Kordaron — tarkibida amiodaron bo‘lgan aritmiyaga qarshi dori. Yurak ritmining xavfli buzilishlarini oldini oladi va davolaydi. Faqat shifokor buyrug‘i va EKG nazorati bilan qo‘llanadi.
Qorinchalar ritmi buzilishi
Hayot uchun xavfli qorinchalar taxikardiyasi (davolash shifoxonada boshlanadi), EKG da tasdiqlangan og‘ir qorinchalar taxikardiyasi va qorinchalar fibrillyatsiyasining qaytalanishini oldini olish.
Supraventrikulyar taxikardiya va WPW
Boshqa davolash yordam bermaganda yoki mumkin bo‘lmaganda supraventrikulyar taxikardiya qaytalanishini oldini olish; Volf-Parkinson-Uayt sindromida ritm buzilishlarining oldini olish.
Bo‘lmachalar fibrillyatsiyasi va titrashi
Yurak urish sonini kamaytirish yoki normal (sinus) ritmni tiklash. Yurak ishemik kasalligi va chap qorincha faoliyati buzilganda ham qo‘llanishi mumkin.
Yurak yetishmovchiligida o‘limning oldini olish
Og‘ir yurak yetishmovchiligi (chap qorincha otish fraksiyasi 40% dan past) yoki yaqinda infarkt o‘tkazgan, yuqori xavfli bemorlarda aritmiyadan o‘limni, jumladan to‘satdan o‘limni oldini olish.
Qancha va qanday qabul qilinadi
Rasmiy yo‘riqnoma bo‘yicha, Kordaron 200 mg li tabletka uchun. Dozalar faqat kattalar uchun.
Kim uchunBir martadaNecha martaSutkasiga ko‘pi bilan
Kattalar — boshlang‘ich (to‘yintiruvchi) doza
Bir martada:—
Necha marta:8–10 kun
Sutkasiga ko‘pi bilan:3 tabletka (600 mg)
Ba’zan boshida qisqa muddat va faqat EKG nazoratida sutkasiga 4 yoki 5 tabletka berilishi mumkin.
Kattalar — qo‘llab-quvvatlovchi doza
Bir martada:—
Necha marta:—
Sutkasiga ko‘pi bilan:½ tabletkadan (yoki har ikkinchi kuni 1 tabletka) har kuni 2 tabletkagacha
Eng kichik samarali doza tanlanadi. Davolash davomida muntazam EKG.
Bolalar18 yoshgacha
Mumkin emas
Samaradorlik va xavfsizlik aniqlanmagan.
Ichish uchun.
Buyrak yetishmovchiligida dozani o‘zgartirish shart emas, ammo klinik tajriba yo‘q. Jigar yetishmovchiligida tajriba yo‘q.
Keksalarga alohida ehtiyotkorlik bilan.
Davolashdan oldin EKG va qondagi kaliy tekshiriladi; davomida — EKG, transaminazalar, qalqonsimon bez (TTG) nazorati. Qalqonsimon bez nazorati to‘xtatgandan keyin ham bir necha oy davom etadi.
Kardiostimulyator yoki implantatsiya qilingan defibrillyator bo‘lsa, davolashdan oldin va davomida qurilma ishlashi tekshiriladi.
Operatsiya oldidan anesteziologga Kordaron ichayotganingizni ayting.
Kimga mumkin, kimga mumkin emas
Homiladorlik Mumkin emas
Mumkin emas (foyda xavfdan ustun bo‘lgan alohida holatlardan tashqari). Ayniqsa 2–3 uch oylikda va tug‘ruq oldidan chaqaloqda yurak sekin urishi, QT uzayishi va homila qalqonsimon bezi buzilishi xavfi bor.
Emizish davri Mumkin emas
Mumkin emas: amiodaron ona sutiga ko‘p miqdorda o‘tadi.
Bolalar Mumkin emas
18 yoshgacha mumkin emas — samaradorlik va xavfsizlik aniqlanmagan.
Yurak Ehtiyotkorlik bilan
Yurak sekin urishi va ritm buzilishlari bo‘lishi mumkin. 2–3 darajali AV blokada, sinoatrial yoki ikki tutamli blokadada dori to‘xtatiladi. Keksalarda yurak urishi sezilarli sekinlashishi mumkin. Gepatit C ga qarshi sofosbuvir bilan birga og‘ir bradikardiya xavfi — tavsiya etilmaydi.
Qalqonsimon bez Ehtiyotkorlik bilan
Tarkibida yod bor. Qalqonsimon bez faoliyati pasayishi (vazn ortishi, sovuqqa chidamaslik, sustlik, yurak juda sekin urishi) yoki oshishi (vazn yo‘qotish, aritmiya, stenokardiya) mumkin — davolash paytida va to‘xtatgandan keyin bir necha oy. Qalqonsimon bez faoliyati buzilganda mumkin emas.
O‘pka Ehtiyotkorlik bilan
Hansirash (nafas qisishi) xurujlari yoki quruq yo‘tal o‘pkaga zaharli ta’sir (masalan, interstitsial pnevmonit) bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin. Jismoniy zo‘riqishdan keyingi hansirash yagona belgi bo‘lsa yoki umumiy holat yomonlashsa (holsizlik, vazn yo‘qotish, isitma) — ko‘krak qafasi tekshiruvi (flyuorografiya) o‘tkaziladi va davolashni davom ettirish masalasi ko‘rib chiqiladi. Erta to‘xtatilsa, pnevmonit ko‘pincha qaytadi.
Jigar Ehtiyotkorlik bilan
Jigar faoliyati muntazam tekshiriladi. Transaminazalar normadan 3 baravardan ko‘p oshsa, doza kamaytiriladi yoki dori to‘xtatiladi. O‘tkir va surunkali jigar zararlanishi, ba’zan o‘lim bilan, kuzatilgan.
Quyosh va teri Ehtiyotkorlik bilan
Davolanish paytida quyosh va ultrabinafsha nurlardan saqlaning. Teri kulrang yoki ko‘kimtir rangga kirishi mumkin. Tez avj oluvchi toshma (ko‘pincha pufakchali) yoki shilliq qavatlar zararlanishi bo‘lsa, dori darhol to‘xtatiladi.
Ko‘z Ehtiyotkorlik bilan
Ko‘rish xiralashsa yoki pasaysa — tezda to‘liq ko‘z tekshiruvi. Ko‘rish nervi zararlansa, ko‘rlik xavfi tufayli dori to‘xtatiladi.
Yurak ko‘chirib o‘tkazish Ehtiyotkorlik bilan
Yurak ko‘chirib o‘tkazishdan oldin amiodaron ichish ko‘chirilgan yurak faoliyatining erta buzilishi (24 soat ichida) xavfini oshiradi. Yurak ko‘chirish navbatidagi bemorlarda boshqa aritmiyaga qarshi dorini imkon qadar erta ko‘rib chiqish kerak.
Laktoza Ehtiyotkorlik bilan
Tabletkada 71 mg laktoza monogidrat bor — irsiy laktoza yoki galaktozani ko‘tara olmaslik, glyukoza-galaktoza malabsorbsiyasida ichmang.
Haydovchilar Ehtiyotkorlik bilan
Ko‘rish buzilishi paydo bo‘lsa, mashina haydash qobiliyati yomonlashishi mumkin.
Keksalar Ehtiyotkorlik bilan
Ma’lumotlar yetarli emas — alohida ehtiyotkorlik bilan.
Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar
Yodga, amiodaronga yoki tabletkaning boshqa moddalariga yuqori sezuvchanlik
Homiladorlik (alohida holatlardan tashqari), emizish davri
«Piruet» turidagi taxikardiya chaqiruvchi dorilar bilan birga: Ia sinf (xinidin, gidroxinidin, dizopiramid), III sinf (sotalol, dofetilid, ibutilid) antiaritmiklar, sultoprid, bepridil, sizaprid, difemanil, vena ichiga eritromitsin, mizolastin, moksifloksatsin, vena ichiga vinkamin
18 yoshgacha
Tarkibi
200 mg li dorining barcha moddalari, yordamchi moddalar ham
Amiodarona gidroxloridta’sir qiluvchi200 mg
Makkajo‘xori kraxmali66 mg
Laktoza monogidrat 200 mesh71 mg
Magniy stearat4.6 mg
Povidon k-90f6 mg
Kremniy oksid kolloidniy suvsiz2.4 mg
Nojo‘ya ta’sirlar
Qanchalik ko‘p uchrashi bo‘yicha
Juda tez-tez10 kishidan 1 tadan ko‘p
ko‘z shox pardasida mayda cho‘kmalar (dori to‘xtatilgach to‘liq yo‘qoladi; juda kamdan-kam yorug‘da rangli halqa yoki tuman ko‘rinishi)quyoshga sezuvchanliktransaminazalarning o‘rtacha oshishi (1,5–3 baravar)ko‘ngil aynishi, qusish, ta’m buzilishi — odatda boshida, doza kamaytirilganda o‘tadi
Tez-tez100 kishidan 1 tadan 10 tagacha
terining kulrang yoki ko‘kimtir tusga kirishi (to‘xtatilgach sekin yo‘qoladi)qalqonsimon bez faoliyati pasayishi yoki oshishi (ba’zan o‘lim bilan)o‘pkaga zaharli ta’sir: pnevmonit, fibroz, plevrit, obliteratsiyalovchi bronxiolit (ba’zan o‘lim bilan)titroq va boshqa ekstrapiramidal belgilar, qo‘rqinchli tushlar, uyqu buzilishio‘tkir jigar zararlanishi, sariqlik, jigar yetishmovchiligi (ba’zan o‘lim bilan)dozaga bog‘liq yurak sekin urishi
Ba’zan1000 kishidan 1 tadan 100 tagacha
periferik nevropatiya va/yoki miopatiya (odatda qaytadi)aritmiya paydo bo‘lishi yoki kuchayishi (ba’zan yurak to‘xtashi bilan), o‘tkazuvchanlik buzilishlari (sinoatrial, atrioventrikulyar blokada)
Juda kam10 000 kishidan 1 tadan kam
ko‘rish nervi nevropatiyasi/nevriti, ko‘rlikkacha ko‘rish pasayishinur terapiyasida teri qizarishi, toshma, eksfoliativ dermatit, soch to‘kilishiantidiuretik gormon noto‘g‘ri ajralishi sindromiog‘ir nafas yetishmovchiligi yoki astmada bronxospazm; o‘tkir respirator distress-sindrom (ko‘pincha operatsiyadan keyin, ba’zan o‘lim bilan)miyacha ataksiyasi, xavfsiz kalla ichi bosimi oshishi, bosh og‘rig‘isurunkali jigar yetishmovchiligi (psevdoalkogol gepatit, sirroz)kuchli bradikardiya yoki sinus tuguni to‘xtashi (keksalar, sinus tuguni buzilishi)epididimit, impotensiya; vaskulit; qonda kreatinin oshishitrombotsitopeniya, gemolitik va aplastik kamqonlik
Chastotasi noma’lumaniq chastota baholanmagan
ekzema, eshakemi, og‘ir teri reaksiyalari (TEN, Stivens-Jonson sindromi, pufakchali dermatit, DRESS)o‘pkadan qon ketishiparkinsonizm, hid sezish buzilishi; alahsirash, hushning chalkashishi, gallyutsinatsiyalar«piruet» turidagi taxikardiyapankreatit, og‘iz qurishi, ich qotishi, ishtaha pasayishiqizil yugurikka o‘xshash sindrom, jinsiy mayl pasayishiKvinke shishi, anafilaktik reaksiya va shokgranulema, jumladan suyak ko‘migidayurak ko‘chirib o‘tkazilgandan keyin 24 soat ichida transplantat faoliyati buzilishi
Rasmiy yo‘riqnomada alohida aytilgan holatlar: yuqoridagi belgilarga o‘xshash holat paydo bo‘lsa — darhol davolovchi shifokorga murojaat qiling; tez avj oluvchi teri toshmasi (ko‘pincha pufakchali) yoki shilliq qavat zararlanishi — darhol to‘xtatiladi; ko‘rish nervi nevropatiyasi yoki nevriti — dori to‘xtatiladi; yurak juda sekin urishi va yurak blokadasi belgilari (gepatit C ga qarshi dorilar bilan birga) — darhol tibbiy yordamga murojaat qiling.
Mushaklarga zaharli ta’sir xavfi — CYP3A4 orqali almashinmaydigan statinlar tavsiya etiladi.
QT ni uzaytiruvchi dorilar, metadon, galofantrin, lyumefantrin, pentamidin, neyroleptiklar Ehtiyotkorlik
Faqat foyda va xavf baholangach, QT nazorati bilan.
Umumiy narkoz Ehtiyotkorlik
Bradikardiya, bosim tushishi, o‘tkazuvchanlik buzilishi, nafas asoratlari mumkin.
Ko‘p ichib qo‘ydingizmi?
Ma’lumot kam. Sinus bradikardiya, qorinchalar taxikardiyasi xurujlari (jumladan «piruet» turi) va jigar zararlanishi kuzatilgan. Davolash simptomatik; uzoq vaqt bemor holati, ayniqsa yurak ritmi kuzatiladi. Amiodaron ham, uning metabolitlari ham dializ bilan chiqarilmaydi.
Odatda 8–10 kun sutkasiga 3 tabletka (600 mg), keyin eng kichik samarali qo‘llab-quvvatlovchi doza: sutkasiga ½ tabletkadan (yoki har ikkinchi kuni 1 tabletka) 2 tabletkagacha. Dozani shifokor EKG nazoratida belgilaydi.
Kordaron ichganda qaysi tekshiruvlar kerak?
Boshlashdan oldin EKG va qondagi kaliy, qalqonsimon bez (TTG). Davolash paytida muntazam EKG, jigar tahlillari (transaminazalar) va qalqonsimon bez nazorati; ko‘rish yomonlashsa — ko‘z tekshiruvi.
Kordaron ichganda quyoshda yursa bo‘ladimi?
Davolanish paytida quyosh va ultrabinafsha nurlardan saqlaning: teri quyoshga sezgir bo‘lib qoladi (fotosensibilizatsiya), kulrang yoki ko‘kimtir rangga kirishi mumkin.
Homiladorlikda Kordaron ichsa bo‘ladimi?
Yo‘q, foyda xavfdan ustun bo‘lgan alohida holatlardan tashqari mumkin emas. Emizish davrida ham mumkin emas.
Kordaron bilan greypfrut sharbati ichsa bo‘ladimi?
Yo‘q, greypfrut sharbatidan saqlanish tavsiya etiladi — amiodaron ta’siri oshadi.
Rasmiy yo‘riqnoma
Rasmiy yo‘riqnomaning to‘liq matni
Tavsifi
Preparatning savdo nomi: Kordaron® Ta’sir etuvchi modda (XPN): amiodaron/amiodarone. Dori shakli: bo‘linadigan tabletkalar. Tarkibi: 1 tabletkada quyidagilar saqlanadi: Faol modda: Amiodaron gidroxloridi 200 mg Yordamchi moddalar: Laktoza monogidrati 71,0 mg Makkajo‘xori kraxmali 66,0 mg Polividon K90F (E1201) 6,0 mg Suvsiz kolloid kremniy dioksidi (E551) 2,4 mg Magniy stearati (E470) 4,6 mg Ta’rifi: oq rangdan sarg‘ish-oq ranggacha bo‘lgan gravirovkasi va bo‘luvchi chiziqli dumaloq tabletkalar: tomonlaridan birida yurak shaklidagi ramziy belgi va “200” raqami tushirilgan. Farmakoterapevtik guruhi: Yurak kasalliklarini davolash uchun preparatlar. I va III sinfiga mansub aritmiyaga qarshi preparatlar. III sinfiga mansub aritmiyaga qarshi preparatlar. ATX kodi: C01BD01. Ishlab chiqarilish shakli 15 ta bo‘linuvchi tabletkadan PVX/alyuminiy blisterda. 2 ta blisterdan qo‘llanishga doir yo‘riqnomasi bilan birga karton qutida joylashtirilgan. Saqlash sharoiti +30°C dan yuqori bo‘lmagan haroratda saqlansin. Bolalar ololmaydigan joyda saqlansin. Yaroqlilik muddati 3 yil. O‘ramida ko‘rsatilgan yaroqlilik muddati o‘tganidan so‘ng ishlatilmasin. Dorixonalardan berilish tartibi Resept bo‘yicha beriladi. Ishlab chiqaruvchi Opella Xelskea Vengriya Ltd., Vengriya / Opella Healthcare Hungary Ltd., Hungary Ishlab chiqarish manzili: 2112 Vereshedxaz, ul. Levai, 5, Vengriya / 2112 Veresegyhaz, Levai u., 5, Hungary O‘zbekiston Respublikasi xududida dori vositalarining sifati bo‘yicha e’tirozlar (takliflar) ni qabul qiluvchi tashkilot nomi va manzili OOO «SWIXX BIOPHARMA» Uzbekiston Respublikasi, 100084 Toshkent sh., Kichik halqa avtomobil yo‘li k., 18a uy Tel.: (+998 78) 150-04-80 [email protected]
Qo‘llanilishi
Qo‘llanilishi Qaytalanishlar oldini olish: - Hayotga xavf soluvchi yurak qorinchalari taxikardiyasi: davolash stasionarda puxta nazorat ostida boshlanishi kerak. - Elektrokardiografik jihatdan tasdiqlangan, simptomatik va nogironlikka olib keluvchi yurak qorinchalari taxikardiyasi. - Elektrokardiografik jihatdan tasdiqlangan supraventrikulyar taxikardiya, agar taxikardiyani davolashning boshqa usullari bilan davolab bo‘lmasa yoki boshqa preparatlarni ishlatishga qarshi ko‘rsatmalar bo‘lganda, davolashning zarurati aniqlangan hollarda qo‘llaniladi. - Yurak qorinchalari fibrillyasiyasi. - Volf-Parkinson-Uayt sindromida yurak urish maromi buzilishlari oldini olishda qo‘llaniladi. Xilpillovchi aritmiyani davolash: yurak bo‘lmachalari lipillashi yoki xilpillashida (fibrillyasiyasida) yurak qisqarishlari sonini sekinlashtirish yoki sinusli yurak urish maromini tiklash uchun qo‘llaniladi. Amiodaron yurak ishemik kasalligi bo‘lgan va/yoki yurakning chap qorinchasi disfunksiyasi bo‘lgan hollarda ham qo‘llanilishi mumkin (“Farmakodinamikasi” bo‘limiga qarang). Yurakdan qon otilib chiqishining past fraksiyasi yoki asimptomatik yurak qorinchalari ekstrasistolalari sharoitida simptomatik turg‘un yurak yetishmovchiligi yoki yaqinda boshdan o‘tkazilgan miokard infarkti oqibatida o‘lim bilan yakunlanish holatlari oldini olish. Amiodaron ishemik yoki noishemik xususiyatli turg‘un yurak yetishmovchiligi bilan xastalangan yuqori xavf guruhi pasiyentlarida umumiy o‘lim sonini kamaytirish, shu jumladan yurak kasalligi oqibatidagi bexosdan o‘lim holatlari oldini olish uchun qo‘llaniladi. Yuqori xavf, asosan, yaqqol ifodalangan yurak yetishmovchiligining klinik simptomlari mavjudligi sifatida yoki yurak qorinchalari aritmiyasi belgilari mavjud bo‘lgan yoki mavjud bo‘lmagan holda chap qorinchadan qon otilib chiqish fraksiyasining me’yordan 40% ga pasayishi sifatida belgilanadi.
Qo‘llash usuli va dozalari
Qo‘llash usuli va dozalari Ko‘rsatilgan dozalar faqat kattalarda qo‘llanilishi mumkin. Boshlang‘ich davolash Dozalashning boshlang‘ich rejimi (yuklama dozasi) 8-10 kun davomida sutkada 3 tabletkadan (600 mg) iborat. Ayrim holatlarda davolashning boshida yuqoriroq dozalar (sutkada 4 yoki 5 tabletka) qo‘llanishi mumkin, biroq faqat qisqa vaqt davomida va elektrokardiografik nazorat sharoitida qo‘llaniladi. EKG dagi o‘ziga xos o‘zgarishlar: U to‘lqini paydo bo‘lish ehtimoli bilan kechuvchi QT intervalining (qayta qutblanish davri uzayishi tufayli) uzayishi terapevtik to‘yinish natijasi hisoblanadi (“Maxsus ko‘rsatmalar” bo‘limiga qarang). Quvvatlovchi davolash Minimal samarali dozani tanlash kerak, u pasiyentning individual javobiga qarab, sutkada ½ tabletkadan (yoki har ikkinchi kuni bir tabletkadan) har kuni 2 ta tabletkagacha diapazonda bo‘lishi mumkin. Davolash mobaynida muntazam EKG-nazoratini o‘tkazish kerak. Pasiyentlarning alohida guruhlari Buyrak yetishmovchiligi Buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan pasiyentlarda dozaga tuzatish kiritish talab etilmaydi (“Farmakodinamikasi”, “Farmakokinetikasi va farmakodinamikasi o‘rtasidagi bog‘liqlik” bo‘limlariga qarang), biroq klinik tajriba yo‘q. Jigar yetishmovchiligi Jigar faoliyati buzilishlari bo‘lgan pasiyentlar bo‘yicha klinik tajriba yo‘q. Keksa yoshdagi pasiyentlar Keksa yoshdagi pasiyentlarda qo‘llanilish bo‘yicha yetarli klinik ma’lumotlar mavjud emas. Amiodaronni keksa yoshdagi pasiyentlarda alohida ehtiyotkorlik bilan qo‘llash kerak. Bolalar Bolalarda amiodaronning xavfsizligi va samaradorligi aniqlanmagan (“Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar” bo‘limiga qarang) Qo‘llash usuli Ichga qabul qilinadi.
Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar
Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar - Yodga, amiodaronga yoki yordamchi moddalardan istalgan biriga o‘ta yuqori sezuvchanlik. - Sinus bradikardiya va yurakning sinoatrial blokadasi, ritmni sun’iy yurgizuvchisi yordamida holat muvofiqlashtirilgan holatlar bundan mustasno. - Sinus tugunining kuchsizligi sindromi, ritmni sun’iy yurgizuvchisi yordamida holat muvofiqlashtirilgan holatlar bundan mustasno (sinus tugunini to‘xtashi xavfi bor). - Ritmni sun’iy yurgizuvchisi yordamida holat muvofiqlashtirilgan holatlar yo‘qligida atriventikulyar o‘tkazuvchanligining og‘ir darajali buzilishlari. - Qalqonsimon bez disfunksiyasi. - Homiladorlik, alohida holatlar bundan mustasno (“Homiladorlik, emizish va fertillik” bo‘limiga qarang). - Emizish davri. - “Piruet” turidagi taxikardiyani chaqirish xususiyatiga ega bo‘lgan preparatlar bilan birga qo‘llash. - Ia sinf antiaritmik preparatlar (xinidin, gidroxinidin, dizopiramid). - III sinf antiaritmik preparatlari (sotalol, dofetilid, ibutimid). - Sultoprid. - Bepridil, sisaprid, difamanil, vena ichiga yuboriladigan eritromisin, mizolastin, moksifloksasin, vena ichiga yuboriladigan vinkamin kabi boshqa preparatlar (“Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri va o‘zaro ta’sirining boshqa turlari” bo‘limiga qarang). - 18 yoshgacha bo‘lgan pasiyentlarda (samaradorligi va xavfsizligi to‘g‘risida ma’lumot yo‘q).
Nojo‘ya ta’sirlar
Nojo‘ya ta’sirlari Nojo‘ya ta’sirlari a’zolar va tizimlar bo‘yicha, shuningdek namoyon bo‘lishining takrorlanish tezligiga qarab quyidagicha tasniflangan: juda tez-tez (≥1/10); tez-tez (≥1/100 dan <1/10 gacha); tez-tez emas (≥1/1 000 dan <1/100 gacha); kam hollarda (≥1/10000 dan <1/1000 gacha); juda kam hollarda (<1/10000), namoyon bo‘lish tezligi noma’lum (mavjud bo‘lgan ma’lumotlarga ko‘ra namoyon bo‘lish tezligini aniqlash imkonsiz). Quyida ko‘rsatilgan simptomlarga o‘xshash holatlarda, marhamat, darhol o‘z davolovchi shifokoringizga murojaat qiling! Ko‘rish a’zosi tomonidan buzilishlar: Juda tez-tez: katta yoshdagilarda shox pardada deyarli doimo bo‘luvchi mikro cho‘kmalar, ular odatda qorachiq osti sohasi bilan cheklangan bo‘ladi va davolashni to‘xtatishni talab etmaydi. Ular juda kam hollarda yorqin yorug‘likda rangli oreol paydo bo‘lishi yoki xiralashishni his qilish shaklidagi ko‘rish qobiliyati buzilishiga olib keladi va preparat bekor qilinganidan keyin har doim butunlay qaytuvchan hisoblanadi. Juda kam hollarda: ojizlik rivojlanishiga olib kelishi mumkin bo‘lgan ko‘rish o‘tkirligi pasayishi bilan birga kechadigan optik neyropatiya/nevrit. Teri va teriosti biriktiruvchi to‘qimalar tomonidan buzilishlar: Juda tez-tez: Fotosensibilizasiya: bemorlarni, ular davolanish davrida quyosh nuridan (va umuman ultrabinafsha nurlaridan) saqlanishlari lozimligi to‘g‘risida ogohlantirish kerak. Tez-tez: terining kulrangroq yoki ko‘kimtirroq pigmentasiyasi: davolash to‘xtatilganidan keyin ushbu pigmentasiya sekin yo‘qoladi. Juda kam hollarda: - Radioterapiya davomida eritema, teri toshmasi (odatda, nospesifik), eksfoliativ dermatit, sochlar to‘kilishi (alopesiya) holatlari uchrashi mumkin. Takrorlanish tezligi noma’lum: - ekzema, eshakemi, toksikli epidermal nekroliz (TEN) / Stivens-Djonson sindromi (SSD), bullez dermatit kabi teri tomonidan og‘ir darajali reaksiyalar hamda eozinofiliya va tizimli namoyon bo‘lishlar bilan preparatga reaksiyalar (DRESS). Endokrin buzilishlar (“Maxsus ko‘rsatmalar” va “Qo‘llashdagi ehtiyotkorliklar” bo‘limiga qarang). Tez-tez: • gipotireoz; • gipertireoz, ba’zan o‘lim bilan yakunlanuvchi gipertireoz. Juda kam hollarda: antidiuretik gormonning noadekvat sekresiyasi sindromi (AGNSS). Nafas olish tizimi, ko‘krak qafasi va ko‘ks oralig‘i a’zolari tomonidan buzilishlar: Tez-tez: O‘pkada toksiklik holatlari (alveolyar/interstisial pnevmonit yoki fibroz, plevrit, pnevmoniya/ BOOP bilan kechuvchi bitib qoladigan bronxiolit), ba’zida – o‘lim bilan yakunlanadigan holatlar ta’riflangan (“Ehtiyotkorlik choralari” bo‘limiga qarang). Juda kam hollarda: og‘ir darajali nafas yetishmovchiligi bo‘lgan, ayniqsa, astma bo‘lgan pasiyentlarda bronxospazm, katta yoshdagilarda o‘tkir darajali respirator distress-sindromi, ba’zida, ko‘pincha, jarrohlik aralashuvlaridan keyin darhol (ehtimol, yuqori kislorod konsentrasiyasi ta’siri tufayli) o‘lim bilan yakunlanuvchi hollari ta’riflangan (“Maxsus ko‘rsatmalar” va “Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri va o‘zaro ta’sirning boshqa shakllari” bo‘limlariga qarang). Takrorlanish tezligi noma’lum: o‘pkadan qon ketish. Nerv tizimi tomonidan buzilishlar: Tez-tez: tremor yoki boshqa ekstrapiramid simptomlar, uyquda bosinqirashlar, uyqu buzilishlari. Tez-tez emas: periferik sensomotor neyropatiya va/yoki miopatiya, odatda preparat bekor qilinganidan so‘ng qaytariluvchan. Juda kam hollarda: miyacha bilan bog‘liq ataksiya, xavfsiz bosh miya ichki gipertenziyasi (idiopatik bosh miya ichki gipertenziyasi) va bosh og‘riqlari. Takrorlanish tezligi noma’lum: parkinsonizm, parosmiya. Psixik buzilishlar: Takrorlanish tezligi noma’lum: deliriya (shu jumladan, fikrlashda chalkashish), gallyusinasiyalar. Jigar tomonidan buzilishlar: Juda tez-tez: Transaminazalar darajasining alohida va odatda o‘rtacha (me’yoriy qiymatlardan 1,5-3 marta yuqori) oshishi aniqlangan; doza kamaytirilganida yoki hatto spontan ravishda ham pasayadi. Tez-tez: zardobda transaminazalar darajasining oshishi va/yoki sariq kasalligi bilan kechuvchi o‘tkir jigar shikastlanishi, shu jumladan, jigar yetishmovchiligi, ba’zan o‘lim bilan yakunlanadigan holatlar. Juda kam hollarda: surunkali jigar yetishmovchiligi (soxta-alkogol gepatiti, sirroz), ba’zan o‘lim bilan yakunlanadigan holatlar. Yurak tomonidan buzilishlar: Tez-tez: asosan o‘rtacha va preparatning dozasiga bog‘liq bo‘lgan bradikardiya. Tez-tez emas: ba’zan kelgusi yurak urishi to‘xtab qolishi bilan birga kechadigan aritmiya paydo bo‘lishi yoki yomonlashishi, o‘tkazuvchanlik buzilishi (sinoatrial blokada, turli darajadagi atrioventrikulyar blokada). Juda kam hollarda: ayrim hollarda (sinus tugunining disfunksiyasi, keksa bemorlar) yaqqol bradikardiya yoki alohida hollarda – sinus tugunining to‘xtab qolishi ta’riflangan. Takrorlanish tezligi noma’lum: “Piruet” turidagi taxikardiya (torsades de pointes) (“Maxsus ko‘rsatmalar”, “Qo‘llashdagi ehtiyotkorliklar” va “Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri va o‘zaro ta’sirning boshqa shakllari” bo‘limlariga qarang). Me’da-ichak yo‘llari tomonidan buzilishlar: Juda tez-tez: me’da-ichak yo‘llaridagi xavfsiz buzilishlar (ko‘ngil aynishi, qayt qilish, ta’m sezish buzilishlari), odatda davolashning boshida kuzatiladi va doza pasaytirilganida o‘tib ketadi. Takrorlanish tezligi noma’lum: pankreatit/o‘tkir darajali pankreatit, og‘iz qurishi, ich qotishi. Moddalar almashinuvi va ovqatlanish tizimi tomonidan buzilishlar: Takrorlanish tezligi noma’lum: ishtaha pasayishi. Suyak-mushak va biriktiruvchi to‘qimalar tomonidan buzilishlar: Takrorlanish tezligi noma’lum: teri silisimon sindrom. Reproduktiv tizim tomonidan buzilishlar: Juda kam hollarda: epididimit, impotensiya. Takrorlanish tezligi noma’lum: libido pasayishi. Qon tomir tizimi tomonidan buzilishlar: Juda kam hollarda: vaskulit. Laboratoriya va instrumental tekshirishlarning natijalariga ta’siri: Juda kam hollarda: qon zardobida kreatin darajasi oshishi. Qon va limfa tizimi tomonidan buzilishlar: Juda kam hollarda: trombositopeniya, gemolitik anemiya, aplastik anemiya. Immun tizimi tomonidan buzilishlar: Takrorlanish tezligi noma’lum: angionevrotik shishish (Kvinke shishi), anafilaktik reaksiya, anafilaktik shok. Umumiy kasalliklar va dori yuborilgan joydagi buzilishlar: Takrorlanish tezligi noma’lum: granulema, shu jumladan ilik granulemasi. Shikastlanishlar, intoksikasiya va manipulyasiyalardan so‘ng rivojlanadigan asoratlar Namoyon bo‘lish tezligi noma’lum : yurak transplantasiyasidan so‘ng 24 soat ichida rivojlanuvchi transplantantning birlamchi disfunksiyasi.
Maxsus ko‘rsatmalar
Maxsus ko‘rsatmalar Yurak tomondan simptomlar Davolash boshlanishidan oldin EKG o‘tkazish kerak. Amiodaronning farmakologik ta’siri EKG da o‘zgarishlarni: U to‘lqini paydo bo‘lish ehtimoli bilan kechuvchi QT intervalining uzayishini chaqiradi (qayta qutblanish uzayishi tufayli): bu o‘zgarishlar toksiklilik emas, balki terapevtik to‘yinish natijasi hisoblanadi. Keksa yoshdagi pasiyentlarda yurak qisqarishlari soni yanada sezilarli pasayishi mumkin. 2- va 3-darajali atrioventrikulyar blokada, sinoatrial blokada yoki ikkita tutam blokadasi yuz bergan hollarda preparat bekor qilinishi kerak. 1-darajali atrioventrikulyar blokada rivojlangan holatda kuzatuv kuchaytirilishi kerak. Ritm buzilishlarining yangi turlari paydo bo‘lishi yoki oldingi buzilishlar og‘irlashishi to‘g‘risida ma’lumotlar mavjud (“Nojo‘ya ta’siri” bo‘limiga qarang). Amiodaronning aritmogen samarasi boshqa antiaritmik preparatlar qo‘llanilishiga nisbatan kamroq kuzatilgan va odatda ayrim dori vositalari bilan kombinasiyada (“Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri va o‘zaro ta’sirining boshqa shakllari” bo‘limiga qarang) yoki elektrolit balansi buzilishlarida namoyon bo‘ladi. QT intervalini uzaytirish xususiyatiga qaramay, amiodaron “piruet” turidagi yurak qorinchalari taxikardiyasini chaqirishga nisbatan quyi faollikni namoyon qiladi. Og‘ir darajali bradikardiya (“Nojo‘ya ta’siri” bo‘limiga qarang) Amiodaronning sofosbuvir bilan C gepatiti virusiga (HCV) qarshi daklatasvir, simeprevir yoki ledipasvir kabi bevosita ta’sirli boshqa virusga qarshi preparat (DAA) bilan kombinasiyada birga qo‘llanilganida og‘ir darajali, hayotga potensial xavf soladigan bradikardiya va yurak blokadasi holatlari kuzatilgan. Shu tufayli qayd etilgan dori preparatlarining amiodaron bilan birga qo‘llanilishi tavsiya etilmaydi. Agar amiodaron bilan birga terapiya shart bo‘lsa, sofosbuvirning boshqa DAA preparatlari bilan birga qabul qilinishini boshlashdan oldin pasiyentning puxta kuzatilishi tavsiya etiladi. Bradiaritmiya yuqori xavfi aniqlangan pasiyentlar tegishli stasionarda sofosbuvir bilan kombinasiyalangan terapiya boshlanishi paytidan e’tiboran eng kamida 48 soat davomida doimiy kuzatilishi kerak. Amiodaronning uzoq yarim chiqarilish davri hisobga olingan holda, so‘nggi bir necha oy davomida amiodaron qo‘llanilishini to‘xtatgan va sofosbuvir bilan boshqa bevosita ta’sirli DAA preparatlari bilan kombinasiyada terapiyani boshlashi kerak bo‘lgan pasiyentlarning tegishli kuzatilishi ham tavsiya etilgan. Amiodaron bilan C gepatitiga qarshi preparatlarni boshqa preparatlar bilan birga yoki ularsiz qabul qilayotgan pasiyentlarni bradikardiya va yurak blokadasi simptomlari to‘g‘risida ogohlantirish, ularga bunday simptomlarning istalgan biri paydo bo‘lganda darhol tibbiy yordam uchun murojaat qilishni tavsiya etish kerak. Gipertireoz Gipertireoz amiodaron bilan davolash vaqtida yoki uning qo‘llanishi bekor qilinganidan so‘ng bir necha oy davomida, odatda, tana vazni yo‘qotilishi, aritmiya, stenokardiya, turg‘un yurak yetishmovchiligi kabi bir necha klinik simptomlar bilan rivojlanishi mumkin; shifokor bunday simptomlarni aniqlash uchun yuqori hushyorlikni namoyon qilishi kerak. Tashxis yuqori sezuvchan usul yordamida o‘lchanadigan qon zardobida TGG tarkibi kamayishi bilan aniq tarzda tasdiqlanadi. Bunday vaziyatda amiodaron bilan davolashni to‘xtatish kerak. Odatda, simptomlar amiodaron bilan davolash to‘xtatilganidan so‘ng bir necha oydan keyin yo‘qoladi; qalqonsimon bez funksiyalari tahlili natijalarining me’yorlashishi klinik sog‘ayishdan dalolat beradi. Tirotoksikozning klinik belgilarini o‘z ichiga olgan va ba’zan o‘lim bilan yakunlangan og‘ir holatlarda tez tibbiy choralar talab qilinadi. Davolashga har bir pasiyent uchun yakka tartibda tuzatish kiritilishi kerak: antitireoid preparatlar (har doim ham samara bermasligi mumkin), kortikosteroidlar va beta-blokatorlar. O‘pkadagi simptomlar Dispnoe xurujlari yoki quruq yo‘tal o‘pkadagi toksiklilik, masalan, interstisial pnevmonit rivojlanishi bilan bog‘liq bo‘lishi mumkin. Jismoniy zo‘riqishdan keyin yagona simptom sifatida yoki pasiyentning umumiy ahvoli yomonlashishi (toliqish, tana vazni yo‘qotilishi va isitma) fonida dispnoe epizodlari kuzatilgan pasiyentlarda ko‘krak qafasining flyuorografik tekshiruvini o‘tkazish kerak. Amiodaron bilan davolashni davom ettirish maqsadga muvofiqligini ko‘rib chiqish lozim, chunki interstisial pnevmonit amiodaron erta bekor qilinganda ko‘pincha qaytuvchan bo‘ladi (klinik simptomlar 3-4 hafta davomida tuzaladi, radiologik o‘zgarishlar va o‘pka faoliyati yaxshilanishi bir necha oy davomida kuzatiladi). Kortikosteroidlarning qo‘llanilish imkoniyatini baholash kerak. Juda kam hollarda og‘ir respirator asoratlar, ba’zida, odatda jarrohlik aralashuvidan keyin o‘lim bilan yakunlangan holatlar (katta yoshdagilarda o‘tkir darajali nafas yetishmovchiligi sindromi) aniqlangan. Bu asoratlar kislorodning yuqori konsentrasiyasi bilan bog‘liq o‘zaro ta’sirlar tufayli rivojlanishi mumkin. Jigar simptomlari Amiodaron bilan davolashning boshida va davolash jarayonida jigar faoliyatini muntazam nazorat qilish tavsiya qilinadi (“Nojo‘ya ta’siri” bo‘limiga qarang). Peroral terapiyada jigar faoliyatining o‘tkir (og‘ir jigar-hujayralari jigar yetishmovchiligi yoki ba’zan o‘lim bilan yakunlanuvchi jigar shikastlanishi) yoki jigar faoliyatini surunkali buzilishlari rivojlanishi mumkin; shu boisdan amiodaronning dozasini pasaytirish yoki agar transaminazalar darajasi me’yordan 3 martadan ortiq yuqori bo‘lsa, preparat bilan davolashni to‘xtatish tavsiya etiladi. Surunkali jigar yetishmovchiligining klinik va biologik simptomlari darajasi bo‘yicha yengil bo‘lishi (jigar kattalashishi, aminotransferaza darajasining me’yordan 5 martadan ortiq oshishi) va preparat bilan davolash bekor qilinganda qaytuvchan bo‘lishi aniqlangan, biroq o‘lim bilan yakunlangan holatlar to‘g‘risida ham ma’lum qilingan. Og‘ir darajali teri reaksiyalari Stivens-Djonson sindromi, toksikli epidermal nekroliz shaklida hayotga xavf soladigan yoki hatto o‘lim bilan yakunlanadigan teri reaksiyalari. Ushbu reaksiyalar simptomlari yoki belgilari (masalan, ko‘pincha pufakchalar yoki shilliq qavat shikastlanishini o‘z ichiga oladigan rivojlanuvchi teri toshmasi) mavjud bo‘lgan holatda, amiodaron bilan terapiyani darhol to‘xtatish kerak. Nerv-mushak simptomlari Amiodaron sensor, motor yoki aralash periferik neyropatiyalar va miopatiyalarni chaqirishi mumkin (“Nojo‘ya ta’siri” bo‘limiga qarang). Simptomlar yo‘qolishi amiodaron bilan davolash bekor qilingandan keyin odatda bir necha oy davomida kuzatiladi, biroq ayrim simptomlar saqlanib qolishi mumkin. Oftalmologik simptomlar Ko‘rish xiralashishida yoki ko‘rish o‘tkirligi pasayishi yuz berganida tezda to‘liq oftalmologik tekshiruv, shu jumladan ko‘z tubi tekshiruvi o‘tkazilishi kerak. Amiodaron tomonidan chaqirilgan neyropatiya yoki ko‘z nervining nevriti rivojlangan hollarda preparatni bekor qilish kerak, chunki ko‘r bo‘lib qolish ehtimoli bor (“Nojo‘ya ta’siri” bo‘limiga qarang). Kombinasiyalar (“Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri va o‘zaro ta’sirning boshqa shakllari” bo‘limiga qarang): Amiodaronning quyidagi dori preparatlari: beta-blokatorlar, kalsiy kanallari blokatorlari (verapamil, dilitiazem), gipokaliyemiyani chaqirishi mumkin bo‘lgan rag‘batlantiruvchi surgi dori preparatlari hamda ftorxinolon antibiotiklari bilan birga qo‘llanilishi tavsiya etilmaydi. Klinik holat monitoringi (“Maxsus ko‘rsatmalar”, “Qo‘llashdagi ehtiyotkorliklar” va “Nojo‘ya ta’siri” bo‘limlariga qarang). Amiodaronni qabul qilishni boshlashdan oldin EKG olish va zardobda kaliy darajasini aniqlash tavsiya qilinadi. Davolash jarayonida transaminazalar darajasini va EKG monitoringini o‘tkazish tavsiya qilinadi. Bundan tashqari, amiodaron, ayniqsa anamnezida qalqonsimon bez faoliyati buzilishlari bo‘lgan pasiyentlarda gipotireozga yoki gipertireozga olib kelishi mumkinligi tufayli amiodaronni qo‘llashdan oldin klinik va biologik monitoringni (TTG) boshlash tavsiya qilinadi. Ushbu monitoringni davolash jarayonida va u to‘xtatilganidan keyin bir necha oy davomida davom ettirish kerak. Qalqonsimon bez faoliyati buzilishlariga shubha tug‘ilganda zardobda TTG darajasini o‘lchash kerak. Yurak qorinchalari defibrillyasiyasi va/yoki ritm yurgizuvchisining stimulyasiya bo‘sag‘asi yoki preparatning samaradorligiga, ayniqsa, aritmiyaga qarshi preparatlar uzoq muddat davomida qo‘llanganda potensial ta’sir qiluvchi implantasiya qilingan yurakning elektr defibrillyatorining stimulyasiya bo‘sag‘asi oshishi holatlari haqida ma’lum qilingan. Shu boisdan amiodaron bilan davolashni boshlashdan oldin va davolanish vaqtida foydalaniladigan qurilmalar ishlashi vaqti-vaqti bilan tekshirib turilishi kerak. Qalqonsimon bez kasalliklari (“Nojo‘ya ta’siri” bo‘limiga qarang) Amiodaron yod saqlaydi va shuning uchun u radioyodni qabul qilishga ta’sir etishi mumkin. Shunga qaramay, qalqonsimon bez funksiyalari tahlili natijalari (erkin T3, erkin T4, TTG) izohlanuvchan bo‘lib qoladi. Amiodaron tiroksinning (T4) triyodtironinga (T3) periferik o‘zgarishini susaytiradi va qalqonsimon bez funksiyalari me’yoriy bo‘lgan pasiyentlarda mahalliy bio-kimyoviy o‘zgarishlarni (erkin T3 darajasi biroz pasaygan yoki hatto me’yorda saqlangan sharoitda erkin T4 darajasi oshishini) chaqirishi mumkin. Bunday holatlar amiodaron bilan davolash bekor qilinishini talab etmaydi. Quyidagi klinik simptomlar: tana vazni oshishi, sovuqni ko‘tara olmaslik, faollik pasayishi, yaqqol ifodalangan bradikardiya rivojlanishi gipotireoz taxmin qilinishi uchun asos bo‘ladi. Tashxis zardobda TTG darajasining yaqqol oshishi bilan tasdiqlanadi. Qalqonsimon bez faoliyatining me’yorgacha tiklanishi, odatda, davolash bekor qilinganidan keyin 1-3 oy davomida yuz beradi. Hayot uchun xavfli bo‘lgan holatlarda amiodaron bilan davolash L-tiroksin qabul qilinishi bilan birga davom ettirilishi mumkin. L-tiroksin dozasiga TTG darajasiga muvofiq tuzatish kiritiladi. Pediatrik pasiyentlar Amiodaronning samaradorligi va xavfsizligi bolalarda aniqlanmagan, shuning uchun preparatning pediatrik pasiyentlarda qo‘llanilishi tavsiya etilmaydi. Hozirgi vaqtda mavjud bo‘lgan ma’lumotlar “Farmakodinamikasi” va “Farmakokinetikasi” bo‘limlarida keltirilgan. Yurak transplantasiyasidan so‘ng 24 soat ichida rivojlanuvchi transplantantning birlamchi disfunksiyasi (TBD) Amiodaronning yurak transplantasiyasidan oldin qo‘llanilishi TBD xavfining oshishiga sabab bo‘lishi mumkin (retrospektiv tadqiqotlardan olingan ma’lumotlarga ko‘ra). TBD - yurak transplantasiyasidan so‘ng 24 soat ichida rivojlanishi mumkin bo‘lgan, bemor hayotiga yuqori xavf soluvchi asorat hisoblanib, u chap, o‘ng yoki ikkala yurak qorinchasining disfunksiyasi sifatida namoyon bo‘ladi. TBD rivojlanishining boshqa sabablari aniqlanmagan. Yurak transplantasiyasi uchun ro‘yxatda turgan bemorlarda, muqobil antiaritmik preparatni qo‘llash imkoniyati iloji boricha ertarok baholanishi lozim. Anesteziya (“Boshqa dori vositalari bilan o‘zaro ta’siri va o‘zaro ta’sirning boshqa shakllari” va “Nojo‘ya ta’siri” bo‘limlariga qarang). Jarrohlik operasiyasi oldidan pasiyent amiodaron qabul qilayotgani to‘g‘risida anesteziologni xabardor qilish kerak. Dori preparati laktoza monogidratini (71 mg) saqlaydi. Preparat laktozaga irsiy chidamsizlik, galaktozaga chidamsizlik yoki glyukoza-galaktoza so‘rilishining buzilishi bo‘lgan pasiyentlar tomonidan qabul qilinmasligi kerak.
Boshqa dorilar bilan o‘zaro ta’siri
Boshqa dori preparatlari bilan o‘zaro ta’siri va o‘zaro ta’sirining boshqa shakllari. O‘z davolovchi shifokoringizni Kordaron bilan birga Siz qabul qilayotgan barcha dorilar haqida, hatto agar vaqti-vaqti bilan qabul qilayotgan bo‘lsangiz ham albatta xabardor qiling. Farmakodinamik o‘zaro ta’sirlar Antiaritmik dori preparatlari Ko‘plab antiaritmik dori preparatlari avtomatizm, yurak o‘tkazuvchanligi va qisqaruvchanligi buzilishlarini chaqiradi. Turli sinflarga mansub antiaritmik dori preparatlari bilan kombinasiyalangan terapiya foydali terapevtik ta’sir etishi mumkin, biroq, odatda, bunda muntazam ravishda klinik kuzatish va EKG monitoringini o‘tkazish talab qilinadi. “Piruet” turidagi yurak qorinchalari taxikardiyasini chaqirishi mumkin bo‘lgan dori preparatlari (amiodaron, dizopiramid, xinidin, sotalol va h.k.) bilan kombinasiyalangan terapiya qo‘llanilishi mumkin emas. Bir xil sinfga mansub antiaritmik dori preparatlari bilan kombinasiyalangan terapiya, alohida holatlardan tashqari, yurak tomonidan noxush reaksiyalar yuqori xavfi tufayli tavsiya etilmaydi. Atrioventrikulyar o‘tkazuvchanlikni sekinlashtiruvchi va/yoki kuchsizlantiruvchi manfiy inotrop xususiyatli dori preparatlari bilan kombinasiyalangan terapiya ehtiyotkorlikni hamda klinik kuzatish va EKG monitoringi o‘tkazilishini talab qiladi. – “Piruet” turidagi (Torsade de Pointes) aritmiyalarni chaqiruvchi yoki QT intervalni uzaytiruvchi dori preparatlari Quyidagi og‘ir darajali yurak urish maromi buzilishi bir qator dori preparatlari, shu jumladan, antiaritmik preparatlar qo‘llanilishi tufayli paydo bo‘lishi mumkin. Gipokaliyemiya (“Gipokaliyemiyani chaqirishi mumkin bo‘lgan dori vositalari” bo‘limiga qarang) bradikardiya (“Yurak qisqarishlari sonini kamaytiruvchi yoxud avtomatizm yoki o‘tkazuvchanlik buzilishlarini chaqiruvchi dori vositalari” bo‘limiga qarang) yoki hozirda mavjud bo‘lgan (tug‘ma yoki orttirilgan) QT intervali uzayishi kabi kasallikka moyil omil hisoblanadi. – “Piruet” turidagi (Torsade de Pointes) yurak qorinchalari taxikardiyalarini chaqiruvchi dori preparatlari Bunday dori preparatlariga Ia, III sinfi antiaritmik preparatlar, ayrim neyroleptiklar mansubdir. Dolasetron, eritromisin, spiramisin va vinkamin yuzasidan esa faqat vena ichiga yuboriladigan shakllari ushbu o‘zaro ta’sirda ishtirok qiladi. “Piruet” turidagi (Torsade de Pointes) taxikardiyani chaqirishi mumkin bo‘lgan bir necha dori preparatlarining birga qo‘llanilishi umuman olganda mumkin emas. Shunga qaramay, ushbu dori preparatlaridan ayrimlari, ularga bo‘lgan zaruriyat oqibatida, faqat “piruet” turidagi taxikardiyani chaqiruvchi dori preparatlari bilan birga qo‘llanilishi mumkin bo‘lmagan holda istisno hisoblanadi. Ular metadon, antiparazitar preparatlar (galofantrin, lyumefantrin, pentamidin) va neyroleptiklarni o‘z ichiga oladi. – QT intervalini uzaytiruvchi dori preparatlari Amiodaronni QT intervalini uzaytiruvchi dori preparatlari bilan birga qo‘llanishi har bir pasiyent uchun kutilgan foyda va xavf sinchiklab baholanishiga asoslangan bo‘lishi kerak, chunki “piruet” turidagi aritmiyaning rivojlanish xavfi oshishi mumkin (“Ehtiyotkorlik choralari” bo‘limiga qarang) va pasiyentlarda QT intervali uzayishini nazorat qilish kerak. Amiodaron qabul qilayotgan pasiyentlarda ftorxinolonlarni buyurishdan saqlanish kerak. Birga qo‘llanilishi mumkin bo‘lmagan preparatlar (“Qo‘llash mumkin bo‘lmagan holatlar” bo‘limiga qarang) “Piruet” turidagi taxikardiyani chaqirishi mumkin bo‘lgan dori preparatlari (antiparazitar preparatlar, neyroleptiklar va metadondan tashqari): • III sinfi antiaritmik preparatlari (sotalol, dofetilid, ibutilid). • Mishyak, bepridil, sizaprid, sitalopram, essitalopram, difemanil, domperidon, vena ichiga dolasetron, dronedaron, vena ichiga eritromisin, levofloksasin, mekvitazin, mizolastin, moksifloksasin, prukaloprid, vena ichiga spiramisin, toremifen, vena ichiga vinkamin kabi boshqa preparatlar. Yurak qorinchasi aritmiyasi, shu jumladan “piruet” turidagi yurak qorinchalari taxikardiyasi rivojlanishi yuqori xavfi mavjud. Telaprevir Haddan tashqari bradikardiya xavfi bilan avtomatizm va yurak o‘tkazuvchanligi buzilishi. Kobisistat Amiodaron metabolizmi pasayishi oqibatida noxush ta’sirlar kuchayishi xavfi mavjud. Yurak qisqarishlari sonini kamaytiruvchi yoxud avtomatizmni yoki o‘tkazuvchanlik buzilishini chaqiruvchi dori preparatlari Quyidagi dori preparatlarining ham amiodaron bilan bir vaqtda buyurilishi tavsiya etilmagan: - Beta-blokatorlar va yurak qisqarishlari takrorlanish tezligini sekinlatuvchi kalsiy kanallari ingibitorlari (verapamil, diltiazem), chunki avtomatizm buzilishi (yaqqol ifodalangan bradikardiya) va o‘tkazuvchanlik buzilishi rivojlanishi mumkin. Gipokaliyemiyani chaqirishi mumkin bo‘lgan dori preparatlari Quyidagi dori preparatlarini bir vaqtda buyurish tavsiya etilmagan: - gipokaliyemiyani chaqirishi mumkin bo‘lgan, bu orqali “piruet” turidagi yurak qorinchalari taxikardiyalari rivojlanish xavfini oshiradigan ichaklar peristaltikasini rag‘batlantiruvchi surgi dori preparatlari. Amiodaron bilan birga qo‘llanilganida boshqa turdagi surgi dori preparatlaridan foydalanish kerak. Quyidagi dori preparatlari amiodaron bilan birga qo‘llanilganida ehtiyotkorlikka amal qilish kerak: - Gipokaliyemiyani chaqiruvchi diuretiklar (monoterapiya yoki kombinasiyalar). - Tizimli kortikosteroidlar (glyuko-, mineral kortikosteroidlar), tetrakozaktid. - Amfoterisin B (vena ichiga yuboriladi). Gipokaliyemiya rivojlanishi oldini olish va u yuz bergan holatda tuzatilishi kerak. QT intervalni nazorat qilish va “piruet” turidagi yurak qorinchalari taxikardiyasi holatida antiaritmik preparatlar buyurilmasligi kerak (yurak qorinchalari kardiostimulyasiyasini boshlash kerak, magniy tuzlari vena ichiga yuborilishi mumkin). Umumiy anesteziya Umumiy anesteziya o‘tkazilganda amiodaron qabul qilayotgan pasiyentlarda quyidagi og‘ir asoratlar rivojlanishi: bradikardiya (atropinga rezistent bo‘lgan), gipotenziya, o‘tkazuvchanlik buzilishi, yurakdan otilib chiqayotgan qon hajmi pasayishi to‘g‘risida ma’lum qilingan. Juda kam hollarda nafas tizimi tomonidan og‘ir asoratlar (katta yoshdagilarning o‘tkir darajali respirator distress sindromi), ba’zan, odatda jarrohlik aralashuvidan keyin o‘lim bilan yakunlanadigan asoratlar qayd etilgan. Ushbu asoratlar kislorodning yuqori konsentrasiyasi bilan bog‘liq o‘zaro ta’sirlar tufayli rivojlanishi mumkin. Kordaronning boshqa dori preparatlariga ta’siri Amiodaron va/yoki uning metabolitlari, dezetilamiodaron CYP3A4, CYP2C9, CYP2D6 va P-glikoproteinni susaytiradi va ularning subtratlariga ta’sirini oshirishi mumkin. Amiodaronning yarim chiqarilish davri uzoq bo‘lganligi tufayli, o‘zaro ta’sirlar amiodaronni qabul qilish to‘xtatilganidan keyin bir necha oy davomida kuzatilishi mumkin. • P-gp substratlari Amiodaron P-gp ingibitori hisoblanadi. P-gp substratlari bilan bir vaqtda qo‘llanishi ularning ta’siri oshishiga olib kelishi taxmin qilinadi. Yurak glikozidlari (digitalis dorivor o‘simligidan tayyorlangan preparatlar): Avtomatizm buzilishi (yaqqol ifodalangan bradikardiya) va atrioventrikulyar o‘tkazuvchanlik buzilishi (sinergik ta’sir) rivojlanishi mumkin. Bundan tashqari, digoksinning amiodaron bilan kombinasiyasida (klirensi pasayishi tufayli) qon plazmasida digoksin konsentrasiyasi oshishi mumkin. Shu tufayli digoksin amiodaron bilan birga qo‘llanilganida qonda digoksin konsentrasiyasini aniqlash hamda digitalis intoksikasiyasining klinik va elektrokardiografik namoyon bo‘lish ehtimollarini nazorat qilish kerak. Yurak glikozidlari dozalariga tuzatish kiritish talab qilinishi mumkin. Dabigatran Amiodaron dabigatran bilan bir vaqtda qo‘llanganida, qon ketish paydo bo‘lishi xavfi tufayli ehtiyotkorlikka rioya qilinishi kerak. Dabigatranning dozasiga uning qo‘llanilishiga doir yo‘riqnomaga binoan tuzatish kiritish talab qilinishi mumkin. • CYP 2C9 substratlari Amiodaron varfarin yoki fenitoin kabi CYP 2C9 substratlari konsentrasiyasini P450 2C9 sitoxromi susaytirilishi hisobiga oshirishi mumkin. Varfarin Varfarinning amiodaron bilan kombinasiyasi peroral antikoagulyant ta’sirini kuchaytirishi, bu orqali qon ketish xavfini oshirishi mumkin. Amiodaron bilan davolanish jarayonida ham, amiodaron bilan davolash tugatilganidan keyin ham protrombin darajasini (xalqaro me’yorlashtirilgan nisbatni (XMN)) yanada muntazamKnazorat qilish va peroral antikoagulyantlar dozasiga tuzatish kiritish lozim. Fenitoin Fenitoinning amiodaron bilan kombinasiyasi nevrologik ko‘rinishlar rivojlanishi bilan kechuvchi fenitoin dozasining oshirib yuborilishiga olib kelishi mumkin. Klinik monitoring o‘tkazish va dozaning oshirib yuborilish belgilari paydo bo‘lishi bilan darhol fenitoin dozasini pasaytirish kerak; qon plazmasida fenitoin darajasini aniqlash kerak. • CYP2D6 substratlari Flekainid Amiodaron CYP2D6 sitoxromini susaytirish orqali flekainidning plazmadagi konsentrasiyasini oshiradi. Shu tufayli amiodaron dozasini pasaytirish kerak. • CYP P450 3A4 substratlari Quyidagi dori preparatlari amiodaron, CYP3A4 ingibitori bilan bir vaqtda buyurilsa, bu ularning plazmadagi darajasi oshishiga olib kelishi mumkin, bu esa ularning toksikligi oshishini chaqirishi mumkin. Siklosporin: uning amiodaron bilan kombinasiyada qo‘llanilishi siklosporinning plazmadagi darajasini oshirishi mumkin, shuning uchun dozaga tuzatish kiritish kerak. Fentanil: uning amiodaron bilan kombinasiyada qo‘llanilishi fentanilning farmakologik samaralarini oshirishi va uning toksiklik xavfini oshirishi mumkin. Statinlar. Amiodaron CYP3A4 yordamida metabollanadigan simvastatin, atorvastatin va lovastatin kabi statinlar bilan birga qo‘llanganida, mushaklar uchun toksiklik xavfi oshadi. Amiodaron bilan birga buyurish uchun CYP3A4 yordamida metabollanmaydigan statinlardan foydalanish tavsiya etilgan. CYP3A4 yordamida metabollanadigan boshqa dori preparatlari: lidokain, takrolimus, sildenafil, midazolam, triazolam, digidroergotamin, ergotamin, kolxisin. Manfiy inotrop ta’sirga ega bo‘lgan, bradikadiyani chaqiruvchi va/yoki AV-tugunni susaytiruvchi dori preparatlari: klinik ko‘rinishlarni va EKG monitoringini o‘tkazish kerak. Turli guruhlarga mansub antiaritmik dori preparatlari: ular ishlatilishi foydali bo‘lishi mumkin, biroq puxta monitoring va EKG tekshiruvini talab etadi. Boshqa dori preparatlarining Kordaronga ta’siri CYP3A4 ingibitorlari va CYP2C8 ingibitorlari amiodaron metabolizmini potensial susaytirishi va uning ta’sirini oshirishi mumkin. Amiodaron bilan davolanishda CYP3A4 ingibitorlarini (masalan, greypfrut sharbati va ayrim dori preparatlari, masalan, klaritromisinni) qabul qilishdan saqlanish tavsiya etiladi.
Homiladorlik va emizish davrida
Homiladorlik, emizish va fertillik Homiladorlik Hayvonlarda o‘tkazilgan tadqiqotlarda preparat ayrim hayvon turlarida fetotoksik samaraga ega bo‘lgan. Amiodaronni homiladorlikning ikkinchi va uchinchi uch oyliklarida, ayniqsa, tug‘ruq oldidan qabul qilish quyidagi xavf bilan bog‘liq; preparat yangi tug‘ilgan chaqaloqlarda bradikardiyani va QT intervali uzayishini chaqirishi mumkin hamda homilada qalqonsimon bez faoliyatini izdan chiqaradi. Shu boisdan homiladorlik vaqtida amiodaron bilan davolash mumkin emas, ayrim holatlar (foyda xavfdan ustun bo‘lgan holatlar) bundan mustasno. Emizish Amiodaron ancha sezilarli miqdorlarda ko‘krak sutiga o‘tadi, shuning uchun preparatni emizish davrida qo‘llash mumkin emas. Fertillik Insonlarda fertillikka ta’siri yuzasidan ma’lumotlar yo‘q.
Transport boshqarishga ta’siri
Transport vositalari yoki boshqa mexanizmlarni boshqarish qobiliyatiga ta’siri Amodaronni qabul qilish natijasida ko‘rish a’zosi tomonidan buzilishlar yuz bergan hollarda transport vositalari yoki boshqa mexanizmlarni boshqarish qobiliyati yomonlashishi mumkin.
Dozani oshirib yuborish
Dozaning oshirib yuborilishi Dori preparatining dozasi oshirib yuborilgan hollarda darhol shifokorga yoki tez yordam bo‘limiga murojaat qiling! Amiodaronning yuqori dozalarini qabul qilish bo‘yicha ma’lumotlar kam. Sinusli bradikardiya, yurak qorinchalari taxikardiyasi xurujlarining bir necha holatlari, xususan “piruyet” turidagi yurak qorinchalari taxikardiyasi va jigar shikastlanishi ta’riflangan. Davolash simptomatik bo‘lishi kerak. Preparatning farmakokinetik profilini hisobga olib, pasiyent holatini yetarlicha uzoq vaqt davomida nazorat qilish tavsiya etiladi, ayniqsa, yurak urish maromi monitoringi muhimdir. Aminodaron ham, uning metabolitlari ham dializ davomida chiqarilmaydi.
Farmakodinamikasi
Farmakodinamikasi Antiaritmik xususiyatlari: - Yurak hujayralari harakat potensialining 3-fazasini uzaytiradi, bu, asosan, kaliy toklari (Vaughan Williams tasnifi bo‘yicha III sinf) pasayishida ifodalanadi. - Sinus tuguni avtomatizmini atropinning ta’siriga javob bermaydigan bradikardiyagacha kamaytiradi. - Alfa- va beta- adrenergik faollikni raqobatsiz susaytiradi. - Sinoatrial tugunda, yurak bo‘lmachalarida va atrioventrikulyar (AV) tugunda o‘tkazuvchanlikni sekinlashtiradi, bu holat tezlashtirilgan maromda kuchliroq ifodalanadi. - Yurak qorinchalari ichidagi o‘tkazuvchanlikni o‘zgartirmaydi. - Refrakter davrni uzaytiradi va yurak bo‘lmachalari, AV-tuguni va yurak qorinchalari darajalarida miokard qo‘zg‘aluvchanligini kamaytiradi. - Qo‘shimcha yurak bo‘lmachalari-qorinchalari yo‘llarining o‘tkazuvchanligini sekinlashtiradi va refrakter davrni uzaytiradi. Ishemiyaga qarshi xususiyatlari Periferik qon tomirlar qarshiligini o‘rtacha pasaytiradi va yurak qisqarishlari sonini kamaytiradi, bu kislorod iste’mol qilinishi pasayishiga olib keladi. Raqobatsiz mexanizm bo‘yicha alfa- va beta-adrenergik antagonizmni namoyon etadi. Miokardial arteriyalarning silliq mushaklariga to‘g‘ridan-to‘g‘ri ta’siri oqibatida yurak tomirlarida qon oqimini oshiradi. Arterial qon tomiri ichki bosimini va periferik qon tomirlar qarshiligini pasaytirishi hisobiga yurakdan otilib chiqayotgan minutli qon hajmini saqlab qoladi. Amiodaron ahamiyatli manfiy inotrop ta’sirga ega emas. Bolalar Nazoratli pediatrik tadqiqotlar o‘tkazilmagan. Chop etilgan tadqiqotlarda amiodaronning xavfsizligi turli aritmiyalari bo‘lgan 1118 nafar pediatrik pasiyentlarda baholangan. Pediatrik klinik tadqiqotlarda quyidagi dozalar qo‘llanilgan: Peroral qabul qilish - Zarbdor doza: sutkada 10-20 mg/kg, 7-10 kun davomida (yoki tana yuzasining kvadrat metriga hisoblanganda sutkada 500 mg/m2). - Quvvatlovchi doza: minimal samarali doza; individual javobga qarab, u sutkada 5 dan 10 mg/kg gacha o‘zgarib turishi mumkin (yoki tana yuzasining kvadrat metriga hisoblanganda sutkada 250 mg/m2).
Farmakokinetikasi
Farmakokinetikasi Singishi Amiodaronning singishi sekin va o‘zgaruvchan kechadi, preparat to‘qimalarga yuqori yaqinlikka ega. Taqsimlanishi Taqsimlanish hajmi juda katta, biroq yakka tartibda o‘zgarib turadi, chunki amiodaron to‘qimalarda (yog‘ to‘qimasida, jigarda, o‘pkada, taloqda) faol to‘planadi. Biotransformasiyasi Amiodaron asosan CYP3A4, shuningdek CYP2S8 yordamida metabolizmga uchraydi. Amiodaron va uning metaboliti dezetilamiodaron in vitro sharoitda CYP2C9, CYP2C19, CYP2D6, CYP3A4, CYP2A6, CYP2B6 va 2C8 ni susaytirish xususiyatiga ega. Amiodaron va dezetilamiodaron ayrim transport tizimlarini, masalan, P-glikoprotein va organik kationlarning tashuvchisini (OCT2) ham susaytirish xususiyatiga ega. (Bir tadqiqotda kreatinin konsentrasiyasi (OCT 2 substrati) 1,1% ga oshishi aniqlangan). In vitro tadqiqotlarning ma’lumotlari CYP3A4, CYP2C9, CYP2D6 va P-glikoproteinning substratlari bilan o‘zaro ta’sirlar to‘g‘risida ma’lumotlarni o‘zi ichiga oladi. Ichga qabul qilingandan keyin biokiraolishligi 30% dan 80% gachani (o‘rtacha 50% ni) tashkil qiladi. Bir martalik doza qabul qilingandan keyin plazmadagi maksimal konsentrasiyasi 3-7 soatdan keyin kuzatiladi. Terapevtik samarasi o‘rtacha bir hafta davomida (bir necha kundan ikki haftagacha vaqt davomida) rivojlanadi. Chiqarilishi Amiodaron individual (20 dan 100 kungacha) o‘zgarib turuvchi, uzoq muddatli yarim chiqarilish davriga ega. Davolashning dastlabki bir necha kunlari davomida amiodaron organizmning aksariyat to‘qimalarida, ayniqsa, yog‘ to‘qimasida to‘planadi. Chiqarilishi bir necha kun o‘tganidan so‘ng boshlanadi, muvozanat konsentrasiyasiga esa, pasiyentga qarab, bir yoki bir necha oydan keyin erishiladi. Ko‘rsatilgan xususiyatlar tufayli, to‘qimalarda terapevtik samaralar namoyon bo‘lishi uchun kerakli konsentrasiyalarga tezda erishish maqsadida preparatning zarbdor dozalarini ishlatish kerak. Farmakokinetikasi va farmakodinamikasi o‘rtasidagi bog‘liqlik Amiodaronning 200 mg dozasi o‘zida 75 mg yod saqlaydi. Yod guruhi molekuladan ajralib chiqadi va siydikka yodidlar shaklida tushadi. Bu 24 soat ichida amiodaronning 200 mg sutkalik dozasi uchun 6 mg erkin yodga to‘g‘ri keladi. Amiodaron asosan safro va axlat bilan chiqariladi. Amiodaronning buyrak orqali ekskresiyasi juda ham kam, bu buyrak yetishmovchiligi bo‘lgan pasiyentlarda standart dozalarni qo‘llash imkonini beradi. Davolash tugaganidan keyin preparatning chiqarilishi bir necha oy davomida davom etadi; farmakodinamik samarasi esa 10 kundan bir oygacha bo‘lgan davr davomida saqlanib qolishini hisobga olish kerak. Na amiodaron, na uning metabolitlarini dializ yordamida chiqarib bo‘lmaydi. Nazoratli pediatrik tadqiqotlar o‘tkazilmagan. Pediatrik pasiyentlar bo‘yicha mavjud cheklangan chop etilgan ma’lumotlarda kattalardan farqlar aniqlanmagan. Klinika oldi tadqiqotlarining ma’lumotlari Farmakologik xavfsizlik, ko‘p marta qo‘llangandagi toksiklik, genotoksiklik, kanserogenlik, teratogenlik va reproduktiv faoliyatga nisbatan toksikligi yuzasidan an’anaviy tadqiqotlarga asoslangan klinika oldi tadqiqotlarining ma’lumotlari, “Homiladorlik, emizish va fertillik” bo‘limida ko‘rsatilgan ma’lumotlardan tashqari, sog‘lom odam uchun hech qanday spesifik xavflar aniqlanmagan.
Manba: Sog‘liqni saqlash vazirligi huzuridagi Farmatsevtika mahsulotlari xavfsizligi markazi — dori vositalari davlat reyestri, ro‘yxat raqami DV/X 00406/05/15, ro‘yxatga olingan: 27.08.2025. Qadoq rasmlari — Farmatsevtika tarmog‘ini rivojlantirish agentligi. Ma’lumot tanishish uchun, shifokor maslahatining o‘rnini bosmaydi. Sahifa yangilangan: .