Tardiferon — temir sulfat saqlovchi temir preparati. Temir tanqisligi kamqonligini davolaydi va organizmda temir zaxirasini tiklaydi.
Temir tanqisligi kamqonligi
Kattalar, keksalar va 6 yoshdan katta bolalarda davolash.
Homiladorlikda temir tanqisligining oldini olish
Ovqat bilan yetarli temir olish imkoni bo‘lmagan homilador ayollarda.
Qancha va qanday qabul qilinadi
Rasmiy yo‘riqnoma bo‘yicha, 80 mg li tabletka (80 mg Fe2+) uchun.
Kim uchunBir martadaNecha martaSutkasiga ko‘pi bilan
Bolalar6–10 yosh
Bir martada:1 tabletka (80 mg Fe2+)
Necha marta:kuniga
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Bolalar va kattalar, keksalar10 yoshdan
Bir martada:1–2 tabletka (80–160 mg Fe2+)
Necha marta:kuniga
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Homilador ayollar (oldini olish)
Bir martada:1 tabletka (80 mg Fe2+)
Necha marta:kuniga 1 marta yoki 2 kunda 1 marta
Sutkasiga ko‘pi bilan:—
Homiladorlikning oxirgi 2 trimestrida (yoki 4-oydan boshlab).
Bolalar6 yoshgacha
Mumkin emas
Mumkin emas.
Tabletkani so‘rmang, chaynamang va og‘izda uzoq ushlamang — butunligicha suv bilan yuting (aks holda tishlar rangi o‘zgarishi va og‘izda yaralar paydo bo‘lishi mumkin).
Oshqozon ko‘tarishiga qarab ovqatdan oldin yoki ovqat paytida iching.
Kamqonlikni davolash 3 oydan 6 oygacha, temir zaxirasining kamayish darajasiga qarab; kamqonlik sababi bartaraf etilmasa, davom ettirilishi mumkin.
Samarani faqat 3 oydan keyin tekshirish maqsadga muvofiq (gemoglobin, ferritin va boshqa ko‘rsatkichlar).
Choy, qahva, qizil vino, sut va sut mahsulotlari, tuxum, butun donli mahsulotlar temir so‘rilishini kamaytiradi — ular bilan oraliq kamida 2 soat bo‘lsin.
Kimga mumkin, kimga mumkin emas
Homiladorlik Mumkin
Homilaga zararli ta’sir aniqlanmagan; zarur bo‘lsa homiladorlikda qo‘llash mumkin.
Emizish davri Mumkin
Ona sutiga juda oz o‘tadi, chaqaloqqa ta’sir kutilmaydi — emizishda qo‘llash mumkin.
Bolalar Mumkin emas
6 yoshgacha mumkin emas; 6 yoshdan yoshga mos dozada qo‘llanadi.
Keksalar va yutish qiyin bo‘lganlar Ehtiyotkorlik bilan
Tabletka nafas yo‘liga tushsa, bronxlar shilliq qavati nekrozi (yo‘tal, qon tupurish, bronx torayishi, o‘pka infeksiyasi) yuz berishi mumkin. Bunday bemorlarga faqat xavf baholangach beriladi, boshqa shakllar ko‘rib chiqiladi. Tabletka nafas yo‘liga tushgan deb gumon qilsangiz — shifokorga boring.
Haydovchilar Mumkin
Mashina haydashga deyarli ta’sir qilmaydi.
Oshqozon va jarrohlik Ehtiyotkorlik bilan
Temir sulfat tabletkalarida oshqozon yarasi va qon ketishi qayd etilgan — bunday holda suyuq shaklga o‘tish tavsiya etiladi. Buyrakning surunkali kasalligi, qandli diabet va/yoki gipertoniyasi bor va ular uchun dori ichayotgan keksa bemorlarda oshqozon-ichak melanozi kuzatilgan — jarrohga temir ichayotganingizni ayting. Yallig‘lanish bilan bog‘liq temir tanqisligi temir bilan tuzalmaydi; imkon qadar sababi ham davolanadi.
Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar
Organizmda temir ortiqchaligi, jumladan temir miqdori normal yoki yuqori kamqonliklar (talassemiya, refrakter anemiya, aplastik anemiya)
Faol modda yoki tarkibdagi boshqa moddaga yuqori sezuvchanlik
6 yoshgacha bolalar
Tarkibi
80 mg li dorining barcha moddalari, yordamchi moddalar ham
Temir sulfatta’sir qiluvchi80 mg
Maltodekstrin25 mg
Temir oksid krasniy (e172)0.191 mg
Trietiltsitrat4.1 mg
Temir oksid jeltiy (e172)0.1302 mg
Glitseril dibegenat8 mg
Titan dioksidi (e171)1.692 mg
Tozalangan suv
Mikrokristall sellyuloza38.5 mg
Talk7.8 mg
Sopolimer ammoniya metakrilata dispersionniy tipa v13.7 mg
Sopolimer ammoniya metakrilata dispersionniy tipa a5.85 mg
Sepifilm lp01022.2868 mg
Nojo‘ya ta’sirlar
Qanchalik ko‘p uchrashi bo‘yicha
Chastotasi noma’lumaniq chastota baholanmagan
qizilo‘ngach yarasi, tomoq yarasi; tabletka nafas yo‘liga tushganda bronx granulemasi yoki nekrozi, bronx torayishi (ayniqsa keksalar va yutishi qiyin bo‘lganlarda)tishlar rangi o‘zgarishi va og‘izda yaralar — tabletka chaynalsa, so‘rilsa yoki og‘izda uzoq ushlansaoshqozon yarasi va oshqozondan qon ketishi (davolash dozalarida ham)keksalarda oshqozon-ichak melanozi
Rasmiy yo‘riqnomada alohida aytilgan holatlar: tabletka nafas yo‘liga tushgan deb gumon qilinsa — shifokorga murojaat qiling; har qanday nojo‘ya ta’sir bo‘lsa — shifokor yoki farmatsevtga ayting.
Boshqa dorilar bilan birga
Inyeksiya qilinadigan temir preparatlari Birga ichilmaydi
Hushdan ketish holati yoki shok bo‘lishi mumkin.
Triyentin Birga ichilmaydi
Qonda temir kamayadi — birga ichmang.
Atsetogidroksam kislota Ehtiyotkorlik
Ikkala dorining so‘rilishi kamayadi.
Biktegravir Ehtiyotkorlik
So‘rilishi uchdan ikkiga kamayadi — biktegravirni temirdan kamida 2 soat oldin yoki ovqat bilan iching.
So‘rilishi kamayadi — birga ichmang, oraliq 2 soatdan ko‘p bo‘lsin.
Penitsillamin, qalqonsimon bez gormonlari (tiroksin), rux, stronsiy Ehtiyotkorlik
So‘rilishi kamayadi — birga ichmang, imkon qadar oraliq qoldiring (yo‘riqnomada «2 soatdan ko‘p emas» deb yozilgan).
Kalsiy Ehtiyotkorlik
Temir so‘rilishi kamayadi — temirni ovqat paytida yoki kalsiy bilan birga ichmang.
Antatsidlar, adsorbentlar va oshqozon-ichak uchun mahalliy vositalar Ehtiyotkorlik
Temir so‘rilishi kamayadi — oraliq 2 soatdan ko‘p bo‘lsin.
Sefdinir Ehtiyotkorlik
Sefdinir so‘rilishi kamayadi, najas qizg‘ish bo‘lishi mumkin — oraliq kamida 2 soat.
Ko‘p ichib qo‘ydingizmi?
Zaharlanish xavfi har kg vaznga 20 mg temirdan boshlanadi va 60 mg/kg dan yuqorida oshadi. Avval qorin og‘rig‘i, ko‘ngil aynishi, qusish, ich ketishi va qon ketishi (qon aralash qusish, qora najas); keyin vaqtincha yengillashish; so‘ng qon kislotaliligi oshishi, qon ivishi buzilishi, bosim tushishi, buyrak zararlanishi, letargiya, tutqanoqli koma va shok; jigar zararlanishi; keyinroq oshqozon-ichak torayishi mumkin. Davolash imkon qadar tez boshlanadi: bemor qattiq kuzatiladi, shok, suvsizlanish va kislota-ishqor buzilishlari ixtisoslashgan bo‘limda tuzatiladi; ichakda ko‘p tabletka bo‘lsa, ichak polietilenglikol eritmasi bilan yuvilishi mumkin; og‘ir zaharlanishda temirni bog‘lovchi deferoksamin qo‘llanadi.
Butunligicha suv bilan yuting, chaynamang va so‘rmang. Ovqatdan oldin yoki ovqat paytida, oshqozon ko‘tarishiga qarab.
Tardiferonni necha oy ichish kerak?
Kamqonlikda 3 oydan 6 oygacha. Samarani 3 oydan keyin tahlil bilan tekshirish kerak.
Bolaga Tardiferon berish mumkinmi?
6 yoshdan: 6–10 yoshda kuniga 1 tabletka, 10 yoshdan kuniga 1–2 tabletka. 6 yoshgacha mumkin emas.
Homiladorlikda Tardiferon ichsa bo‘ladimi?
Ha, zarur bo‘lsa. Oldini olish uchun kuniga yoki 2 kunda 1 tabletka, oxirgi 2 trimestrda (yoki 4-oydan).
Tardiferonni choy yoki sut bilan ichsa bo‘ladimi?
Yo‘q. Choy, qahva, sut mahsulotlari, tuxum va butun donli mahsulotlar temir so‘rilishini kamaytiradi — oraliq kamida 2 soat bo‘lsin.
Rasmiy yo‘riqnoma
Rasmiy yo‘riqnomaning to‘liq matni
Tavsifi
To‘q sariq-pushti rangli, qobiq bilan qoplangan dumaloq tabletkalar.
Qo‘llanilishi
Tardiferon® kattalar shu jumladan keksalar uchun va 6 yoshdan katta bolalarda qo‘llaniladi. - Temir tanqisligi anemiyasini davolash. - Homilador ayollarda oziq-ovqat orqali temirni yetarli darajada iste’mol qilish imkoni bo‘lmaganda temir tanqisligini profilaktik davolash.
Qo‘llash usuli va dozalari
Tardiferon® kattalar shu jumladan keksalar uchun va 6 yoshdan katta bolalarda qo‘llaniladi. Davolash: 6 yoshdan 10 yoshgacha bo‘lgan bolalar: kuniga 1 tabletkadan (80 mg Fe 2+ ga ekvivalent). 10 yoshdan boshlab bolalar va kattalar shu jumladan keksalar uchun: kuniga 1-2 tabletkadan (80-160 mg Fe 2+ ga ekvivalent). Davolashning davomiyligi: Davolashning davomiyligi anemiyani bartaraf etish va kattalardagi temir zaxiralarini tiklash uchun yetarli bo‘lishi kerak. Temir tanqisligi anemiyasi: 3 oydan 6 oygacha, temir zaxiralari tugashining darajasiga qarab; agar anemiya sababi nazorat qilinmasa, davolanishni davom ettirish mumkin. Profilaktik davolash: Homilador ayollar: kuniga 1 tabletkadan (80 mg Fe 2+ ga ekvivalent) yoki homiladorlikning so‘nggi 2 uch oyligida (yoki 4-oydan boshlab) har 2 kunda. Qo‘llash usuli: Ichga qabul qilish uchun. Tabletkalarni eritmaslik, chaynamaslik yoki og‘izda uzoq vaqt ushlab turmaslik lozim, ularni suv bilan butunligicha yutib yuborish lozim. Me’da-ichak yo‘llarining o’zlashtiraolishiga qarab tabletkalarni ovqatdan oldin yoki ovqat bilan birga qabul qilish lozim ("O‘zaro ta’sirning boshqa shakllari" bo‘limida ko‘rsatilgan maxsus oziq-ovqat mahsulotlaridan tashqari).
Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar
- Organizmda temirning ortiqchaligi, xususan, talassemiya, refrakter anemiya yoki aplastik anemiya kabi temir darajasi normal yoki yuqori bo‘lgan anemiya. - Preparatning faol moddasiga yoki "Tarkibi" bo‘limida ko‘rsatilgan har qanday komponentlariga yuqori sezuvchanlik. - 6 yoshdan kichik bolalarda qo’llash mumkin emas.
Nojo‘ya ta’sirlar
Quyidagi jadvalda 1051 nafar patsiyent ishtirok etgan, ulardan 649 nafari Tardiferon® ni qabul qilgan, va ularga nisbatan preparatni qo‘llash bilan sababiy bog‘liqlikni istisno qilib bo‘lmaydigan yettita klinik tadqiqotda kuzatilgan, shuningdek, postmarketing tajribasi chog‘ida yoki adabiyotda kuzatilgan nojo‘ya reaksiyalar ro‘yxati keltirilgan. Nojo‘ya ta’sirlar MedDRA organ tizimlari tasnifiga ko‘ra keltirilgan va quyidagi tez-tezligiga muvofiq ko‘rsatilgan: juda tez-tez (≥1/10), tez-tez (≥1/100, <1/10), tez-tez emas (≥ 1/1,000, <1/100), kamdan hollarda (≥ 10,000, <1/1,000), juda kam hollarda (<1/10, 000), tez-tezligi noma’lum (mavjud ma’lumotlar bo‘yicha baholab bo‘lmaydi). * Patsiyentlar, ayniqsa keksa patsiyentlar va yutishga qiyinaladigan patsiyentlar ham qizilo‘ngach (qizilo‘ngach yarasi), tomoq yarasi, bronxial granulema va/yoki bronxial nekroz xavfiga duchor bo‘lishlari mumkin, bular tarkibida temir sulfati bo‘lgan tabletkalardan nafas olganda bronxostenozga olib kelishi mumkin ("Maxsus ko‘rsatmalar va qo‘llashda ehtiyot choralari" bo‘limiga qarang). ** Tishlarning rangini o‘zgarishi va og‘izdagi yaralar: noto‘g‘ri qo‘llanilganda, tabletkalar chaynalgan, so‘rilgan yoki og‘izda uzoq vaqt ushlab turilganda. *** Adabiyotdagi ma’lumotlarga ko‘ra, terapevtik dozalarni qo‘llash paytida ham temir sulfati tabletkalarini qabul qilgan patsiyentlarda me’da yarasi va me’dadan qon ketishining jiddiy holatlari qayd etilgan. Shubhali nojo‘ya reaksiyalar haqida xabar berish: Agar sizda biron bir nojo‘ya ta’sir paydo bo‘lsa, shifokor yoki farmatsevtga xabar bering. Bunga ushbu yo‘riqnomada ko‘rsatilmagan barcha ehtimolli nojo‘ya ta’sirlar ham kiradi. Shuningdek, siz nojo‘ya ta’sir to‘g‘risidagi hisobotni to‘g‘ridan-to‘g‘ri davlat hisobot tizimi orqali berishingiz mumkin. Nojo‘ya ta’siri haqida xabar berib, siz ushbu dori vositasining xavfsizligi haqida ko‘proq ma’lumot olishga yordam berasiz.
Maxsus ko‘rsatmalar
Samaradorlikni nazorat qilish faqat davolash boshlanganidan 3 oy o‘tgandan keyin maqsadga muvofiq bo‘ladi: ushbu nazoratga anemiyani tuzatish (gemoglobin, o‘rtacha korpuskulyar hajm) va temir zaxiralarini tiklash (zardobdagi ferritin, qon zardobida transferrin reueptorlari va transferrinning to‘yinganlik koeffitsiyenti) kirishi kerak. Yallig‘lanish sindromi bilan bog‘liq temir tanqisligi temir terapiyasi bilan tuzatilmaydi. Temir bilan davolash, iloji boricha, sababni davolash bilan birlashtirilishi kerak. Nafas yo‘llariga temir sulfati tabletkalarining tushishi bronxlar shilliq qavatining nekrozini keltirib chiqarishi mumkin, bu esa yo‘tal, qon tupurish, bronxial stenoz va/yoki o‘pka infeksiyasiga olib kelishi mumkin (hatto ingalyatsiya ushbu simptomlar paydo bo‘lishidan bir necha kun/oy oldin amalga oshirilgan bo‘lsa ham). Keksa yoshdagi patsiyentlar va yutish qobiliyatining buzilishi bo‘lgan patsiyentlar tarkibida temir sulfati bo‘lgan tabletkalarni faqat har bir patsiyentga xos bo‘lgan nafas olish xavfini sinchkovlik bilan baholagandan so‘ng qabul qilishlari mumkin. Muqobil dori shakllaridan foydalanishni ko‘rib chiqish lozim. Agar ingalyatsiyaga shubha bo‘lsa, patsiyentlar shifokorga murojaat qilishlari kerak ("Nojo‘ya ta’sirlari" bo‘limiga qarang). Adabiy ma’lumotlarga ko‘ra, me’da-ichak melanozi (psevdomelanoz / melanoz) holatlari temir preparatlarini qabul qiladigan va surunkali buyrak kasalligi, diabet va/yoki gipertoniya bilan og‘rigan keksa patsiyentlarda, shuningdek, ushbu kasalliklarni davolash uchun bir qator dori preparatlarini qabul qilishda kuzatilgan. Ushbu xavfni hisobga olgan holda, jarrohga temir preparatlarini qabul qilishni davom ettirayotgani to‘g‘risida xabar berish tavsiya etiladi ("Nojo‘ya ta’sirlari" bo‘limiga qarang). Adabiy ma’lumotlarga ko‘ra, temir sulfati tabletkalarini qabul qilgan patsiyentlarda me’da yarasi va me’dadan qon ketish holatlari qayd etilgan. Bunday holda, temir sulfatining suyuq shakliga o‘tish tavsiya etiladi ("Nojo‘ya ta’sirlari" bo‘limiga qarang). Og‘izda yaralar paydo bo‘lishi va tishlar bo‘yalishi xavfi tufayli tabletkalarni eritmaslik, chaynamaslik yoki og‘izda uzoq vaqt ushlab turmaslik kerak, ularni suv bilan butunligicha yutish lozim. Mazkur dori preparatining tarkibida bitta tabletkaga 1 mmoldan kam (23 mg) natriy to‘g‘ri keladi, ya’ni tarkibida deyarli natriy yo‘q.
Boshqa dorilar bilan o‘zaro ta’siri
Istalmagan majmualar: • Temir tuzlari (inyeksiya shakllari) Temirning kompleks shaklidan tez chiqarilishi va siderofilinning tez to‘yinishi tufayli lipotimiya yoki hattoki shok. Inobatga olinishi kerak bo‘lgan majmua: • Asetogidroksam kislotasi Temirni xelatlash orqali ikkala dori preparatining me’da-ichakda so‘rilishini kamaytiradi. Qo‘llashda maxsus ehtiyot choralarini talab qiladigan majmualar: • Biktegravir Ikkala preparatni bir vaqtda qabul qilishda yoki och qoringa qabul qilishda me’da-ichakda biktegravir so‘rilishining uchdan ikki qismiga pasayishi. Biktegravirni temir tuzlarini qabul qilishdan kamida 2 soat oldin yoki ovqat bilan birga qabul qilish lozim. • Bisfosfonatlar Yomon so‘riladigan komplekslarning shakllanishi tufayli bifosfonatlar me’da-ichakda so‘rilishining pasayishi. Bifosfonatlar bilan bir vaqtda temir tuzlarini qabul qilmang (iloji bo‘lsa, bifosfonatga qarab 30 daqiqadan 2 soatgacha oraliq qoldiring). • Siklinlar (ichga qabul qilish uchun) Siklinlar va temirning me’da-ichakda so‘rilishini pasayishi. Temir tuzlarini siklinlar bilan bir vaqtda qabul qilmang (iloji bo‘lsa, 2 soatdan ortiq oraliq qoldiring). • Ftorxinolonlar Ftorxinolonlarning me’da-ichakda so‘rilishini pasayishi. Temir tuzlarini ftorxinolonlar bilan bir vaqtda qabul qilmang (iloji bo‘lsa, 2 soatdan ortiq oraliq qoldiring). • Penitsillamin Penitsillaminning me’da-ichakda so‘rilishini pasayishi. Temir tuzlarini penitsillamin bilan bir vaqtda qabul qilmang (iloji bo‘lsa, 2 soatdan ortiq bo‘lmagan oraliq qoldiring). • Entakapon Entakapon tomonidan temir xelatlanishi hisobi entakapon va temirning me’da-ichakda so‘rilishini pasayishi. Temir tuzlarini entakapon bilan bir vaqtda qabul qilmang (iloji bo‘lsa, 2 soatdan ortiq oraliq qoldiring). • Qalqonsimon bez gormonlari Tiroksinning me’da-ichakda so‘rilishini pasayishi. Temir preparatlari bilan bir vaqtda qalqonsimon bez gormonlarini qabul qilmang (iloji bo‘lsa, 2 soatdan ortiq bo‘lmagan oraliq qoldiring). • Kalsiy Temir tuzlarining me’da-ichakda so‘rilishini pasayishi. Temir tuzlarini ovqatlanish paytida yoki kalsiy bilan birga qabul qilmang. • Rux va Stronsiy Temirni qabul qilish natijasida sink yoki stronsiyning me’da-ichakda so‘rilishini pasayishi. Temir tuzlarini sink yoki stronsiy bilan bir vaqtda qabul qilmang (iloji bo‘lsa, 2 soatdan ortiq bo‘lmagan oraliq qoldiring). • Metildopa va Levodopa Metilodopa va levodopaning me’da-ichakda so‘rilishini pasayishi. Temir tuzlarini metildopa yoki levodopa bilan bir vaqtda qabul qilmang (iloji bo‘lsa, 2 soatdan ortiq oraliq qoldiring). • Me’da-ichak yo‘llari kasalliklarini davolash uchun mahalliy vositalar, antatsidlar va adsorbentlar Temir tuzlarining me’da-ichakda so‘rilishini pasayishi. Ehtiyot chorasi sifatida me’da-ichak yo‘llari kasalliklarini davolash uchun mo‘ljallangan mahalliy vositalarni va antatsidlarni temir tuzlari bilan bir vaqtda qabul qilmaslik lozim (iloji bo‘lsa, 2 soatdan ortiq oraliq qoldiring). • Integraza ingibitorlari Integraza ingibitorlarining me’da-ichakda so‘rilishini pasayishi. Temir tuzlarini antiretrovirusli preparatlar bilan bir vaqtda qabul qilmang (iloji bo‘lsa, 2 soatdan ortiq oraliq qoldiring). • Triyentin Zardobdagi temir konsentratsiyasining pasayishi. Triyentinni temir tuzlari bilan bir vaqtda qabul qilmang. • Sefdinir Me’da-ichak yo‘llarida sefdinir so‘rilishining pasayishi va qizg‘ish najasning paydo bo‘lishi temir ionlari va sefdinir yoki uning metabolitlaridan biri o‘rtasida so‘rilmaydigan kompleks hosil bo‘lishi natijasida yuzaga kelishi mumkin. Ikkala preparatlar bir vaqtning o‘zida qabul qilinganda, ularning har birini qabul qilish o‘rtasida kamida 2 soat o‘tishi kerak. Patsiyent najasning qizg‘ish rangi paydo bo‘lishi yuzasidan kuzatuv ostida bo‘lishi kerak. O‘zaro ta’sirning boshqa shakllari: - Fitin kislotalari (donli boshoqlilar), polifenollar (choy, qahva, qizil sharob), kalsiy (sut, sut mahsulotlari) va ba’zi oqsillar (tuxum) sezilarli darajada temirning so‘rilishini bostiradi. Temir tuzlari va ushbu mahsulotlarni qabul qilish o‘rtasida oraliq qoldiring (kamida 2 soat).
Homiladorlik va emizish davrida
Homiladorlik Homiladorlikning birinchi trimestrida temir preparatlarini qo‘llash to‘g‘risidagi ma’lumotlar cheklangan, ammo rivojlanish nuqsonlari paydo bo‘lgani haqida hech qanday holat qayd etilmagan. Ikkinchi va uchinchi trimestrlarda homilador ayollarda temir preparatlarini qo‘llash bo‘yicha juda ko‘p bibliografik ma’lumotlar mavjud (1000 dan ortiq homiladorlik), ular feto-/neonatal toksiklikni ko‘rsatmaydi. Klinik tadqiqotlarning ma’lumotlari homiladorlik paytida temir preparatlarining tug‘ilishdagi vaznga, muddatidan ilgari tug‘ilishga va neonatal o‘limga ta’siri yo‘qligini ko‘rsatadi. Demak, homiladorlik paytida Tardiferon® zarur bo‘lganda qo‘llanilishi mumkin. Laktatsiya davri Temir ona sutida oz miqdorda mavjud bo‘ladi. Uning konsentratsiyasi ona iste’mol qiladigan temir miqdori bilan bog‘liq emas. demak, yangi tug‘ilgan chaqaloqlar yoki emizikli yoshdagi bolalarga hech qanday ta’siri kutilmaydi. Tardiferon®ni emizish paytida qo‘llash mumkin. Fertillik Hayvonlardagi tadqiqotlar erkak va ayolning fertilligiga qandaydir ta’sirini ko‘rsatmadi.
Transport boshqarishga ta’siri
Tardiferon® transport vositalarini boshqarish va murakkab mexanizmlardan foydalanish qobiliyatiga deyarli ta’sir qilmaydi.
Dozani oshirib yuborish
Temir dozasini oshirib yuborish sababli toksiklik xavfi 20 mg/kg elementar temir dozasidan boshlanadi va 60 mg/kg va undan yuqori dozada ortadi. Simptomlari Temir bilan zaharlanish ketma-ket 5 simptomatik bosqichda rivojlanadi: • Me’da-ichak yo‘llari shilliq qavatining ta’sirlanish xususiyati belgilarini o‘z ichiga olgan me’da-ichak bosqichi, aksariyat hollarda nekrozga olib kelishi mumkin bo‘lgan qorin og‘rig‘i, ko‘ngil aynishi, qusish, diareya va qon ketish (gematemezis, melena) bilan kuzatiladi. • Me’da-ichak simptomlarini barqarorlashtirish bilan klinik yashirin bosqich. • Anion oraliq, koagulopatiya va gemodinamik beqarorlik (gipovolemiya, gipotenziya) bilan organ gipoperfuziyasi (buyrakning o‘tkir shikastlanishi, letargiya va koma, ko‘pincha tutqanoqli) bilan boshlanadigan metabolik atsidozli tizimli bosqich shokka olib kelishi mumkin. • Transaminazalarning oshishidan koagulopatiya va jigar ensefalopatiyasiga qadar o‘zgarishi mumkin bo‘lgan gepatotoksiklik bosqichi. • Zaharlanish simptomlari pasayganda ham, me’da-ichak yo‘llaridagi yaralarning bitishi bilan bog‘liq me’da-ichak stenozi kuzatilishi mumkin. Shuning uchun ogohlantirish belgilarining paydo bo‘lishini diqqat bilan kuzatib borish tavsiya etiladi. Tashxis birinchi navbatda klinik belgilarga bog‘liq va qon zardobidagi temirning yuqori darajasi va agar kerak bo‘lsa, qorin bo‘shlig‘i rentgenografiyasi (me’da-ichak yo‘llarida tabletkalar borligini tasdiqlash uchun) bilan tasdiqlanadi. Davolash Davolashni imkon qadar tezroq boshlash lozim: • Simptomatik davolash: Patsiyent sinchkov kuzatuv ostida bo‘lishi kerak. Shok, suvsizlanish va kislota-ishqorlik muvozanatidagi og‘ishlarni ixtisoslashtirilgan bo‘limlardagi mavjud amaliyotga muvofiq bartaraf etish lozim (patsiyentning nafas olishini, qon hajmini, suv va elektrolitlar muvozanatini va patsiyentning diurezini saqlab turish) • Me’da-ichak yo‘llarining dekontaminatsiyasi: ushbu usul ba’zi bir o‘ziga xos vaziyatlarda ixtisoslashtirilgan sharoitlarda ko‘rib chiqilishi mumkin, ammo muntazam ravishda qo‘llanilmasligi kerak. Xususan, agar simptomlari bo‘lgan patsiyentning me’da-ichak yo‘llarida rentgen tasvirida ko‘rinadigan temir tabletkalari yoki ularning toshlari ko‘p bo‘lsa, ichakni polietilenglikol eritmasi bilan sug‘orish ko‘rib chiqilishi mumkin. Bunday holda, sug‘orish suv toza bo‘lguncha amalga oshirilishi lozim. • Temir bilan xelat terapiyasi: qon zardobidagi temir konsentratsiyasiga va simptomlarning og‘irligiga yoki turg‘unligiga qarab, og‘ir zaharlanishda xelatlovchi preparatni qo‘llash tavsiya etiladi. Asosiy terapevtik protokol deferoksamin hisoblanadi. Batafsil ma’lumotni deferoksamin uchun SmPC-dan ko‘ring.
Farmakodinamikasi
Tardiferon® - bu anemiyaga qarshi preparat. Temir asosiy fiziologik rol o‘ynaydigan va kislorod tashish, ATF ishlab chiqarish, DNK sintezi va elektronlarni tashish kabi ko‘plab funksiyalar uchun zarur bo‘lgan muhim mineral modda hisoblanadi. Ta’sir etish mexanizmi: Temir gemning markaziy atomi hisoblanadi. Gem gemoglobinning komponenti bo‘lib, eritropoez uchun ham zarur hisoblanadi. Farmakodinamik samaralari: Temir boshqa minerallardan shunisi bilan farq qiladiki, uni odam organizmidagi muvozanati faqat uning so‘rilishi bilan tartibga solinadi, chunki uning chiqarilishining fiziologik mexanizmi yo‘q. Temir sulfatining (FeSO4) so‘rilishi ingichka ichakning proksimal qismida (o‘n ikki barmoqli ichak va och ichakning proksimal qismi) temir tashuvchisi (DMT1) yordamida amalga oshiriladi.
Farmakokinetikasi
So‘rilishi Temirning so‘rilishi asosan o‘n ikki barmoqli ichak va och ichakning proksimal qismida sodir bo‘ladigan faol jarayon hisoblanadi. Temir sulfati va yordamchi moddalarning majmuasi temirning doimiy va progressiv ravishda ajralib chiqishiga imkon beradi. Temir zaxiralari tugaganda so‘rilishi kuchayadi va temir zaxiralari yetarli bo‘lganda kamayadi. Ba’zi oziq-ovqat yoki ichimliklar, shuningdek, bir vaqtning o‘zida ba’zi dori preparatlarini qabul qilishda Temirning so‘rilishi buzilishi mumkin. ("Dorilarning o‘zaro ta’siri" bo‘limiga qarang). Taqsimlanishi Organizmda temir zaxiralari asosan suyak iligi (eritroblastlar), eritrotsitlar, jigar va taloqda uchraydi. Qonda temir transferrin tomonidan asosan suyak iligiga yetkaziladi, u yerda temir gemoglobinga qo‘shiladi. Biotransformatsiyasi Temir - bu metabolizmga uchramaydigan metall ioni. Chiqarilishi Temirni chiqarishning faol mexanizmi yo‘q. Sog‘lom odamlarda temirning o‘rtacha chiqarilishi kuniga 0,8-1 mg ni tashkil qiladi. Temir asosan me’da-ichak yo‘llaridan (enterotsitlarning deskvamatsiyasi, eritrotsitlarning ekstravazatsiyasi tufayli gemning degradatsiyasi) siydik-tanosil tizimi va teri orqali chiqariladi. Ovqat hazm qilish tizimidagi har qanday ortiqcha temir najas bilan chiqariladi.
Manba: Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Farmatsevtika mahsulotlari xavfsizligi markazi — dori vositalari davlat reyestri, ro‘yxat raqami DV/X 00731/09/20, ro‘yxatga olingan: 18.03.2026. Qadoq rasmlari — Farmatsevtika tarmog‘ini rivojlantirish agentligi. Ma’lumot tanishish uchun, shifokor maslahatining o‘rnini bosmaydi. Sahifa yangilangan: .