22% ga pasayishiga olib keladi. Siprofloksasin bilan bir vaqtda qo‘llanilganda lidokainni yaxshi o‘zlashtiraolinishiga qaramasdan o‘zaro ta’sir oqibatida nojo‘ya samaralar kuchayishi mumkin (“Sitoxrom P450 tizimi”, “Maxsus ko‘rsatmalar” bo‘limiga qarang). Klozapin Klozapin va 7 kun davomida 250 mg dozada siprofloksasinni bir vaqtda qo‘llaganda klozapin va N–desmetilklozapinning zardobdagi konsentrasiyalarini muvofiq ravishda 29% va 31% ga oshishi kuzatilgan. Siprofloksasin bilan birga qo‘llash vaqtida va majmuaviy davolash yakunlangandan keyin qisqa vaqt davomida pasiyentning holatini nazorat qilish va zarurati bo‘lganida klozapinning dozalash tartibiga tuzatish kiritish kerak (“Sitoxrom P450 tizimi”, “Maxsus ko‘rsatmalar” bo‘limiga qarang). Sildenafil Sog‘lom ko‘ngillilarda 500 mg dozada siprofloksasinni va 50 mg dozada sildenafilni bir vaqtda qo‘llaganda sildenafilning Smax va AUC ni 2 marta oshishi kuzatilgan. Shuning uchun ushbu majmuani faqat foyda/xavf nisbatini baholagandan keyingina qo‘llash mumkin. K vitamini antagonistlari Siprofloksasin va K vitamini antagonistlarini (masalan varfarin, asenokumarol, fenprokumon, fluindon) birga qo‘llash ularning antikoagulyant ta’sirini kuchayishiga olib kelishi mumkin. Yondosh infeksiyalar, pasiyentning yoshi va umumiy holatiga qarab ushbu samaraning kattaligi o‘zgarishi mumkin, shuning uchun siprofloksasinning halqaro normallashgan nisbat (HNN)ni oshishiga ta’sirini baholash qiyin. Siprofloksasin va K vitamini antagonistlarini birga qo‘llash vaqtida, shuningdek majmuaviy davolash yakunlangandan keyin qisqa vaqt davomida HNN ni yetarli ravishda nazorat qilish kerak. Agomelatin Klinik tadqiqotlarda CYP450 1A2 izofermentining kuchli ingibitori sifatida fluvoksamin agomelatinning metabolizmini ingibisiya qilishi namoyish qilingan, bu agomelatinning ta’sirini 60 marta oshishiga olib keladi. CYP450 1A2 izofermentining o‘rtacha ingibitori siprofloksasin bilan kuzatilishi mumkin bo‘lgan o‘zaro ta’siri haqida klinik ma’lumotlarni yo‘qligiga qaramasdan, agomelatin va siprofloksasinni bir vaqtda qo‘llaganda shunga o‘xshash samaralarni kutish mumkin. Zolpidem Siprofloksasin va zolpidemni birga qo‘llash tavsiya etilmaydi, chunki u qonda zolpidemning konsentrasiyasini oshishiga olib kelishi mumkin.

Homiladorlik va emizish davrida

Qo‘llash mumkin emas.

Transport boshqarishga ta’siri

Ftorxinolonlar, shu jumladan siprofloksasin MNT ga ta’siri oqibatida pasiyentlarning avtomobilni boshqarish va diqqatni yuqori jamlash va psixomotor reaksiyalarning tezligini talab etuvchi boshqa potensial xavfli faoliyat turlari bilan shug‘ullanish qobiliyatini izdan chiqarishi mumkin.

Dozani oshirib yuborish

Simptomlari: peroral qabul qilinganda doza oshirib yuborilganda bir nechta holatlarda buyrak parenximasiga qaytuvchan toksik ta’siri kuzatilgan. Davolash: doza oshirib yuborilganda, standart choralardan (me’dani yuvish, undan keyin chiga faollashtirilgan ko‘mirni qabul qilish kerak, ko‘p miqdorda suyuqlik yuborish, kristalluriyani oldini olish maqsadida siydikning kislotali reaksiyasini ta’minlash) tashqari buyrak funksiyasi, shu jumladan siydik rN va kislotaligini monitoring qilish, siprofloksasinni so‘rilishini pasaytiruvchi magniy- va kalsiy saqlovchi antasidlarni qabul qilish tavsiya etiladi. Gemo- yoki peritoneal dializ yordamida siprofloksasinning faqatgina oz miqdori (10% dan kamroq) chiqariladi.

Farmakodinamikasi

Siprofloksasin ftorxinolonlar guruhiga mansub keng ta’sir doirasiga ega sintetik antibakterial preparat bo‘lib hisoblanadi. Ta’sir mexanizmi Siprofloksasin in vitro sharoitda keng doiradagi grammanfiy va grammusbat mikroorganizmlarga nisbatan faollikka ega. Siprofloksasinning bakterisid ta’siri bakterial DNK replikasiyasi, transkripsiyasi, reparasiyasi va rekombinasiyasi uchun zarur bo‘lgan bakterial II tip topoizomerazalar (topoizomeraza II [DNK-giraza] va topoizomeraza IV)ni ingibisiya qilish yo‘li orqali amalga oshiriladi. Rezistentlik mexanizmlari In vitro sharoitda siprofloksasinga rezistentlik ko‘pincha bakterial topoizomeraza va DNK-girazalarning nuqtali mutasiyalari bilan bog‘liq va ko‘p bosqichli mutasiyalar orqali sekin rivojlanadi. Yakka mutasiyalar klinik chidamlilikni rivojlanishiga nisbatan ko‘proq sezuvchanlikni pasayishiga olib kelishi mumkin, ammo ko‘plab mutasiyalar asosan siprofloksasinga klinik ahamiyatli rezistentlik va xinolon qatori preparatlariga kesishgan rezistentlik rivojlanishiga olib keladi. Ko‘pgina boshqa antibakterial preparatlar kabi siprofloksasinga rezistentlik bakteriya xujayra devorining o‘tkazuvchanligini pasayishi (Pseudomonas aeruginosa holatida bo‘lgani kabi) va/yoki mikrob xujayrasidan chiqarilishni faollashishi (efflyuks) natijasida shakllanishi mumkin. Qnr genomini kodlovchi plazmidlarda chegaralanganga bog‘liq rezistentlikni rivojlanishi haqida xabar berilgan. Penisillinlar, sefalosporinlar, aminoglikozidlar, makrolidlar va tetrasiklinlarni faolsizlanishiga olib keluvchi rezistentlik mexanizmlari ehtimol siprofloksasinning antibakterial faolligini izdan chiqarmaydi. Ushbu preparatlarga rezistent mikroorganizmlar odatda siprofloksasinga sezgir. Minimal bakterial konsentrasiya (MBK) odatda minimal ingibisiya qiluvchi konsentrasiya (MIK) dan 2 martadan ko‘proqqa oshmaydi. In vitro sharoitda sezuvchanlikka tekshirish Antibiotiklarga sezuvchanlikni aniqlash bo‘yicha Yevropa qo‘mitasi (EUCAST) tomonidan tasdiqlangan siprofloksasinga sezuvchanlikni tekshirishning takrorlanuvchi mezonlari quyida jadvalda keltirilgan (1 jadval). 1 jadval. Antibakterial preparatlarga sezuvchanlikni aniqlash bo‘yicha Yevropa qo‘mitasi. Klinik sharoitlarda siprofloksasin uchun MIK ning chegaraviy ko‘rsatkichlari (mg/l) Mikroorganizm Sezgir (mg/l) Rezistent (mg/l) Enterobacteriaceae ≤ 0,5 > 1 Pseudomonas spp. ≤ 0,5 > 1 Acinetobacter spp. ≤ 1 > 1 Staphylococcus1 spp. ≤ 1 > 1 Streptococcus pneumoniae2 2 Haemophilus influenza va Moraxella catarrhalis3 ≤ 0,5 > 0,5 Neisseria gonorrhoeae ≤ 0,03 > 0,06 Neisseria meningitidis ≤ 0,03 > 0,06 Mikroorganizmlarning turlari bilan bog‘liq bo‘lmagan chegaraviy ko‘rsatkichlar4 ≤ 0,5 > 1 1Staphylococcus spp. – siprofloksasin va ofloksasin uchun chegaraviy ko‘rsatkichlar yuqori dozalarda davolash bilan bog‘liq. 2Streptococcus pneumoniaye – S. rneumoniaye ning yovvoyi tipi siprofloksasinga sezgir bo‘lib hisoblanmaydi va shuning uchun “oraliq” sezuvchanlikka ega mikroorganizmlar toifasiga kiradi. 3 “Sezgir/o‘rtacha sezgir” chegaraviy nisbatidan yuqori MIK ko‘rsatkichiga ega shtammlar juda kam xollarda uchraydi va hozirgi vaqtgacha ular haqida xabar berilmagan. Bunday koloniyalar aniqlanganda identifikasiya va antibakterial preparatlarga sezuvchanlik bo‘yicha testlarni takrorlash kerak va natijalar referent laboratoriyada kologiyalar tahlil qilinganda tasdiqlanishi kerak. Hozirgi vaqtda qo‘llanayotgan rezistentlik bo‘sag‘asidan yuqori tasdiqlangan MIK ko‘rsatkichlariga ega shtammlar uchun klinik javobning dalillari olinmaguncha ular rezistent sifatida ko‘rilishi kerak. Haemophilus spp./ Moraxella spp. – Haemophilus influenzae ning ftorxinolonlarga past sezuvchanlikka ega shtammlar aniqlanishi mumkin (siprofloksasin uchun MIK – 0,125–0,5 mg/l). Nafas yo‘llarining H. influenzaye chaqirgan infeksiyalarida rezistentlikning klinik ahamiyati dalillari mavjud emas. 4 Mikroorganizmlarning turlari bilan bog‘liq bo‘lmagan chegaraviy ko‘rsatkichlar asosan farmakokinetika/farmakodinamika ma’lumotlari asosida aniqlangan va spesifik turlar uchun MIK ni taqsimlanishiga bog‘liq emas. Ularni faqat sezuvchanlikka tekshirish tavsiya etilmaydigane turlar uchun emas, tur uchun spesifik sezuvchanlik bo‘sag‘asi aniqlanmagan turlar uchun qo‘llab bo‘ladi. Ayrim shtammlar uchun orttirilgan rezistentlikni tarqalishi geografik mintaqa va vaqt o‘tishiga qarab farq qilishi mumkin. Shuning uchun, ayniqsa og‘ir darajadagi infeksiyalarni davolaganda rezistentlik haqida mahalliy ma’lumotga ega bo‘lgan afzal. MIK ning chegaraviy ko‘rsatkichlari (mg/l) va 5 mkg siprofloksasin saqlovchi disklarni qo‘llab diffuzion test (mm) uchun klinik va laborator standartlar institutining ma’lumotlari quyidagi jadvalda keltirilgan (2 jadvalga qarang). 2 jadval. Klinik va laborator standartlar instituti. MIK uchun (mg/l) va disklar yordamida diffuzion test (mm) uchun chegaraviy ko‘rsatkichlar Mikroorganizm Sezgir Oraliq Rezistent Enterobacteriaceae 4a > 21b 16–20b 4a > 21b 16–20b 4a > 21b 16–20b 4a > 21b 16–20b 21g - - Neisseria gonorrhoeae 1d > 41d 28–40d 0,12ye > 35j 33–34j < 32j Bacillus anthracis, Yersinia pestis < 0,25a - - Francisella tularensis < 0,5z - - a Ushbu takrorlanuvchi standartni faqat Enterobacteriaceae, Pseudomonas aeruginosa shtammlari, Enterobacteriaceae, Staphylococcus spp., Enterococcus spp. va Bacillus anthracis oilasiga mansub bo‘lmagan boshqa bakteriyalar uchun 16-20 soat; Acinetobacter spp. uchun 20-24 soat; Y. pestis uchun 24 soat (yetarli darajada o‘smaganida yana 24 soat davomida inkubasiya qilish zarur) davomida 35 ± 2 °S haroratda xavo kirishi bilan inkubasiya qilinadigan bulon bilan suyultirilgan testlar, Myuller–Xintonning kation muvofiqlashtirilgan buloni (SAMNV) yordamida testlarga qo‘llab bo‘ladi. b Ushbu takrorlanuvchi standartni faqat 16-18 soat davomida 35 ± 2 °S haroratda xavo kirishi bilan inkubasiya qilinadigan Myuller–Xinton agari yordamida disklarni qo‘llab diffuzion testlarga qo‘llab bo‘ladi. v Ushbu takrorlanuvchi standartni faqat 20-24 soat davomida 35 ± 2 °S haroratda xavo kirishi bilan inkubasiya qilinadigan Haemophilus spp. uchun bulon test muhiti (NTM)ni qo‘llab Haemophilus influenzae va Haemophilus parainfluenzae bilan sezuvchanlikni aniqlash uchun disklar yordamida diffuzion testga qo‘llab bo‘ladi. g Ushbu takrorlanuvchi standartni faqat 16-18 soat davomida 35 ± 2 °S haroratda 5 % SO2 da inkubasiya qilinadigan NTM ni qo‘llab disklar yordamida diffuzion testlarga qo‘llab bo‘ladi. d Ushbu takrorlanuvchi standartni faqat 20-24 soat davomida 5 % SO2 da 36 ± 1 °S (37 °S dan oshmaydigan) haroratda gonokokkli agar va 1% o‘rnatilgan o‘stiruvchi qo‘shimchani qo‘llab sezuvchanlik testlariga (zonalar uchun disklar yordamida diffuzion testlar va MIK uchun agar eritmasi) qo‘llab bo‘ladi. ye Ushbu takrorlanuvchi standartni faqat 20-24 soat davomida 35 ± 2 °S haroratda 5 % SO2 da inkubasiya qilinadigan 5% qo‘y qonini qo‘shish bilan Myuller–Xintonning kation muvofiqlashtirilgan buloni (SAMNV) yordamida testlarga qo‘llab bo‘ladi. j Ushbu takrorlanuvchi standartni faqat 48 soat davomida 35 ± 2 °S haroratda havo kirishi bilan inkubasiya qilinadigan 2% li o‘stirish qo‘shimchasini qo‘shish bilan Myuller–Xintonning kation muvofiqlashtirilgan buloni (SAMNV) yordamida testlarga qo‘llab bo‘ladi. In vitro sharoitda siprofloksasinga sezuvchanlik Ma’lum shtammlar uchun orttirilgan rezistentlikning tarqalganligi geografik mintaqa va vaqt o‘tishiga qarab o‘zgarishi mumkin. Shuning uchun, ayniqsa og‘ir darajadagi infeksiyalarni davolaganda rezistentlik haqida mahalliy ma’lumotlarga ega bo‘lgan afzal. Agar rezistentlikning mahalliy tarqalganligi infeksiyalarning kamida bir nechta tiplari yuzasidan preparatni qo‘llashdan foyda gumonli bo‘lganida – mutaxassis bilan maslahatlashish kerak. In vitro sharoitda siprofloksasin quyidagi mikroorganizmlarning sezgir shtammlariga nisbatan yuqori faolligi namoyish qilingan: Aerob grammusbat mikroorganizmlar: Bacillus anthracis, Staphylococcus aureus (metisillinga sezgir), Staphylococcus saprophyticus, Streptococcus spp. Aerob grammanfiy mikroorganizmlar: Aeromonas spp., Moraxella catarrhalis, Brucella spp., Neisseria meningitidis, Citrobacter koseri, Pasteurella spp., Francisella tularensis, Salmonella spp., Haemophilus ducreyi, Shigella spp., Haemophilus influenzae, Vibrio spp., Legionella spp., Yersinia pestis. Anaerob mikroorganizmlar: Mobiluncus spp. Boshqa mikroorganizmlar: Chlamydia trachomatis, Chlamydia pneumoniae, Mycoplasma hominis, Mycoplasma pneumoniae. Quyidagi mikroorganizmlar uchun siprofloksasinga sezuvchanlikning o‘zgaruvchan darajasi namoyish qilingan: Acinetobacter baumannii, Burkholderia cepacia, Campylobacter spp., Citrobacter freundii, Enterococcus faecalis, Enterobacter aerogenes, Enterobacter cloacae, Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae, Klebsiella oxytoca, Morganella morganii, Neisseria gonorrhoeae, Proteus mirabilis, Proteus vulgaris, Providencia spp., Pseudomonas aeruginosa, Pseudomonas fluorescens, Serratia marcescens, Streptococcus pneumoniae, Peptostreptococcus spp., Propionibacterium acnes. Staphylococcus aureus (metisillinga rezistent), Stenotrophomonas maltophilia, Actinomyces spp., Enterococcus faecium, Listeria monocytogenes, Mycoplasma genitalium, Ureaplasma urealitycum, anaerob mikroorganizmlar (Mobiluncus spp., Peptostreptococcus spp., Propionibacterium acnes dan tashqari) siprofloksasinga tabiiy rezistentlikka ega deb hisoblanadi.

Farmakokinetikasi

So‘rilishi Siprofloksasin peroral qo‘llanilgandan keyin asosan ingichka ichakda tez so‘riladi. Qon zardobida siprofloksasinning maksimal konsentrasiyasiga 1-2 soatdan keyin erishiladi. Biokiraolishligi taxminan 70–80 % ni tashkil qiladi. Plazmadagi maksimal konsentrasiyasi (Cmax) va “konsentrasiya-vaqt” egri chizig‘i ostidagi maydon (AUC) ko‘rsatkichlari dozaga proporsional ravishda oshadi. Taqsimlanishi Siprofloksasinni qon plazmasidagi oqsillar bilan bog‘lanishi 20–30 % ni tashkil qiladi; faol modda qon plazmasida asosan ionlashmagan shaklda bo‘ladi. Siprofloksasin organizmning to‘qimalari va suyuqliklarida erkin taqsimlanadi. Organizmda taqsimlanish xajmi 2–3 l/kg ni tashkil qiladi. To‘qimalarda siprofloksasinning konsentrasiyasi qon zardobidagi konsentrasiyasidan oshadi. Biotransformasiyasi Jigarda biotransformasiyaga uchraydi. Qonda siprofloksasinning to‘rtta metabolitlari yuqori bo‘lmagan konsentrasiyalarda aniqlanishi mumkin: dietilsiprofloksasin (M1), sulfosiprofloksasin (M2), oksisiprofloksasin (M3), formilsiprofloksasin (M4), ulardan uchtasi (M1–M3) in vitro sharoitda nalidikson kislotasining antibakterial faolligiga o‘xshash antibakterial faollik namoyon qiladi. Kamroq miqdorda mavjud bo‘lgan M4 metabolitining in vitro sharoitdagi antibakterial faolligi ko‘proq norfloksasinning faolligiga mos keladi. Chiqarilishi Siprofloksasin organizmdan asosan buyraklar orqali kalavalar filtrasiyasi va kanalchalar sekresiyasi yo‘li bilan chiqariladi; ahamiyatsiz miqdori – me’da-ichak yo‘llari orqali chiqariladi. Buyrak klirensi soatiga 0,18–0,3 l/kg ni, umumiy klirensi – soatiga 0,48–0,6 l/kg ni tashkil qiladi. Yuborilayotgan dozaning taxminan 1% safro bilan chiqariladi. Safroda siprofloksasin yuqori konsentrasiyalarda mavjud bo‘ladi. Buyrak funksiyasi o‘zgarmagan bemorlarda yarim chiqarilish davri odatda 3-5 soatni tashkil qiladi. Buyrak funksiyasini buzilishida yarim chiqarilish davri uzayadi.
Manba: Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Farmatsevtika mahsulotlari xavfsizligi markazi — dori vositalari davlat reyestri, ro‘yxat raqami DV/X 11115/10/25, ro‘yxatga olingan: 31.10.2025. Qadoq rasmlari — Farmatsevtika tarmog‘ini rivojlantirish agentligi. Ma’lumot tanishish uchun, shifokor maslahatining o‘rnini bosmaydi. Sahifa yangilangan: 07.11.2026.
Homiladorlik va emizishdaMumkin emas
Bolalarga18 yoshgacha mumkin emas (alohida holatlardan tashqari)
Sut mahsulotlariSut, qatiq bilan birga ichmang
PaylarPay og‘rig‘ida darhol to‘xtating
Nima uchunDozasiKimga mumkin emasTarkibiNojo‘ya ta’sirlarBoshqa dorilar bilanNarxiAnaloglari · 33SavollarRasmiy yo‘riqnoma

Sayt pastki qismi

Kasallik.uz

Kasalliklar, ularning belgilari, sabablari, tashxis va davolash usullari haqida o'zbek va rus tillarida sodda va ishonchli ma'lumotlar.

РусскийO'zbekcha

Sayt

  • Bosh sahifa
  • Dorilar
  • Statistika
  • Maqolalar
  • Bo'limlar
  • Homiladorlik kalendari
  • Ovulyatsiya kalendari
  • O'g'il yoki qiz kalendari
  • Tana vazni indeksi
  • Kaloriya kalkulyatori
  • Bolalar uchun dori dozasi
  • Mualliflar

Loyiha

  • Biz haqimizda
  • Tahririyat
  • Tahririyat siyosati
  • Aloqa

Huquqiy ma'lumot

  • Maxfiylik siyosati
  • Foydalanish shartlari
  • Tibbiy ogohlantirish
  • Cookie siyosati

Saytdagi ma'lumotlar faqat tanishish uchun mo'ljallangan va shifokor maslahati, tashxisi yoki davolashining o'rnini bosmaydi. Sog'lig'ingiz bilan bog'liq har qanday savol bo'yicha mutaxassisga murojaat qiling. Shoshilinch holatda 103 raqamiga qo'ng'iroq qiling. Batafsil

© 2026 Kasallik.uz. Barcha huquqlar himoyalangan.

Materiallardan foydalanilganda Kasallik.uz saytiga faol havola berilishi shart.

Bosh sahifaMavzular
Dorilar